พุทธศาสนสุภาษิตที่ว่า “ปุญฺญํ สุขํ ชีวิตสงฺขยมฺหิ” แปลว่า “บุญนำสุขมาให้ในเวลาสิ้นชีวิต” คำว่า “เวลาสิ้นชีวิต” หมายถึงช่วงเวลาที่ชีวิตกำลังจะจบลง ซึ่งเป็นช่วงที่คนส่วนมากหวาดกลัว เพราะต้องพลัดพรากจากทุกสิ่งที่รัก พุทธศาสนสุภาษิตนี้สอนว่า บุญนำความสุขมาให้ในเวลาเช่นนั้น กล่าวคือ ในยามที่ทรัพย์สมบัติ ยศตำแหน่ง และคนที่รัก ไม่อาจช่วยอะไรได้แล้ว บุญที่เคยทำไว้จะเป็นที่พึ่งทางใจ ทำให้จากไปอย่างสงบ ไม่หวาดกลัว

ในเวลาใกล้ตาย ใจของคนมักระลึกถึงสิ่งที่ตนเคยทำมา ผู้ที่เคยทำความชั่วมามาก ย่อมระลึกถึงความชั่วนั้นด้วยความเดือดร้อนใจ หวาดกลัวผลที่จะตามมา ส่วนผู้ที่ทำบุญไว้มาก ย่อมระลึกถึงความดีของตนด้วยความอิ่มใจ ไม่มีสิ่งใดต้องเสียใจหรือค้างคา ความสุขใจในวาระสุดท้ายนี้เป็นผลของบุญที่เห็นได้ชัด และในทางพระพุทธศาสนา จิตที่ผ่องใสในเวลาสิ้นชีวิตยังเป็นเหตุให้ไปสู่สุคติได้ด้วย

ในชีวิตจริง เราได้ยินเรื่องราวของผู้สูงอายุหลายท่านที่ใช้ชีวิตอย่างซื่อสัตย์ ทำบุญ ช่วยเหลือผู้อื่น และเลี้ยงดูลูกหลานอย่างดี เมื่อถึงวาระสุดท้ายก็จากไปอย่างสงบ ท่ามกลางความรักและความเคารพของลูกหลาน ส่วนบางคนที่ทำร้ายผู้อื่นไว้มาก แม้จะมีทรัพย์สินมากมาย ในวาระสุดท้ายกลับเต็มไปด้วยความกังวล ความรู้สึกผิด และไม่มีใครอยู่เคียงข้างด้วยความจริงใจ

ผู้ที่ปรารถนาจะจากโลกนี้ไปอย่างสงบจึงควรสั่งสมบุญไว้ตั้งแต่วันนี้ ไม่ควรรอให้แก่ชราหรือเจ็บป่วยเสียก่อน เพราะไม่มีใครรู้ว่าวาระสุดท้ายของตนจะมาถึงเมื่อใด สมดังพุทธศาสนสุภาษิตที่ว่า “บุญนำสุขมาให้ในเวลาสิ้นชีวิต”

The saying "puññaṃ sukhaṃ jīvitasaṅkhayamhi" means "Merit brings happiness at the end of life." The words "the end of life" mean the time when life is about to come to a close, a time that most people fear because they must be parted from everything they love. This saying teaches that merit brings happiness at such a time; in other words, when wealth and possessions, rank and position, and loved ones can no longer help, the merit one has made becomes a refuge for the mind, enabling one to pass away peacefully and without fear.

When death is near, people's minds often recall what they have done. Those who have done much evil recall that evil with distress and fear the results that will follow, while those who have made much merit recall their own goodness with contentment, having nothing to regret or leave unfinished. This happiness of mind at the final moment is a clearly visible result of merit, and in Buddhism, a clear and bright mind at the end of life is also a cause for going to a good destination.

In real life, we hear stories of many elderly people who lived honestly, made merit, helped others and raised their children and grandchildren well. When their final moment came, they passed away peacefully, surrounded by the love and respect of their children and grandchildren. On the other hand, some people who have harmed many others, even though they have great wealth, are filled at the end with anxiety and guilt, with no one sincerely at their side.

Those who wish to leave this world peacefully should therefore accumulate merit starting today, and not wait until they are old or ill, because no one knows when his final moment will come, just as the saying goes: "Merit brings happiness at the end of life."

Kata mutiara "puññaṃ sukhaṃ jīvitasaṅkhayamhi" berarti "Jasa kebajikan membawa kebahagiaan pada saat akhir hidup." Kata "saat akhir hidup" berarti saat ketika hidup akan berakhir, yaitu saat yang ditakuti oleh kebanyakan orang karena harus berpisah dari segala yang dicintai. Kata mutiara ini mengajarkan bahwa jasa kebajikan membawa kebahagiaan pada saat seperti itu; artinya, ketika harta benda, kedudukan dan kehormatan, serta orang-orang yang dicintai tidak lagi dapat menolong, jasa kebajikan yang pernah dilakukan akan menjadi tempat bernaung bagi batin, sehingga seseorang dapat pergi dengan tenang dan tanpa rasa takut.

Pada saat menjelang kematian, pikiran seseorang sering teringat pada hal-hal yang pernah dilakukannya. Orang yang pernah banyak berbuat jahat akan teringat pada kejahatan itu dengan hati yang gelisah dan takut akan akibat yang akan menyusul. Adapun orang yang telah banyak berbuat jasa kebajikan akan teringat pada kebaikannya sendiri dengan hati yang puas, tanpa ada hal yang disesali atau mengganjal. Kebahagiaan batin pada saat terakhir ini adalah buah jasa kebajikan yang terlihat jelas, dan menurut agama Buddha, pikiran yang jernih pada saat akhir hidup juga menjadi sebab untuk terlahir di alam bahagia (sugati).

Dalam kehidupan nyata, kita mendengar kisah banyak orang lanjut usia yang menjalani hidup dengan jujur, berbuat jasa kebajikan, menolong orang lain, dan membesarkan anak cucu dengan baik; ketika tiba saat terakhir, mereka pergi dengan tenang di tengah cinta dan hormat anak cucunya. Adapun sebagian orang yang telah banyak menyakiti orang lain, meskipun memiliki harta berlimpah, pada saat terakhir justru dipenuhi kecemasan dan rasa bersalah, dan tidak ada orang yang mendampinginya dengan tulus.

Karena itu, orang yang ingin meninggalkan dunia ini dengan tenang hendaknya mengumpulkan jasa kebajikan mulai hari ini, tidak menunggu sampai tua atau sakit terlebih dahulu, karena tidak ada seorang pun yang tahu kapan saat terakhirnya akan tiba, sesuai dengan kata mutiara: "Jasa kebajikan membawa kebahagiaan pada saat akhir hidup."

格言“puññaṃ sukhaṃ jīvitasaṅkhayamhi”意为“功德在生命终结时带来安乐。”“生命终结时”是指生命即将结束的时刻，这是大多数人感到恐惧的时刻，因为必须与所爱的一切分离。这句格言教导我们：功德在那样的时刻带来安乐。也就是说，当财产、地位和所爱的人都已经无能为力时，曾经所作的功德将成为心灵的依靠，使人安详地离去，不感到恐惧。

临终之时，人的心往往会忆念起自己曾经做过的事。曾经作恶多端的人，必然带着内心的焦灼忆念那些恶行，恐惧随之而来的果报；而作了许多功德的人，必然带着满足忆念自己的善行，没有什么需要后悔或放不下的。这最后时刻的内心安乐，是功德显而易见的果报。而且在佛教中，生命终结时明净的心，还是往生善趣的原因。

在现实生活中，我们听说过许多长者的故事：他们一生诚实，作功德，帮助他人，好好地养育子孙，到了最后时刻便在子孙的爱戴和尊敬之中安详离去。而有些人曾经伤害过许多人，即使拥有大量财产，在最后时刻却充满了忧虑和罪疚感，也没有人真心地陪伴在身旁。

因此，希望安详地离开这个世界的人，应当从今天起积累功德，不应等到年老或生病之后，因为没有人知道自己的最后时刻何时到来，正如格言所说：“功德在生命终结时带来安乐。”

Der Spruch „puññaṃ sukhaṃ jīvitasaṅkhayamhi“ bedeutet „Verdienst bringt Glück zur Zeit des Lebensendes.“ Die Worte „zur Zeit des Lebensendes“ bezeichnen die Zeit, in der das Leben zu Ende geht, eine Zeit, die die meisten Menschen fürchten, weil sie sich von allem trennen müssen, was sie lieben. Dieser Spruch lehrt, dass Verdienst in einer solchen Zeit Glück bringt; das heißt, wenn Besitz, Rang und geliebte Menschen nichts mehr ausrichten können, wird das einst erworbene Verdienst zu einer inneren Zuflucht, sodass man friedlich und ohne Furcht dahingeht.

Wenn der Tod naht, erinnert sich der Geist des Menschen meist an das, was er getan hat. Wer viel Böses getan hat, erinnert sich mit Gewissensqual daran und fürchtet die Folgen, die kommen werden. Wer hingegen viel Verdienst erworben hat, erinnert sich mit Zufriedenheit an sein Gutes; er hat nichts zu bereuen und nichts Unerledigtes. Dieses innere Glück in der letzten Stunde ist eine deutlich sichtbare Frucht des Verdienstes, und nach buddhistischer Lehre ist ein klarer Geist zur Zeit des Lebensendes zudem eine Ursache dafür, in eine gute Daseinsform (sugati) zu gelangen.

Im wirklichen Leben hören wir Geschichten von vielen älteren Menschen, die ehrlich gelebt, Verdienst erworben, anderen geholfen und ihre Kinder und Enkel gut versorgt haben; als ihre letzte Stunde kam, gingen sie friedlich dahin, umgeben von der Liebe und Achtung ihrer Kinder und Enkel. Manche hingegen, die anderen viel Leid zugefügt haben, sind in ihrer letzten Stunde trotz großen Besitzes voller Sorge und Schuldgefühle, und niemand steht ihnen aufrichtig zur Seite.

Wer diese Welt in Frieden verlassen möchte, sollte daher schon heute Verdienst ansammeln und nicht warten, bis er alt oder krank geworden ist; denn niemand weiß, wann seine letzte Stunde kommen wird, so wie der Spruch sagt: „Verdienst bringt Glück zur Zeit des Lebensendes.“

Ordsproget „puññaṃ sukhaṃ jīvitasaṅkhayamhi“ betyder „Fortjeneste bringer lykke, når livet slutter.“ Udtrykket „når livet slutter“ betyder det tidspunkt, hvor livet er ved at nå sin afslutning, et tidspunkt, som de fleste mennesker frygter, fordi de må skilles fra alt, hvad de holder af. Ordsproget lærer, at fortjeneste bringer lykke på et sådant tidspunkt, det vil sige, at når rigdom, stilling og de mennesker, man holder af, ikke længere kan hjælpe, bliver den fortjeneste, man har skabt, en tilflugt for sindet, så man kan gå bort i fred og uden frygt.

Når døden nærmer sig, plejer menneskets sind at mindes det, det har gjort. Den, der har gjort meget ondt, mindes dette onde med uro i sindet og frygter de følger, der vil komme. Men den, der har skabt megen fortjeneste, mindes sit eget gode med glæde og har intet at fortryde eller at lade stå uafsluttet. Denne glæde i sindet i den sidste stund er en tydelig følge af fortjeneste, og ifølge buddhismen er et klart sind i dødsøjeblikket desuden en årsag til at gå til en god tilværelse (sugati).

I det virkelige liv hører vi om mange ældre mennesker, som har levet et ærligt liv, skabt fortjeneste, hjulpet andre og opfostret deres børn og børnebørn godt, og som i den sidste stund gik bort i fred, omgivet af deres børns og børnebørns kærlighed og respekt. Men nogle, der har skadet mange andre, er i den sidste stund, selv om de har stor rigdom, fyldt af bekymring og skyldfølelse, og ingen står oprigtigt ved deres side.

Den, der ønsker at forlade denne verden i fred, bør derfor samle fortjeneste allerede fra i dag og ikke vente, til han først er blevet gammel eller syg, for ingen ved, hvornår hans sidste stund kommer, sådan som ordsproget siger: „Fortjeneste bringer lykke, når livet slutter.“

सूक्ति "पुञ्ञं सुखं जीवितसङ्खयम्हि" का अर्थ है "पुण्य जीवन के अंत के समय सुख लाता है।" "जीवन के अंत का समय" का अर्थ है वह समय जब जीवन समाप्त होने वाला होता है, जिससे अधिकांश लोग डरते हैं, क्योंकि उन्हें अपनी सभी प्रिय वस्तुओं से बिछुड़ना पड़ता है। यह सूक्ति सिखाती है कि पुण्य ऐसे समय में सुख लाता है, अर्थात् जब धन-संपत्ति, यश और पद तथा प्रियजन कुछ भी सहायता नहीं कर सकते, तब पहले किया हुआ पुण्य मन का सहारा बनता है और व्यक्ति शांति से, बिना भय के विदा होता है।

मृत्यु के निकट आने पर लोगों का मन प्रायः उन कर्मों का स्मरण करता है जो उन्होंने किए हैं। जिसने बहुत पाप किए हैं, वह उन पापों को मन की व्याकुलता के साथ याद करता है और आने वाले फल से डरता है। परंतु जिसने बहुत पुण्य किए हैं, वह अपनी भलाई को संतोष के साथ याद करता है; उसके पास पछताने या अधूरा छोड़ने को कुछ नहीं होता। अंतिम क्षण का यह मानसिक सुख पुण्य का स्पष्ट दिखाई देने वाला फल है, और बुद्ध-शासन के अनुसार जीवन के अंत में निर्मल चित्त सुगति में जाने का कारण भी बनता है।

वास्तविक जीवन में हम ऐसे कई वृद्धजनों की कहानियाँ सुनते हैं जिन्होंने ईमानदारी से जीवन बिताया, पुण्य किया, दूसरों की सहायता की और अपनी संतानों का अच्छी तरह पालन-पोषण किया; अंतिम समय आने पर वे अपनी संतानों के प्रेम और आदर के बीच शांति से विदा हुए। परंतु कुछ लोग जिन्होंने दूसरों को बहुत हानि पहुँचाई, बहुत धन-संपत्ति होने पर भी अंतिम समय में चिंता और अपराध-बोध से भरे रहते हैं, और कोई सच्चे मन से उनके पास नहीं होता।

इसलिए जो शांति से इस लोक से विदा होना चाहता है, उसे आज से ही पुण्य का संचय करना चाहिए और बुढ़ापे या बीमारी की प्रतीक्षा नहीं करनी चाहिए, क्योंकि कोई नहीं जानता कि उसका अंतिम समय कब आएगा, जैसा कि सूक्ति कहती है: "पुण्य जीवन के अंत के समय सुख लाता है।"

「プンニャン・スカン・ジーヴィタサンカヤムヒ」という格言は、「功徳は命の終わるときに楽をもたらす」という意味です。「命の終わるとき」とは、命がまさに終わろうとしている時のことを意味します。それは、愛するすべてのものと別れなければならないために、多くの人が恐れる時です。この格言は、功徳はそのような時に楽をもたらすと教えています。すなわち、財産も地位も愛する人々も、もはや何の助けにもならない時に、かつて行った功徳が心の拠り所となり、恐れることなく安らかに旅立たせてくれるのです。

死が近づくと、人の心は自分がこれまでにしてきたことを思い起こしがちです。多くの悪をなしてきた人は、その悪を苦しい思いで思い起こし、やがて来る報いを恐れます。一方、多くの功徳を積んだ人は、自分の善を満ち足りた思いで思い起こし、悔やむことも心残りもありません。この最期のときの心の安らぎは、はっきりと目に見える功徳の結果です。さらに仏教では、命の終わるときの澄んだ心は、善趣に赴く原因ともなると説かれています。

実際の生活では、正直に生き、功徳を積み、他人を助け、子や孫をよく育てた多くのお年寄りが、最期のときに、子や孫の愛と敬いに囲まれて安らかに旅立ったという話を耳にします。一方、他人を多く傷つけてきた人の中には、たくさんの財産を持っていても、最期のときには不安と罪悪感でいっぱいになり、心からそばにいてくれる人が誰もいない人もいます。

ですから、この世から安らかに旅立ちたいと願う人は、今日から功徳を積むべきです。年老いたり病気になったりするのを待つべきではありません。自分の最期がいつ訪れるのか、誰にもわからないからです。格言にあるとおり、「功徳は命の終わるときに楽をもたらす」なのです。

सूक्ति "पुञ्ञं सुखं जीवितसङ्खयम्हि" को अर्थ हो "जीवनको अन्त्यको बेलामा पुण्यले सुख ल्याउँछ।" "जीवनको अन्त्यको बेला" भन्नाले जीवन सकिन लागेको समयलाई बुझाउँछ, जुन बेला धेरैजसो मानिस डराउँछन्, किनकि उनीहरूले आफूले माया गर्ने सबै कुराबाट छुट्टिनुपर्छ। यो सूक्तिले सिकाउँछ कि त्यस्तो बेलामा पुण्यले सुख ल्याउँछ; अर्थात् जब धनसम्पत्ति, पद-प्रतिष्ठा र प्रियजनले केही मद्दत गर्न सक्दैनन्, तब पहिले गरेको पुण्य मनको शरण बन्छ र व्यक्तिलाई नडराई शान्तिपूर्वक बिदा हुन सघाउँछ।

मृत्युको नजिक पुग्दा मानिसको मनले प्रायः आफूले गरेका कुराहरू सम्झन्छ। धेरै खराबी गरेको व्यक्तिले ती खराबीलाई मनको छटपटीसहित सम्झन्छ र आउने फलदेखि डराउँछ। तर धेरै पुण्य गरेको व्यक्तिले आफ्ना असल कामहरूलाई मनको सन्तोषसहित सम्झन्छ; उसलाई पछुताउनुपर्ने वा अधुरो रहेको कुनै कुरा हुँदैन। अन्तिम घडीको यो मानसिक सुख पुण्यको स्पष्ट देखिने फल हो, र बुद्धशासनअनुसार जीवनको अन्त्यमा प्रसन्न रहेको चित्त सुगतिमा जाने कारण पनि बन्छ।

वास्तविक जीवनमा, हामी इमानदारीपूर्वक जीवन बिताएका, पुण्य गरेका, अरूलाई मद्दत गरेका र सन्तानलाई राम्ररी पालनपोषण गरेका धेरै वृद्धवृद्धाको कथा सुन्छौं; अन्तिम घडी आउँदा उनीहरू सन्तानको माया र सम्मानका बीच शान्तिपूर्वक बिदा हुन्छन्। तर अरूलाई धेरै हानि पुर्‍याएका कतिपय व्यक्ति, जतिसुकै धनसम्पत्ति भए पनि, अन्तिम घडीमा चिन्ता र अपराधबोधले भरिएका हुन्छन्, र सच्चा मनले उनीहरूको साथमा बस्ने कोही हुँदैन।

त्यसैले यो लोकबाट शान्तिपूर्वक बिदा हुन चाहनेले आजैदेखि पुण्य सञ्चय गर्नुपर्छ; बुढो हुने वा बिरामी पर्ने प्रतीक्षा गर्नु हुँदैन, किनकि आफ्नो अन्तिम घडी कहिले आउँछ भनी कसैलाई थाहा हुँदैन, जस्तो सूक्तिले भन्छ: "जीवनको अन्त्यको बेलामा पुण्यले सुख ल्याउँछ।"