พุทธศาสนสุภาษิต

สำหรับวิชากระทู้ธรรม — บาลี คำแปล คัมภีร์ที่มา และคำอธิบายความหมาย เพื่อใช้ศึกษาและเป็นแบบอย่างในการแต่งกระทู้ธรรม

คำอธิบายเป็นเพียงตัวอย่างการตีความ ไม่ใช่เฉลย — ใช้เป็นแนวทางเบื้องต้น และควรศึกษาเพิ่มเติมจากพระไตรปิฎกและคัมภีร์อื่น ๆ

นักธรรม
ธรรมศึกษา (ในประเทศ)
ธรรมศึกษา (ต่างประเทศ)
นักธรรมชั้นตรี · พุทธศาสนสุภาษิต เล่ม ๑ · ๕๐๐ บท · มีคำอธิบายแล้ว ๕๘ บท
ปุคคลวรรค — หมวดบุคคล
ปุคคลวรรค — หมวดบุคคล · นักธรรมชั้นตรี
บาลี (อักษรไทย)
ยถาวาที ตถาการี.
Pāli (Roman) ถอดอัตโนมัติ
Yathāvādī tathākārī.
คัมภีร์ที่มา : ที. มหา. ๑๐/๒๕๕. ขุ. สุ. ๒๕/๓๙๔. ขุ. เถร. ๒๖/๔๔๑. ขุ. ชา. จตุตฺก. ๒๗/๑๔๖.
คำแปล : พูดอย่างใด พึงทำอย่างนั้น.
Dansk : Som man taler, sådan bør man handle.
คำแปลทุกภาษา / All languages (9)
ไทยพูดอย่างใด พึงทำอย่างนั้น.
EnglishAs one speaks, so should one act.
IndonesiaSebagaimana ia berkata, demikianlah hendaknya ia berbuat.
中文如何说，便应如何做。
DeutschWie man spricht, so soll man handeln.
DanskSom man taler, sådan bør man handle.
हिन्दीजैसा कहे, वैसा करे।
日本語語るとおりに行うべきである。
नेपालीजस्तो भन्छ, त्यस्तै गर।
คำอธิบาย
คำอธิบายของบทนี้อยู่ระหว่างจัดทำและตรวจทาน
« บทก่อนหน้า บทถัดไป »
สุภาษิตในวรรคเดียวกัน — เลือกใช้เป็นกระทู้เชื่อมได้
สาธุ โข ปณฺฑิโต นาม.
Den, der kaldes vis, bringer sandelig gavn i stand.
อ. ส. ๑๕/๓๐๙. ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๓๒.
ปณฺฑิโต สีลสมฺปนฺโน ชลํ อคฺคีว ภาสติ.
Den vise, udrustet med dyd, stråler som en flammende ild.
ที. ปาฏิ. ๑๑/๒๐๒.
อนตฺถํ ปริวชฺเชติ อตฺถํ คณฺหาติ ปณฺฑิโต.
Den vise undgår det unyttige og tager kun det nyttige til sig.
องฺ. จตุกฺก. ๒๑/๕๙.
อินฺทฺริยานิ รกฺขนฺติ ปณฺฑิตา.
Den vise vogter sanserne.
ที. มหา. ๑๐/๒๘๘. สํ. ส. ๑๕/๓๗.
น อุจฺจาวจํ ปณฺฑิตา ทสฺสยนฺติ.
Den vise viser hverken opstemthed eller nedtrykthed.
ขุ. ธ. ๒๕/๒๖.
นิชฺฌตฺติพลา ปณฺฑิตา.
Den vise har det at ikke finde fejl som sin styrke.
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๒๒๗.
ทุลฺลโภ ปุริสาชญฺโญ.
Et ædelt menneske er svært at finde.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๑.
ทุลฺลโภ องฺคสมฺปนฺโน.
En, der er udrustet med alle gode egenskaber, er svær at finde.
ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๘๕.
ทนฺโต เสฏฺโฐ มนุสฺเสสุ.
Blandt mennesker er den, der har tæmmet sig selv, den bedste.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๗. ขุ. มหา. ๒๙/๒๙๑. ขุ. จู. ๓๐/๗๔.
มหาการุณิโก นาโถ.
Beskytteren er udrustet med stor medfølelse.
ส. ม.
กุสโล จ ชหาติ ปาปกํ.
Den kloge opgiver det onde.
ที. มหา. ๑๐/๑๕๙. ขุ. อุ. ๒๕/๒๑๕.
นยํ นยติ เมธาวี.
Den vise viser den vej, der bør vises.
ขุ. ชา. เตรส. ๒๗/๓๕๕.
อธุรายํ น ยุญฺชติ.
Den vise giver sig ikke af med det, der ikke er hans sag.
ขุ. ชา. เตรส. ๒๗/๓๕๕.
ธีโร โภเค อธิคมฺม สงฺคณฺหาติ จ ญาตเก.
Har den vise vundet rigdom, støtter han sine slægtninge.
ขุ. ชา. ฉกฺก. ๒๗/๒๐๕.
ธีโร จ พลวา สาธุ ยูถสฺส ปริหารโก.
Den vise, der har styrke til at lede en flok, bringer gavn i stand.
ขุ. ชา. สตฺตก. ๒๗/๒๒๑.
น กามกามา ลปยนฺติ สนฺโต.
De gode taler ikke af begær efter sanselyst.
ขุ. ธ. ๒๕/๒๖.
สนฺโต น เต เย น วทนฺติ ธมฺมํ.
Den, der ikke taler i overensstemmelse med Dhamma, er ikke en god.
สํ. ส. ๑๕/๒๗๐.
สนฺโต สตฺตหิเต รตา.
De gode glæder sig ved at hjælpe væsenerne.
ชาตกฏฺฐกถา ๑/๒๓๐.
ทูเร สนฺโต ปกาเสนฺติ. หิมวนฺโตว ปพฺพโต.
De gode ses langt borte fra, som Himalaya-bjergene.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๕.
สนฺโต สคฺคปรายนา.
De gode har himlen som deres mål.
สํ. ส. ๑๕/๒๗. ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๖๔.
สพฺพา ทิสา สปฺปุริโส ปวายติ.
De gode udbreder sig i alle retninger.
องฺ. ติก. ๒๐/๒๙๑. ขุ. ธ. ๒๕/๒๒.
อุปสนฺโต สุขํ เสติ.
Den fredfyldte lever i lykke.
วิ. จุล. ๗/๑๐๖. สํ. ส. ๑๕/๓๑๒. องฺ. ติก. ๒๐/๑๗๕.
สตญฺจ คนฺโธ ปฏิวาตเมติ.
De godes duft går selv mod vinden.
องฺ. ติก. ๒๐/๒๙๑. ขุ. ธ. ๒๕/๒๒.
อนุปาทา วิมุจฺจนฺติ.
Gode mennesker befries ved ikke at klynge sig.
ม. อุป. ๑๔/๓๔๖. องฺ. ติก. ๒๐/๑๘๐.
โย พาโล มญฺญติ พาลฺยํ ปณฺฑิโต วาปิ เตน โส.
En tåbe, der kender sin tåbelighed, er for så vidt vis.
ขุ. ธ. ๒๕/๒๓.
น สาธุ พลวา พาโล ยูถสฺส ปริหารโก.
En tåbe, der har styrke til at lede en flok, bringer ingen gavn i stand.
ขุ. ชา. สตฺตก. ๒๗/๒๒๑.
พาโล อปริณายโก.
En tåbe bør ikke være leder.
ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๘๙.
อุชฺฌตฺติพลา พาลา.
Tåben har det at finde fejl som sin styrke.
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๒๒๗.
อสนฺเตตฺถ น ทิสฺสนฺติ รตฺตึ ขิตฺตา ยถา สรา.
De onde, selv om de sidder lige her, ses ikke, som pile skudt i natten.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๕.
อสนฺโต นิรยํ ยนฺติ.
De onde går til helvede.
สํ. ส. ๑๕/๒๗. ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๖๔.
อนยํ นยติ ทุมฺเมโธ.
Den uvise viser den vej, der ikke bør vises.
ขุ. ชา. เตรส. ๒๗/๓๕๕.
อธุรายํ นิยุญฺชติ.
Den uvise giver sig af med det, der ikke er hans sag.
ขุ. ชา. เตรส. ๒๗/๓๕๕.
หาเปติ อตฺถํ ทุมฺเมโธ.
Den uvise sætter gavnen over styr.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๑๕.
ทุพฺภึ กโรติ ทุมฺเมโธ.
Den uvise gør skade.
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๒๙๑.
โจรา โลกสฺมิมพฺพุทา.
Tyve er en plage for verden.
สํ. ส. ๑๕/๖๐.
สุวิชาโน ภวํ โหติ.
Den, der kender det gode, trives.
ขุ. สุ. ๒๕/๓๔๖.
ทุวิชาโน ปราภโว.
Den, der kender det onde, går tilbage.
ขุ. สุ. ๒๕/๓๔๖.
ธมฺมกาโม ภวํ โหติ.
Den, der elsker Dhamma, trives.
ขุ. สุ. ๒๕/๓๔๖.
ธมฺมเทสฺสี ปราภโว.
Den, der hader Dhamma, går tilbage.
ขุ. สุ. ๒๕/๓๔๖.
สกฺกตฺวา สกฺกโต โหติ.
Den, der ærer, bliver æret.
ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๑๕๔.
ครุ โหติ สคารโว.
Den, der viser agtelse, får agtelse.
ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๑๕๔.
ปูชโก ลภเต ปูชํ.
Den, der hylder, bliver hyldet.
ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๑๕๔.
วนฺทโก ปฏิวนฺทนํ.
Den, der hilser, bliver hilst igen.
ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๑๕๔.
ปฏิสงฺขานพลา พหุสฺสุตา.
Den, der har hørt meget, må gøre eftertanke til hovedsagen.
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๒๒๗.
สาธุ สมฺพหุลา ญาตี.
At have mange slægtninge bringer gavn.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๒๓.
วิสฺสาสปรมา ญาตี.
Fortrolighed er det højeste slægtskab.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๒.
เนกาสี ลภเต สุขํ.
Den, der spiser alene, finder ingen lykke.
ขุ. ชา. ทฺวาทส. ๒๗/๓๓๓.
นตฺถิ โลเก อนินฺทิโต.
Der findes ingen i verden, som ikke dadles.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๕.
ปริภูโต มุทุ โหติ.
Den svage foragtes.
ขุ. ชา. ทฺวาทส. ๒๗/๓๓๙.
อติติกฺโข จ เวรวา.
Den hårde har fjender.
ขุ. ชา. ทฺวาทส. ๒๒/๓๓๙.
พหุมฺปิ รตฺโต ภาเสยฺย.
Den forelskede taler meget.
ขุ. ชา. ทฺวาทส. ๒๗/๓๓๙.
ทุฏฺโฐปิ พหุ ภาสยิ.
Den vrede taler meget.
ขุ. ชา. ทฺวาทส. ๒๗/๓๓๙.
อนุปาเยน โย อตฺถํ อิจฺฉติ โส วิหญฺญติ.
Den, der søger gavn uden rette midler, kommer i nød.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๑๖.
น อุชุภูตา วิตถํ ภณนฺติ.
Den retskafne afviger ikke fra sandheden i sin tale.
ขุ. ชา. จตุกฺก. ๒๗/๑๒๘.
หิรินิเสโธ ปุริโส โกจิ โลกสฺมิ วิชฺชติ.
Der findes nogle i verden, som holdes tilbage af skam.
สํ. ส. ๑๕/๑๑. ขุ. ธ. ๒๕/๓๔.
กวิ คาถานมาสโย.
Digtere er versenes bolig.
สํ. ส. ๑๕/๕๒.
พฺรหฺมาติ มาตาปิตโร.
Mor og far, siges det, er Brahmā (for deres børn).
องฺ. ติก. ๒๐/๑๖๘. องฺ. จตุกฺก. ๒๑/๙๒. ขุ. อิติ. ๒๕/๓๑๔.
ปุพฺพาจริยาติ วุจฺจเร.
Mor og far, siges det, er de første lærere (for deres børn).
องฺ. ติก. ๒๐/๑๖๘. องฺ. จตุกฺก. ๒๑/๙๒. ขุ. อิติ. ๒๕/๓๑๔.
อาหุเนยฺยา จ ปุตฺตานํ.
Mor og far er deres børns ærbødighed værd.
องฺ. ติก. ๒๐/๑๖๘. องฺ. จตุกฺก. ๒๑/๙๒. ขุ. อิติ. ๒๕/๓๑๔.
อิตฺถี มลํ พฺรหฺมจริยสฺส.
Kvinder er en plet på det hellige liv.
สํ. ส. ๑๕/๕๒, ๕๙.
อิตฺถี ภณฺฑานมุตฺตมํ.
Kvinder er det ypperste blandt alle ejendele.
สํ. ส. ๑๕/๖๐.
ภตฺตุญฺจ ครุโน สพฺเพ ปฏิปูเชติ ปณฺฑิตา.
En klog hustru agter sin ægtemand og alle, der fortjener agtelse.
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๒๗๓.
ภตฺตา ปญฺญาณมิตฺถิยา.
Ægtemanden er kvindens kendetegn.
สํ. ส. ๑๕/๕๗.
สุสฺสูสา เสฏฺฐา ภริยานํ.
Blandt hustruer er den lydige den bedste.
สํ. ส. ๑๕/๑๐.
โย จ ปุตฺตานมสฺสโว.
Blandt sønner er den lydige den bedste.
สํ. ส. ๑๕/๑๐.
ปุตฺตา วตฺถุ มนุสฺสานํ.
Børn er menneskenes grundlag.
สํ. ส. ๑๕/๕๑.
ผาตึ กยิรา อวิเหฐยํ ปรํ.
Man bør kun gøre det, der bringer fremgang; skad ikke andre.
ขุ. ชา. สตฺตก. ๒๗/๒๑๒.
คุณวา จาตฺตโน คุณํ.
Den, der ejer godhed, bør bevare sin godhed.
ส. ส.
รกฺเขยฺยานาคตํ ภยํ.
Man bør værne sig mod en fare, der endnu ikke er kommet.
ขุ. ชา. จตุกฺก. ๒๗/๑๓๖.
บาลีอักษรโรมันถอดจากอักษรไทยโดยอัตโนมัติ · คำอธิบายแสดงเฉพาะบทที่ผ่านการตรวจทานแล้ว
ฝึกแต่งกระทู้ธรรม แบบฝึกท่องจำ ปัญหาธรรมศึกษาย้อนหลัง หน้าหลัก