พุทธศาสนสุภาษิต

สำหรับวิชากระทู้ธรรม — บาลี คำแปล คัมภีร์ที่มา และคำอธิบายความหมาย เพื่อใช้ศึกษาและเป็นแบบอย่างในการแต่งกระทู้ธรรม

คำอธิบายเป็นเพียงตัวอย่างการตีความ ไม่ใช่เฉลย — ใช้เป็นแนวทางเบื้องต้น และควรศึกษาเพิ่มเติมจากพระไตรปิฎกและคัมภีร์อื่น ๆ

ธรรมศึกษา (ต่างประเทศ)
นักธรรมชั้นตรี · พุทธศาสนสุภาษิต เล่ม ๑ · ๕๐๐ บท · มีคำอธิบายแล้ว ๕๘ บท
ธัมมวรรค — หมวดธรรม
ธัมมวรรค — หมวดธรรม · นักธรรมชั้นตรี
บาลี (อักษรไทย)
มโนปุพฺพงฺคมา ธมฺมา.
Pāli (Roman) ถอดอัตโนมัติ
Manopubbaṅgamā dhammā.
คัมภีร์ที่มา : ขุ. ธ. ๒๕/๑๕.
คำแปล : ธรรมทั้งหลาย มีใจเป็นหัวหน้า.
हिन्दी : सब धर्म मन के आगे चलने वाले हैं।
คำแปลทุกภาษา / All languages (9)
ไทยธรรมทั้งหลาย มีใจเป็นหัวหน้า.
EnglishAll things have mind as their forerunner.
IndonesiaSegala sesuatu didahului oleh pikiran.
中文诸法以意为先导。
DeutschAlle Dinge haben den Geist als Vorläufer.
DanskAlle ting har sindet som forløber.
हिन्दीसब धर्म मन के आगे चलने वाले हैं।
日本語もろもろの法は意を先導とする。
नेपालीसबै धर्म मनलाई अगुवा बनाएर चल्छन्।

คำอธิบาย
คำอธิบายของบทนี้อยู่ระหว่างจัดทำและตรวจทาน
« บทก่อนหน้า บทถัดไป »
สุภาษิตในวรรคเดียวกัน — เลือกใช้เป็นกระทู้เชื่อมได้
ธมฺโม รหโท อกทฺทโม.
धर्म बिना कीचड़ के सरोवर के समान है।
ขุ. ชา. ฉกฺก. ๒๗/๒๐๒.
ธมฺโม หิ อิสินํ ธโช.
धर्म ही ऋषियों की ध्वजा है।
สํ. นิ. ๑๖/๒๖. องฺ. จตุกฺก. ๒๑/๖๖. ขุ. ชา. อสีติ. ๒๘/๑๕๒.
สตํ ธมฺโม ทุรนฺวโย.
सत्पुरुषों का धर्म जानना कठिन है।
สํ. ส. ๑๕/๒๖. ขุ. ชา. ทุก. ๒๗๑๖๓. ขุ. ชา. ทสก. ๒๗๑๒๙๔.
สตญฺจ ธมฺโม น ชรํ อุเปติ.
सत्पुरुषों का धर्म जीर्ण नहीं होता।
สํ. ส. ๑๕/๑๐๒. ขุ. ธ. ๒๕/๓๕. ขุ. ชา. อสีติ. ๒๘/๑๓๖.
สทฺธมฺโม สพฺภิ รกฺขิโต.
सत्पुरुषों का धर्म सत्पुरुषों द्वारा रक्षित है।
ที. มหา. ๑๐/๒๗๙.
ธมฺโม สุจิณฺโณ สุขมาวหาติ.
भली-भाँति आचरित धर्म सुख लाता है।
สํ. ส. ๑๕/๕๘. ขุ. สุ. ๒๕/๓๖๐. ขุ. ชา. ทสก. ๒จ/๒๙๐. ขุ. เถร. ๒๖/๓๑๔.
สพฺเพสํ สหิโต โหติ สทฺธมฺเม สุปติฏฺฐิโต.
सद्धर्म में स्थित व्यक्ति सबका हितकारी होता है।
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๒๔๙.
ธมฺมปีติ สุขํ เสติ.
धर्म में प्रीति रखने वाला सुख से रहता है।
ขุ. ธ. ๒๕/๒๕.
ธมฺมจารี สุขํ เสติ.
धर्म का आचरण करने वाला सुख से रहता है।
ขุ. ธ. ๒๕/๓๗, ๓๘. ขุ. อุ. ๒๕/๓๖๖.
ธมฺโม หเว รกฺขติ ธมฺมจารึ.
धर्म ही धर्माचारी की रक्षा करता है।
ขุ. ชา. ทสกฺ ๒๗/๒๙๐. ขุ. เถร. ๒๖/๓๑๔.
น ทุคฺคตึ คจฺฉติ ธมฺมจารี.
धर्माचारी दुर्गति में नहीं जाता।
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๙๐. ขุ. เถร. ๒๖/๓๑๔.
ธมฺเม ฐิตํ น วิชหาติ กิตฺติ.
कीर्ति धर्म में स्थित व्यक्ति को नहीं छोड़ती।
องฺ. ปญฺจก. ๒๓/๕๑.
ธมฺเม ฐิตา เย น กโรนฺติ ปาปกํ.
धर्म में स्थित व्यक्ति पाप नहीं करता।
องฺ. จตุตกฺก. ๒๑/๒๕.
สพฺเพ ธมฺมา นาลํ อภินิเวสาย.
किसी भी धर्म को पकड़ना (आसक्ति करना) नहीं चाहिए।
ม. ม. ๑๒/๔๖๔.
โยนิโส วิจิเน ธมฺมํ.
धर्म का योनिसो (बुद्धिपूर्वक) विचय करे।
ม. อุปฺ ๑๔/๔๗๑. สํ. ส. ๑๕/๗๘. องฺ. สตฺตก. ๒๓/๓.
ธมฺมํ จเร สุจริตํ น ตํ ทุจฺจริตํ จเร.
धर्म का सुचरित आचरण करे, दुश्चरित नहीं।
ขุ. ธ. ๒๕/๓๘. ขุ. อุ. ๒๕/๓๖๖.
สทฺธมฺโม ครุกาตพฺโพ.
सद्धर्म का आदर करना चाहिए।
องฺ. จตุกฺก. ๒๑/๒๗.
กณฺหํ ธมฺมํ วิปฺปหาย.
पण्डित काले (अकुशल) धर्म को त्याग दे।
สํ. มหา. ๑๙/๒๙. ขุ. ธ. ๒๕/๒๖.
สุกฺกํ ภาเวถ ปณฺฑิโต.
पण्डित शुक्ल (कुशल) धर्म की भावना करे।
สํ. มหา. ๑๙/๒๙. ขุ. ธ. ๒๕/๒๖.
บาลีอักษรโรมันถอดจากอักษรไทยโดยอัตโนมัติ · คำอธิบายแสดงเฉพาะบทที่ผ่านการตรวจทานแล้ว
ฝึกแต่งกระทู้ธรรม แบบฝึกท่องจำ ปัญหาธรรมศึกษาย้อนหลัง หน้าหลัก