พุทธศาสนสุภาษิต

สำหรับวิชากระทู้ธรรม — บาลี คำแปล คัมภีร์ที่มา และคำอธิบายความหมาย เพื่อใช้ศึกษาและเป็นแบบอย่างในการแต่งกระทู้ธรรม

คำอธิบายเป็นเพียงตัวอย่างการตีความ ไม่ใช่เฉลย — ใช้เป็นแนวทางเบื้องต้น และควรศึกษาเพิ่มเติมจากพระไตรปิฎกและคัมภีร์อื่น ๆ

นักธรรม
ธรรมศึกษา (ในประเทศ)
ธรรมศึกษา (ต่างประเทศ)
ภาษา / Language : ไทยEnglishIndonesia中文DeutschDanskहिन्दी日本語नेपाली
นักธรรมชั้นตรี · พุทธศาสนสุภาษิต เล่ม ๑ · ๕๐๐ บท · มีคำอธิบายแล้ว ๕๘ บท
อัตตวรรค — หมวดตน ๒๘ บท
อตฺตา หเว ชิตํ เสยฺโย.
 คำอธิบาย
At besejre sig selv er sandelig det bedste.
ขุ. ธ. ๒๕/๒๙.
อตฺตา หิ กิร ทุทฺทโม.
 คำอธิบาย
Sandelig, siges det, selvet er svært at tæmme.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๖.
อตฺตา สุทนฺโต ปุริสสฺส โชติ.
 คำอธิบาย
Et veltæmmet selv er menneskets lys.
สํ. ส. ๑๕/๒๔๘.
อตฺตา หิ อตฺตโน นาโถ.
 คำอธิบาย
Selvet er ens eget tilflugtssted.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๖,๖๖.
อตฺตา หิ อตฺตโน คติ.
 คำอธิบาย
Selvet er ens egen skæbne.
ขุ. ธ. ๒๕/๖๖.
อตฺตา หิ ปรมํ ปิโย.
 คำอธิบาย
Selvet er én det kæreste.
องฺ. สตฺตก. ๒๓/๙๙.
นตฺถิ อตฺตสมํ เปมํ.
 คำอธิบาย
Der findes ingen kærlighed, der svarer til kærligheden til én selv.
สํ. ส. ๑๕/๙.
อตฺตนา ว กตํ ปาปํ อตฺตนา สงฺกิลิสฺสติ.
 คำอธิบาย
Ved sig selv gøres det onde, ved sig selv besmittes man.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๗. ขุ. มหา. ๒๙/๓๗. ขุ. จู. ๓๐/๑๑๖.
อตฺตนา อกตํ ปาปํ อตฺตนา ว วิสุชฺฌติ.
 คำอธิบาย
Ved sig selv undlades det onde, ved sig selv renses man.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๗. ขุ. มหา. ๒๙/๓๗. ขุ. จู. ๓๐/๑๑๖.
อตฺตตฺถปญฺญา อสุจี มนุสฺสา.
 คำอธิบาย
Mennesker, der kun ser på egen fordel, er urene.
ขุ. สุ. ๒๕๑๓๓๙.
อตฺตานํ ทมยนฺติ ปณฺฑิตา.
 คำอธิบาย
De vise tæmmer sig selv.
ม. ม. ๑๓/๔๘๗. ขุ. ธ. ๒๕/๒๕. ขุ. เถร. ๒๖/๓๘๙.
อตฺตานํ ทมยนฺติ สุพฺพตา.
 คำอธิบาย
De, der lever vel, tæmmer sig selv.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๔.
อตฺตนา หิ สุทนฺเตน นาถํ ลภติ ทุลฺลภํ.
 คำอธิบาย
Den, der har tæmmet sig selv godt, vinder et tilflugtssted, som er svært at vinde.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๖.
โย รกฺขติ อตฺตานํ รกฺขิโต ตสฺส พาหิโร.
 คำอธิบาย
Den, der vogter sig selv, hans ydre er vogtet med.
องฺ. ฉกฺก. ๒๒/๔๑๗.
อตฺตานญฺเจ ปิยํ ชญฺญา รกฺเขยฺย นํ สุรกฺขิตํ.
 คำอธิบาย
Den, der ved, at han er sig selv kær, bør vogte sig selv vel.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๖.
ปริโยทเปยฺย อตฺตานํ จิตฺตเกฺลเสหิ ปณฺฑิโต.
Den vise bør rense sig selv for sindets besmittelser.
สํ. มหา. ๑๙/๒๙. ขุ. ธ. ๒๕/๒๖.
อตฺตานญฺเจ ตถา กยิรา ยถญฺญมนุสาสติ.
Som man formaner andre, sådan bør man selv handle.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๖.
อตฺตนา โจทยตฺตานํ.
Forman dig selv ved dig selv.
ขุ. ธ. ๒๕/๖๖.
ปฏิมํเสตมตฺตนา.
Ransag dig selv ved dig selv.
ขุ. ธ. ๒๕/๖๖.
ทุคฺคา อุทฺธรถตฺตานํ ปงฺเก สนฺโนว กุญฺชโร.
Træk jer op af sumpen, som en elefant, der er sunket i mudderet, trækker sig selv op.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๘.
อตฺตานุรกฺขี ภว มา อฑยฺหิ.
Vogt dig selv; kom ikke i nød.
ขุ. ชา. ปกิณฺณก. ๒๗/๓๗๒.
อตฺตานญฺจ น ฆาเตสิ.
Ødelæg ikke dig selv.
ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๒๗๙.
อตฺตานํ น ทเท โปโส.
Et menneske bør ikke give sig selv bort.
สํ. ส. ๑๕/๖๐.
อตฺตานํ น ปริจฺจเช.
Et menneske bør ikke opgive sig selv.
สํ. ส. ๑๕/๖๐.
อตฺตานํ นาติวตฺเตยฺย.
Man bør ikke glemme sig selv.
ขุ. ชา. ตึส. ๒๗/๕๐๓.
อตฺตทตฺถํ ปรตฺเถน พหุนาปิ น หาปเย.
Man bør ikke forsømme sit eget vel for andres skyld, hvor stort det end måtte være.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๗.
อตฺตานญฺเจ ปิยํ ชญฺญา น นํ ปาเปน สํยุเช.
Den, der ved, at han er sig selv kær, bør ikke forbinde sig med det onde.
สํ. ส. ๑๕/๑๐๔.
ยทตฺตครหึ ตทกุพฺพมาโน.
Det, man ville bebrejde sig selv, bør man ikke gøre.
ขุ. ส. ๒๕/๔๘๖.
อัปปมาทวรรค — หมวดไม่ประมาท ๙ บท
อปฺปมาโท อมตํปทํ.
Årvågenhed er vejen til det udødelige.
ขุ. ธ. ๒๕/๑๘. ขุ. ชา. ตึส. ๒๗/๕๒๔.
อปฺปมาทญฺจ เมธาวี ธนํ เสฏฺฐํว รกฺขติ.
Den vise vogter årvågenhed som den kostbareste skat.
ม. ม. ๑๓/๔๘๘. สํ. ส. ๑๕/๓๖. ขุ. ธ. ๒๕/๑๘. ขุ. เถร. ๒๖/๓๙๐.
อปฺปมาทํ ปสํสนฺติ.
De vise priser årvågenhed.
สํ. ส. ๑๕/๑๒๖. องฺ. ปญฺจก. ๒๒/๕๓. ขุ. ธ. ๒๕/๑๙. ขุ. อิติ. ๒๕/๒๔๒.
อปฺปมาเท ปโมทนฺติ.
De vise glæder sig ved årvågenhed.
ขุ. ธ. ๒๕/๑๘.
อปฺปมตฺตา น มียนฺติ.
De årvågne dør ikke.
ขุ. ธ. ๒๕/๑๘. ขุ. ชา. ตึส. ๒๗/๕๒๔.
อปฺปมตฺโต หิ ฌายนฺโต ปปฺโปติ วิปุลํ สุขํ.
Den årvågne, der overvejer, når stor lykke.
ม. ม. ๑๓/๔๘๘. สํ. ส. ๑๕/๓๖. ขุ. ธ. ๒๕/๑๘. ขุ. เถร. ๒๖/๓๙๐.
อปฺปมตฺโต อุโภ อตฺเถ อธิคฺคณฺหาติ ปณฺฑิโต.
Den årvågne vise vinder begge goder.
สํ. ส. ๑๕/๑๒๖. องฺ. ปญฺจก. ๒๒/๕๓. ขุ. อิติ. ๒๕/๒๔๒.
อปฺปมาเทน สมฺปาเทถ.
Bring årvågenhed til fuldendelse.
ที. มหา. ๑๐/๑๘๐. สํ. ส. ๑๕/๒๓๑.
อปฺปมาทรตา โหถ.
Glæd jer ved årvågenhed.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๘.
กัมมวรรค — หมวดกรรม ๒๕ บท
กมฺมํ สตฺเต วิภชติ ยทิทํ หีนปฺปณีตตาย.
Kamma skelner væsenerne i lave og høje.
ม. อุป. ๑๔/๓๘๕.
ยงฺกิญฺจิ สิถิลํ กมฺมํ น ตํ โหติ มหปฺผลํ.
Ethvert arbejde, der gøres slapt, bærer ringe frugt.
นัย-สํ. ส. ๑๕/๖๘.
สานิ กมฺมานิ นยนฺติ ทุคฺคตึ.
Ens egne onde gerninger fører til en ond skæbne.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๗.
สุกรํ สาธุนา สาธุ.
Det gode er let for den gode.
วิ. จุล. ๗/๑๙๕. ขุ. อุ. ๒๕/๑๖๗.
สาธุ ปาเปน ทุกฺกรํ.
Det gode er svært for den onde.
วิ. จุล. ๗/๑๙๕. ขุ. อุ. ๒๕/๑๖๗.
อกตํ ทุกฺกฏํ เสยฺโย.
Bedre slet ikke at gøre det onde.
สํ. ส. ๑๕/๖๘. ขุ. ธ. ๒๕/๕๖.
ปจฺฉา ตปฺปติ ทุกฺกฏํ.
Det onde piner én siden hen.
สํ. ส. ๑๕/๖๘. ขุ. ธ. ๒๕/๕๖.
กตญฺจ สุกตํ เสยฺโย.
Det gode er bedre gjort.
สํ. ส. ๑๕/๖๘. ขุ. ธ. ๒๕/๕๖.
น ตํ กมฺมํ กตํ สาธุ ยํ กตฺวา อนุตปฺปติ.
En gerning, man siden fortryder, er ikke vel gjort.
สํ. ส. ๑๕/๘๑. ขุ. ธ. ๒๕/๒๓.
ตญฺจ กมฺมํ กตํ สาธุ ยํ กตฺวา นานุตปฺปติ.
En gerning, man ikke siden fortryder, er sandelig vel gjort.
สํ. ส. ๑๕/๘๑. ขุ. ธ. ๒๕/๒๓.
สุกรานิ อสาธูนิ อตฺตโน อหิตานิ จ.
Det, der er dårligt og unyttigt for én selv, er let at gøre.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๗.
ยํ เว หิตญฺจ สาธุญฺจ ตํ เว ปรมทุกฺกรํ.
Det, der er både gavnligt og godt, er meget svært at gøre.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๗.
น หิ ตํ สุลภํ โหติ สุขํ ทุกฺกฏการินา.
Lykke vindes ikke let af den, der gør ondt.
สํ. ส. ๑๕/๑๐๔.
กลฺยาณการี กลฺยาณํ ปาปการี จ ปาปกํ.
Gør godt, få godt; gør ondt, få ondt.
สํ. ส. ๑๕/๓๓๓. ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๘๔.
กมฺมุนา วตฺตตี โลโก.
Væsenernes verden går efter kamma.
ม. ม. ๑๓/๖๔๘. ขุ. สุ. ๒๕/๔๕๗.
นิสมฺม กรณํ เสยฺโย.
Det er bedre at overveje først og så handle.
ว. ว.
กตสฺส นตฺถิ ปฏิการํ.
Det, der er gjort, kan ikke gøres ugjort.
ส. ส.
ปฏิกจฺเจว ตํ กยิรา ยํ ชญฺญา หิตมตฺตโน.
Den, der ved, hvad der gavner ham, bør gøre det straks.
สํ. ส. ๑๕/๘๑.
กยิรา เจ กยิราเถนํ.
Vil man gøre det, så bør man gøre det (for alvor).
สํ. ส. ๑๕/๖๗. ขุ. ธ. ๒๕๑๕๖.
กเรยฺย วากฺยํ อนุกมฺปกานํ.
Man bør handle efter de velmenendes ord.
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๒๗๒.
กาลานุรูปํว ธุรํ นิยุญฺเช.
Man bør tage sine opgaver op på rette tid.
ว. ว.
รกฺเขยฺย อตฺตโน สาธุํ ลวณํ โลณตํ ยถา.
Man bør bevare sin egen godhed, som saltet bevarer sin sælte.
ส. ส.
กิจฺจานุกุพฺพสฺส กเรยฺย กิจฺจํ.
Man bør gøre tjeneste for dem, der har gjort én tjeneste.
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๘๔.
นานตฺถกามสฺส กเรยฺย อตฺถํ.
Man bør ikke gøre godt mod den, der stræber efter ens undergang.
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๘๔.
มา จ สาวชฺชมาคมา.
Kom ikke til dadelværdige gerninger.
ส. ฉ.
กิเลสวรรค — หมวดกิเลส ๑๗ บท
สงฺกปฺปราโค ปุริสสฺส กาโม.
Menneskets sanselyst er den begærlighed, der fødes af tanken.
สํ. ส. ๑๕/๓๒. อง. ฉกฺก. ๒๒/๔๖๐.
น สนฺติ กามา มนุเชสุ นิจฺจา.
Der findes ingen bestandige sanselyster blandt mennesker.
สํ. ส. ๑๕/๓๑.
กาเมหิ โลกมฺหิ น อตฺถิ ติตฺติ.
Der findes ingen mættelse af sanselyster i verden.
ม. ม. ๑๓/๔๑๒. ขุ. เถร. ๒๖/๓๗๗.
น กหาปณวสฺเสน ติตฺติ กาเมสุ วิชฺชติ.
End ikke ved en regn af mønter findes der mættelse af sanselyster.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๐. ขุ. ชา. ติก. ๒๗/๑๐๒.
นตฺถิ กามา ปรํ ทุกฺขํ.
Der findes ingen lidelse større end sanselysten.
ขุ. ชา. เอกาทสก. ๒๗/๓๑๕.
นตฺถิ ตณฺหาสมา นที.
Der findes ingen flod, der svarer til begær.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๘.
อิจฺฉา โลกสฺมิ ทุชฺชหา.
Begæret er svært at opgive i verden.
สํ. ส. ๑๕/๖๑.
อิจฺฉา หิ อนนฺตโคจรา.
Begæret har ingen ende på sine genstande.
ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๙๔.
อิจฺฉา นรํ ปริกสฺสติ.
Begæret driver menneskene om.
สํ. ส. ๑๕/๖๑.
นตฺถิ ราคสโม อคฺคิ.
Der findes ingen ild, der svarer til begær.
ขุ. ธ. ๒๕-๔๒,๔๘.
โลโภ ธมฺมานํ ปริปนฺโถ.
Griskhed er faren for alle gode ting.
สํ. ส. ๑๕/๕๙.
อติโลโภ หิ ปาปโก.
Begærlighed er sandelig ondt.
วิ. ภิ. ๓/๙๖. ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๔๔.
นตฺถิ โมหสมํ ชาลํ.
Der findes intet net, der svarer til forblændelse.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๘.
ภิยฺโย จ กาเม อภิปตฺถยนฺติ.
Den, der nyder sanselyster, begærer dem stadig mere.
ม. ม. ๑๓/๔๑๑. ขุ. เถร. ๒๖/๓๗๗.
อูนา ว หุตฺวาน ชหนฺติ เทหํ.
Den, der nyder sanselyster, forlader legemet uopfyldt.
ม. ม. ๑๓/๔๑๒. ขุ. เถร. ๒๖/๓๗๗.
โภคตณฺหาย ทุมฺเมโธ หนฺติ อญฺเญว อตฺตนํ.
Den uvise dræber af begær efter rigdom sig selv som en anden.
ขุ. ธ. ๒๕/๖๓.
อวิชฺชานิวุตา โปสา.
Menneskene er indhyllet i uvidenhed.
วิ. จุล. ๗/๔๐๐. องฺ. จตุกฺก. ๒๑/๙๓.
โกธวรรค — หมวดโกรธ ๒๙ บท
น หิ สาธุ โกโธ.
Vrede er slet ikke godt.
ขุ. ชา. ฉกฺก. ๒๗/๑๘๘.
โกโธ สตฺถมลํ โลเก.
Vrede er som rust på våbnet i verden.
สํ. ส. ๑๕/๖๐.
อนตฺถชนโน โกโธ.
Vrede skaber fordærv.
องฺ. สตฺตก. ๒๓/๙๙.
โกโธ จิตฺตปฺปโกปโน.
Vrede bringer sindet i oprør.
องฺ. สตฺตก. ๒๓/๙๙.
อนฺธตมํ ตทา โหติ ยํ โกโธ สหเต นรํ.
Når vrede overvælder mennesket, da hersker mørket.
องฺ. สตฺตก. ๒๓/๙๙. ขุ. มหา. ๒๙/๑๘.
อปฺโป หุตฺวา พหุ โหติ วฑฺฒเต โส อขนฺติโช.
Vrede, først lille, bliver stor; født af utålmodighed svulmer den op.
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๒๗๓.
โกโธ ทุมฺเมธโคจโร.
Vrede er de uvises område.
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๒๘๐.
โทโส โกธสมุฏฺฐาโน.
Had har vrede som sit udspring.
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๒๗๓.
นตฺถิ โทสสโม คโห.
Der findes intet greb, der svarer til had.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๘.
นตฺถิ โทสสโม กลิ.
Der findes ingen fejl, der svarer til had.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๒.
โกธํ ฆตฺวา สุขํ เสติ.
Den, der har dræbt vreden, lever i lykke.
สํ. ส. ๑๕/๕๗, ๖๔.
โกธํ ฆตฺวา น โสจติ.
Den, der har dræbt vreden, sørger ikke.
สํ. ส. ๑๕/๕๗, ๖๔.
โกธาภิภูโต กุสลํ ชหาติ.
Den, der er overvældet af vrede, opgiver det gode.
นัย- ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๒๘๖.
โกธโน ทุพฺพณฺโณ โหติ.
Den vredladne har en grim ansigtsfarve.
องฺ. สตฺตก. ๒๓/๙๘.
ทุกฺขํ สยติ โกธโน.
Den vredladne lever i lidelse.
นัย. องฺ. สตฺตก. ๒๓/๙๘.
อโถ อตฺถํ คเหตฺวาน อนตฺถํ ปฏิปชฺชติ.
Den vredladne, der har grebet det gavnlige, handler alligevel til skade.
องฺ. สตฺตก. ๒๓/๙๘.
โกธาภิภูโต ปุริโส ธนชานึ นิคจฺฉติ.
Den, der er overvældet af vrede, kommer til tab af rigdom.
องฺ. สตฺตก. ๒๓/๙๘.
โกธสมฺมทสมฺมตฺโต อายสกฺยํ นิคจฺฉติ.
Den, der er beruset af vrede, kommer til tab af ære.
องฺ. สตฺตก. ๒๓/๙๘.
ญาติมิตฺตา สุหชฺชา จ ปริวชฺเชนฺติ โกธนํ.
Slægtninge, venner og kammerater undgår den vredladne.
องฺ. สตฺตก. ๒๓/๙๙.
กุทฺโธ อตฺถํ น ชานาติ.
Den vrede kender ikke meningen.
องฺ. สตฺตก. ๒๓/๙๙.
กุทฺโธ ธมฺมํ น ปสฺสติ.
Den vrede ser ikke Dhamma.
องฺ. สตฺตก. ๒๓/๙๙.
ยํ กุทฺโธ อุปโรเธติ สุกรํ วิย ทุกฺกรํ.
Hvad den vrede vil ødelægge, dér bliver det svære ham så let som det lette.
องฺ. สตฺตก. ๒๓/๙๙.
ปจฺฉา โส วิคเต โกเธ อคฺคิทฑฺโฒว ตปฺปติ.
Siden, når vreden er forsvundet, pines han, som brændte han i ild.
องฺ. สตฺตก. ๒๓/๙๙.
โกเธน อภิภูตสฺส น ทีปํ โหติ กิญฺจินํ.
Den, der er overvældet af vrede, har ikke det mindste tilflugtssted.
องฺ. สตฺตก. ๒๓/๙๙.
หนฺติ กุทฺโธ สมาตรํ.
Den vrede kan endog dræbe sin egen mor.
องฺ. สตฺตก. ๒๓/๙๙.
โกธชาโต ปราภโว.
Den, i hvem vrede er opstået, er en fortabt.
องฺ. สตฺตก. ๒๓/๑๐๐.
โกธํ ทเมน อุจฺฉินฺเท.
Man bør skære vreden over med selvbeherskelse.
นัย- องฺ. สตฺตก. ๒๓/๑๐๐.
โกธํ ปญฺญาย อุจฺฉินฺเท.
Man bør skære vreden over med visdom.
นัย- องฺ. สตฺตก. ๒๓/๑๐๐.
มา โกธสฺส วสํ คมิ.
Kom ikke under vredens magt.
ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๖๙.
ขันติวรรค — หมวดอดทน ๘ บท
ขนฺติ ปรมํ ตโป ตีติกฺขา.
Tålmod, det vil sige udholdenhed, er den højeste askese.
ที. มหา. ๑๐/๕๗. ขุ. ธ. ๒๕/๔๐.
ขนฺติ สาหสวารณา.
Tålmod holder overilelse tilbage.
ว. ว.
ขนฺติ หิตสุขาวหา.
Tålmod bringer gavn og lykke.
ส. ม.
ขนฺติ ธีรสฺสลงฺกาโร.
Tålmod er de vises smykke.
ส. ม.
ขนฺติ ตโป ตปสฺสิโน.
Tålmod er de flittiges askese.
ส. ม.
ขนฺติ พลํ ว ยตีนํ.
Tålmod er asketernes styrke.
ส. ม.
ขนฺติพลา สมณพฺราหฺมณา.
Asketer og brahmaner har tålmod som deres styrke.
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๒๒๗.
มนาโป โหติ ขนฺติโก.
Den tålmodige er (andre) til behag.
ส. ม.
จิตตวรรค — หมวดจิต ๑๓ บท
จิตฺเต สงฺกิลิฏฺเฐ ทุคฺคติ ปาฏิกงฺขา.
Er sindet besmittet, må en ond skæbne ventes.
ม. มู. ๑๒/๖๔.
จิตฺเต อสงฺกิลิฏฺเฐ สุคติ ปาฏิกงฺขา.
Er sindet ubesmittet, kan en lykkelig skæbne ventes.
ม. มู. ๑๒/๖๔.
จิตฺเตน นียติ โลโก.
Verden ledes af sindet.
สํ. ส. ๑๕/๕๔.
จิตฺตสฺส ทมโถ สาธุ.
Tæmning af sindet er godt.
ขุ. ธ. ๒๕/๑๙.
จิตฺตํ ทนฺตํ สุขาวหํ.
Et tæmmet sind bringer lykke.
ขุ. ธ. ๒๕/๑๙.
จิตฺตํ คุตฺตํ สุขาวหํ.
Et vogtet sind bringer lykke.
ขุ. ธ. ๒๕/๑๙.
วิหญฺญตี จิตฺตวสานุวตฺตี.
Den, der handler efter sindets lune, kommer i nød.
ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๙๐.
จิตฺตํ อตฺตโน อุชุกมกํสุ.
De kloge har gjort deres sind oprigtigt.
ที. มหา. ๑๐/๒๘๘.
สจิตฺตปริยายกุสลา ภเวยฺยุํ.
Man bør være kyndig i sit eget sinds bevægelser.
นัย- องฺ. ทสก. ๒๔/๑๐๐.
เตลปตฺตํ ยถา ปริหเรยฺย เอวํ สจิตฺตมนุรกฺเข.
Man bør vogte sit sind som den, der bærer en skål fyldt til randen med olie.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๓๑.
สจิตฺตมนุรกฺขถ.
Vogt til stadighed jeres eget sind.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๘.
จิตฺตํ รกฺเขถ เมธาวี.
Den vise bør vogte sindet.
ขุ. ธ. ๒๕/๑๙.
ยโต ยโต จ ปาปกํ ตโต ตโต มโน นิวารเย.
Fra hvilken genstand det onde end opstår, fra den bør man holde sindet tilbage.
สํ. ส. ๑๕/๒๐.
ชยวรรค — หมวดชนะ ๑๑ บท
ชยํ เวรํ ปสวติ.
Sejrherren avler fjendskab.
สํ. ส. ๑๕/๑๒๒. ขุ. ธ. ๒๕/๔๒.
สพฺพทานํ ธมฺมทานํ ชินาติ.
Dhamma-gaven overgår alle gaver.
ขุ. ธ. ๒๕/๖๓.
สพฺพรสํ ธมฺมรโส ชินาติ.
Dhamma-smagen overgår alle smage.
ขุ. ธ. ๒๕/๖๓.
สพฺพรตึ ธมฺมรติ ชินาติ.
Glæden ved Dhamma overgår alle glæder.
ขุ. ธ. ๒๕/๖๓.
ตณฺหกฺขโย สพฺพทุกฺขํ ชินาติ.
Tilintetgørelsen af begær besejrer al lidelse.
ขุ. ธ. ๒๕/๖๓.
น ตํ ชิตํ สาธุ ชิตํ ยํ ชิตํ อวชิยฺยติ.
En sejr, der kan vendes til nederlag, er ingen god sejr.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๒๒.
ตํ โข ชิตํ สาธุ ชิตํ ยํ ชิตํ นาวชิยฺยติ.
En sejr, der ikke kan vendes til nederlag, er en god sejr.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๒๒.
อกฺโกเธน ชิเน โกธํ.
Man bør besejre den vrede med ikke-vrede.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๕. ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๕๐.
อสาธุํ สาธุนา ชิเน.
Man bør besejre den onde med det gode.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๕. ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๕๐.
ชิเน กทริยํ ทาเนน.
Man bør besejre den gerrige med gaver.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๕. ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๕๐.
สจฺเจนาลิกวาทินํ.
Man bør besejre løgneren med sandhed.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๕. ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๕๐.
ทานวรรค — หมวดทาน ๑๓ บท
ทานญฺจ ยุทฺธญฺจ สมานมาหุ.
 คำอธิบาย
Man siger, at gavmildhed og kamp er hinanden lige.
สํ. ส. ๑๕/๒๙. ขุ. ชา. อฏฺฐก. ๒๗/๒๔๙.
นตฺถิ จิตฺเต ปสนฺนมฺหิ อปฺปกา นาม ทกฺขิณา.
 คำอธิบาย
Når sindet er fyldt af tillid, kaldes ingen gave for ringe.
ขุ. วิมาน. ๒๖/๘๒.
วิเจยฺย ทานํ สุคตปฺปสตฺถํ.
 คำอธิบาย
Velovervejet gavmildhed prises af Sugata.
สํ. ส. ๑๕/๓๐. ขุ. ชา. อฏฺฐก. ๒๗/๒๔๙. เปต. ๒๖/๑๙๗.
พาลา หเว นปฺปสํสนฺติ ทานํ.
 คำอธิบาย
Kun tåber priser ikke gavmildhed.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๘.
ททํ มิตฺตานิ คนฺถติ.
 คำอธิบาย
Den, der giver, knytter venskaber.
สํ. ส. ๑๕/๓๑๖.
ททํ ปิโย โหติ ภชนฺติ นํ พหู.
 คำอธิบาย
Den, der giver, er elsket; mange mennesker søger hans selskab.
องฺ. ปญฺก. ๒๒/๔๓.
ททมาโน ปิโย โหติ.
 คำอธิบาย
Den, der giver, er elsket.
องฺ. ปญฺจก. ๒๒/๔๔.
สุขสฺส ทาตา เมธาวี สุขํ โส อธิคจฺฉติ.
 คำอธิบาย
Den vise, der giver lykke, opnår lykke.
องฺ. ปญฺจก. ๒๒/๔๕.
มนาปทายี ลภเต มนาปํ.
 คำอธิบาย
Den, der giver det glædelige, modtager det glædelige.
องฺ. ปญฺจก. ๒๒/๕๕.
เสฏฺฐนฺทโท เสฏฺฐมุเปติ ฐานํ.
 คำอธิบาย
Den, der giver det ypperste, når den ypperste stilling.
องฺ. ปญฺจก. ๒๒/๕๖.
อคฺคสฺส ทาตา ลภเต ปุนคฺคํ.
 คำอธิบาย
Den, der giver det bedste, modtager atter det bedste.
องฺ. ปญฺจก. ๒๒/๕๖.
ททโต ปุญฺญํ ปวฑฺฒติ.
 คำอธิบาย
Når man giver, vokser fortjenesten.
ที. มหา. ๑๐/๑๕๙. ขุ. อุ. ๒๕/๒๑๕.
ทเทยฺย ปุริโส ทานํ.
 คำอธิบาย
Et menneske bør give det, som bør gives.
ขุ. ชา. สตฺตก. ๒๗/๒๑๗.
ทุกขวรรค — หมวดทุกข์ ๘ บท
นตฺถิ ขนฺธสมา ทุกฺขา.
Der findes ingen lidelse, der svarer til aggregaterne.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๒.
สงฺขารา ปรมา ทุกฺขา.
De betingede ting er den største lidelse.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๒.
ทุราวาสา ฆรา ทุกฺขา.
Et dårligt styret hjem bringer lidelse.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๕.
ทฬิทฺทิยํ ทุกฺขํ โลเก.
Fattigdom er lidelse i verden.
องฺ. ฉกฺก. ๒๒/๓๙๔.
อิณาทานํ ทุกฺขํ โลเก.
Gældsætning er lidelse i verden.
นัย- องฺ. ฉกฺก. ๒๒/๓๙๔.
ทุกฺขํ อนาโถ วิหรติ.
Den, der intet tilflugtssted har, lever i lidelse.
นัย- องฺ. ทสก. ๒๔/๒๗, ๓๑.
ทุกฺขํ เสติ ปราชิโต.
Den besejrede lever i lidelse.
สํ. ส. ๑๕/๑๒๒. ขุ. ธ. ๒๕/๔๒.
อกิญฺจนํ นานุปตนฺติ ทุกฺขา.
Lidelse rammer ikke den, der er uden bekymringer.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๔.
ธัมมวรรค — หมวดธรรม ๒๐ บท
ธมฺโม รหโท อกทฺทโม.
Dhamma er som en sø uden mudder.
ขุ. ชา. ฉกฺก. ๒๗/๒๐๒.
มโนปุพฺพงฺคมา ธมฺมา.
Alle ting har sindet som forløber.
ขุ. ธ. ๒๕/๑๕.
ธมฺโม หิ อิสินํ ธโช.
Dhamma er i sandhed seernes banner.
สํ. นิ. ๑๖/๒๖. องฺ. จตุกฺก. ๒๑/๖๖. ขุ. ชา. อสีติ. ๒๘/๑๕๒.
สตํ ธมฺโม ทุรนฺวโย.
De godes Dhamma er svær at kende.
สํ. ส. ๑๕/๒๖. ขุ. ชา. ทุก. ๒๗๑๖๓. ขุ. ชา. ทสก. ๒๗๑๒๙๔.
สตญฺจ ธมฺโม น ชรํ อุเปติ.
De godes Dhamma ældes ikke.
สํ. ส. ๑๕/๑๐๒. ขุ. ธ. ๒๕/๓๕. ขุ. ชา. อสีติ. ๒๘/๑๓๖.
สทฺธมฺโม สพฺภิ รกฺขิโต.
De godes Dhamma bevares af de gode.
ที. มหา. ๑๐/๒๗๙.
ธมฺโม สุจิณฺโณ สุขมาวหาติ.
Vel praktiseret Dhamma bringer lykke.
สํ. ส. ๑๕/๕๘. ขุ. สุ. ๒๕/๓๖๐. ขุ. ชา. ทสก. ๒จ/๒๙๐. ขุ. เถร. ๒๖/๓๑๔.
สพฺเพสํ สหิโต โหติ สทฺธมฺเม สุปติฏฺฐิโต.
Den, der er grundfæstet i den sande Dhamma, er en velgører for alle.
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๒๔๙.
ธมฺมปีติ สุขํ เสติ.
Den, der har glæde ved Dhamma, lever i lykke.
ขุ. ธ. ๒๕/๒๕.
ธมฺมจารี สุขํ เสติ.
Den, der praktiserer Dhamma, lever i lykke.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๗, ๓๘. ขุ. อุ. ๒๕/๓๖๖.
ธมฺโม หเว รกฺขติ ธมฺมจารึ.
Dhamma beskytter i sandhed den, der praktiserer Dhamma.
ขุ. ชา. ทสกฺ ๒๗/๒๙๐. ขุ. เถร. ๒๖/๓๑๔.
น ทุคฺคตึ คจฺฉติ ธมฺมจารี.
Den, der praktiserer Dhamma, går ikke til en ond skæbne.
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๙๐. ขุ. เถร. ๒๖/๓๑๔.
ธมฺเม ฐิตํ น วิชหาติ กิตฺติ.
Æren forlader ikke den, der står i Dhamma.
องฺ. ปญฺจก. ๒๓/๕๑.
ธมฺเม ฐิตา เย น กโรนฺติ ปาปกํ.
Den, der står i Dhamma, gør intet ondt.
องฺ. จตุตกฺก. ๒๑/๒๕.
สพฺเพ ธมฺมา นาลํ อภินิเวสาย.
Intet fænomen bør man klynge sig til.
ม. ม. ๑๒/๔๖๔.
โยนิโส วิจิเน ธมฺมํ.
Man bør udforske Dhamma med klogskab.
ม. อุปฺ ๑๔/๔๗๑. สํ. ส. ๑๕/๗๘. องฺ. สตฺตก. ๒๓/๓.
ธมฺมํ จเร สุจริตํ น ตํ ทุจฺจริตํ จเร.
Man bør praktisere Dhamma ret, ikke uret.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๘. ขุ. อุ. ๒๕/๓๖๖.
สทฺธมฺโม ครุกาตพฺโพ.
Man bør ære den sande Dhamma.
องฺ. จตุกฺก. ๒๑/๒๗.
กณฺหํ ธมฺมํ วิปฺปหาย.
Den vise bør opgive de mørke tilstande.
สํ. มหา. ๑๙/๒๙. ขุ. ธ. ๒๕/๒๖.
สุกฺกํ ภาเวถ ปณฺฑิโต.
Den vise bør udvikle de lyse tilstande.
สํ. มหา. ๑๙/๒๙. ขุ. ธ. ๒๕/๒๖.
ปกิณณกวรรค — หมวดเบ็ดเตล็ด ๖๕ บท
อฏฺฐงฺคิโก จ มคฺคานํ เขมํ อมตคามินํ.
Blandt veje er den ottefoldige den trygge vej, der fører til det udødelige.
ม. ม. ๑๓/๒๘๑.
วิสุทฺธิ สพฺพเกฺลเสหิ โหติ ทุกฺเขหิ นิพฺพุติ.
Renhed for alle besmittelser er ophøret af al lidelse.
ร. ร. ๔.
ยงฺกิญฺจิ สมุทยธมฺมํ สพฺพนฺตํ นิโรธธมฺมํ.
Alt, hvad der har opståen som sin natur, har ophør som sin natur.
สํ. มหา. ๑๙/๕๓๑.
ยถาปจฺจยํ ปวตฺตนฺติ.
Det, der er betinget, går efter sine betingelser.
ร. ร. ๔.
อาโรคฺยปรมา ลาภา.
Sundhed er den højeste vinding.
ม. ม. ๑๓/๒๘๑. ขุ. ธ. ๒๕/๔๒.
ชิฆจฺฉา ปรมา โรคา.
Sult er den værste sygdom.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๒.
สงฺขารา สสฺสตา นตฺถิ.
Der findes ingen betinget ting, der varer.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๙.
อนิจฺจา วต สงฺขารา.
Forgængelige er sandelig alle betingede ting.
ที. มหา. ๑๐/๑๘๑. สํ. ส. ๑๕/๘. สํ. นิ. ๑๖/๒๒๘.
ทุลฺลภา ขณสมฺปตฺติ.
Det rette øjebliks indtræffen er svær at opnå.
ส. ม.
ทุลฺลภํ ทสฺสนํ โหติ สมฺพุทฺธานํ อภิณฺหโส.
Det er sjældent at se en Buddha atter og atter.
ม. ม. ๑๓/๕๕๔. ขุ. สุ. ๒๕/๔๔๔.
ขโณ โว มา อุปจฺจคา.
Lad ikke øjeblikket gå jer forbi.
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๒๓๑. ขุ. ธ. ๒๕/๕๗. ขุ. สุ. ๒๕/๓๘๙.
อติปตติ วโย ขโณ ตเถว.
Ungdommen svinder som et øjeblik.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๓๑๒.
กาโล ฆสติ ภูตานิ สพฺพาเนว สหตฺตนา.
Tiden fortærer alle væsener, sammen med sig selv.
ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๙๕.
อิติ วิสฺสฏฺฐกมฺมนฺเต อตฺถา อจฺเจนฺติ มาณเว.
Gavnen går forbi den unge mand, der forsømmer sit arbejde.
ที. ปาฏิ. ๑๑/๑๙๙.
นกฺขตฺตํ ปฏิมาเนนฺตํ อตฺโถ พาลํ อุปจฺจคา.
Gavnen er gået forbi tåben, der venter på stjernerne.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๑๖.
อตฺโถ อตฺถสฺส นกฺขตฺตํ กึ กริสฺสนฺติ ตารกา.
Gavnen er sit eget rette øjeblik; hvad kan stjernerne gøre?
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๑๖.
วโส อิสฺสริยํ โลเก.
Magt er det store i verden.
สํ. ส. ๑๕/๖๐.
สิริ โภคานมาสโย.
Lykken er rigdommens bolig.
สํ. ส. ๑๕/๖๑.
กิจฺฉา วุตฺติ อสิปฺปสฺส.
Livet for den, der ingen færdighed har, er hårdt.
ขุ. ชา. ทฺวาทส. ๒๗/๓๓๐.
สาธุ โข สิปฺปกํ นาม อปิ ยาทิสกีทิสํ.
Enhver færdighed, hvilken det end er, bringer gavn.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๓๕.
มตฺตญฺญุตา สทา สาธุ.
Mådehold bringer altid gavn.
ว. ว.
หิริโอตฺตปฺปิยญฺเญว โลกํ ปาเลติ สาธุกํ.
Skam og frygt for det onde vogter verden vel.
ว. ว.
โลโกปตฺถมฺภิกา เมตฺตา.
Kærlighed er verdens støtte.
ว. ว.
อรติ โลกนาสิกา.
Misundelse er årsag til verdens fordærv.
ว. ว.
มหาปุริสภาวสฺส ลกฺขณํ กรุณาสโห.
Et sind, der af medfølelse ikke kan bære (andres lidelse), er kendetegnet på et stort menneske.
ว. ว.
นิมิตฺตํ สาธุรูปานํ กตญฺญูกตเวทิตา.
Taknemmelighed og gengæld af det gode er kendetegnet på et godt menneske.
นัย- ส. ส.
สพฺพญฺเจ ปฐวึ ทชฺชา นากตญฺญุมภิราธเย.
Selv ved at give hele jorden kan man ikke vinde den utaknemmelige.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๒๓.
หนนฺติ โภคา ทุมฺเมธํ.
Rigdom dræber den uvise.
ขุ. ธ. ๒๕/๖๓.
สกฺกาโร กาปุริสํ หนฺติ.
Æresbevisning dræber den onde.
วิ. จุล. ๗/๑๗๒. สํ. ส. ๑๕/๒๒๖. สํ. นิ. ๑๖/๒๘๔.
กิจฺโฉ มนุสฺสปฏิลาโภ.
Svært er det at opnå menneskeligt liv.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๙.
กิจฺฉํ มจฺจาน ชีวิตํ.
Svært er væsenernes liv.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๙.
กิจฺฉํ สทฺธมฺมสฺสวนํ.
Svært er det at høre de godes Dhamma.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๙.
กิจฺโฉ พุทฺธานมุปฺปาโท.
Svært er de opvågnedes fremkomst.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๙.
อสชฺฌายมลา มนฺตา.
Manglende gentagelse er de hellige teksters plet.
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๑๙๘. ขุ. ธ. ๒๕/๔๗.
อนุฏฺฐานมลา ฆรา.
Mangel på flid er hjemmets plet.
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๑๙๘. ขุ. ธ. ๒๕/๔๗.
มลํ วณฺณสฺส โกสชฺชํ.
Dovenskab er skønhedens plet.
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๑๙๘. ขุ. ธ. ๒๕/๔๗.
มลิตฺถิยา ทุจฺจริตํ.
Dårlig vandel er kvindens plet.
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๑๙๘. ขุ. ธ. ๒๕/๔๗.
สุทฺธิ อสุทฺธิ ปจฺจตฺตํ.
Renhed og urenhed er ens egen sag.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๗. ขุ. มหา. ๒๙/๓๗. ขุ. จู. ๓๐/๑๑๖.
นาญฺโญ อญฺญํ วิโสธเย.
Ingen kan rense en anden.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๗. ขุ. มหา. ๒๙/๓๗. ขุ. จู. ๓๐/๑๑๖.
สุทฺธสฺส สุจิกมฺมสฺส สทา สมฺปชฺชเต วตํ.
Den renes løfte, hvis gerninger er rene, opfyldes altid.
ม. ม. ๑๒/๗๐.
สุทสฺสํ วชฺชมญฺเญสํ อตฺตโน ปน ทุทฺทสํ.
Andres fejl er lette at se, ens egne svære.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๘.
นตฺถิ โลเก รโห นาม ปาปกมฺมํ ปกุพฺพโต.
For den, der gør ondt, findes der intet skjult sted i verden.
องฺ. ติก. ๒๐/๑๘๙. ขุ. ชา. จตุตกฺก. ๒๗/๑๓๑.
เนสา สภา ยตฺถ น สนฺติ สนฺโต.
En forsamling, hvor der ingen gode er, kaldes ikke et råd.
สํ. ส. ๑๕/๒๗๐. ขุ. ชา. อสีติ. ๒๘/๑๕๑.
นตฺเถตํ โลกสฺมึ ยํ อุปาทิยมานํ อนวชฺชํ อสฺส.
Der findes intet i verden, man kan klynge sig til uden at finde dadel.
ร. ร. ๔.
โภคา สนฺนิจยํ ยนฺติ วมฺมิโกวูปจียติ.
Den gode husherres rigdom vokser som en myretue, der bygges op.
ที. ปาฏิ. ๑๑/๒๐๒.
อลํ พาลสฺส โมหาย โน จ ปารคเวสิโน.
Skønhed kan bedrage en tåbe, men aldrig den, der søger nibbāna.
ม. ม. ๑๓/๔๐๑. ขุ. เถร. ๒๖/๓๗๗.
รูปํ ชีรติ มจฺจานํ นามโคตฺตํ น ชีรติ.
Et væsens legeme kan gå til grunde, men navn og slægt går ikke til grunde.
สํ. ส. ๑๕/๕๙.
ถีนํ ภาโว ทุราชาโน.
Kvinders natur er svær at kende.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๒๑.
อุกฺกฏฺเฐ สูรมิจฺฉนฺติ.
I farens stund har man brug for de modige.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๓๐.
มนฺตีสุ อกุตูหลํ.
Blandt rådgivere har man brug for den, der ikke plaprer.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๓๐.
ปิยญฺจ อนฺนปานมฺหิ.
Ved mad og drikke har man brug for den kære.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๓๐.
อตฺเถ ชาเต จ ปณฺฑิตํ.
Når en sag opstår, har man brug for de vise.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๓๐.
อาปทาสุ ถาโม เวทิตพฺโพ.
Modet kendes i farens stund.
นัย-ขุ. อุ. ๒๕/๑๗๘.
ยโส ลทฺธา น มชฺเชยฺย.
Har man vundet ære, bør man ikke beruses af den.
ขุ. ชา. จตุกฺก. ๒๗/๑๔๕.
จาคมนุพฺรูเหยฺย.
Man bør øge forsagelsen.
ม. อุป. ๑๔/๔๓๖.
สนฺติเมว สิกฺเขยฺย.
Man bør øve sig i freden selv.
นัย-ม. อุป. ๑๔/๔๓๖.
โลกามิสํ ปชเห สนฺติเปกฺโข.
Den, der sigter mod fred, bør opgive verdens lokkemad.
สํ. ส. ๑๕/๓, ๗๗, ๙๐.
ตํ คณฺเหยฺย ยทปณฺณกํ.
Det, der ikke er forkert, bør man tage til sig.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๑.
สมฺมุขา ยาทิสํ จิณฺณํ ปรมฺมุขาปิ ตาทิสํ.
Som man opfører sig for andres øjne, sådan bør man også opføre sig bag deres ryg.
ส. ส.
อปฺปตฺโต โน จ อุลฺลเป.
Man bør ikke prale, før man er nået frem.
ส. ส.
สนาถา วิหรถ มา อนาถา.
Lev med et tilflugtssted; lev ikke uden tilflugtssted.
นัย. องฺ. ทสกฺ ๒๔/๒๕.
นาญฺญํ นิสฺสาย ชีเวยฺย.
Man bør ikke leve afhængig af andre.
ขุ. อุ. ๒๕/๑๗๙.
อาโรคฺยมิจฺเฉ ปรมญฺจ ลาภํ.
Man bør ønske sundhed, den højeste vinding.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๒๗.
อตีตํ นานฺวาคเมยฺย.
Man bør ikke dvæle ved det forgangne.
ม. อุป. ๑๔/๓๔๘.
นปฺปฏิกงฺเข อนาคตํ.
Man bør ikke længes efter det, der endnu ikke er kommet.
ม. อุป. ๑๔/๓๔๘.
ปัญญาวรรค — หมวดปัญญา ๒๑ บท
นตฺถิ ปญฺญาสมา อาภา.
Der findes intet lys, der svarer til visdom.
สํ. ส. ๑๕/๙.
ปญฺญา โลกสฺมิ ปชฺโชโต.
Visdom er lyset i verden.
สํ. ส. ๑๕/๖๑.
โยคา เว ชายตี ภูริ.
Visdom opstår ved øvelse.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๒.
อโยคา ภูริสงฺขโย.
Tab af visdom opstår ved mangel på øvelse.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๒.
สุโข ปญฺญาปฏิลาโภ.
Erhvervelsen af visdom bringer lykke.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๙.
ปญฺญา นรานํ รตนํ.
Visdom er menneskets juvel.
สํ. ส. ๑๕/๕๐.
ปญฺญาว ธเนน เสยฺโย.
Visdom er sandelig bedre end rigdom.
นัย- ม. ม. ๑๓/๔๑๓. นัย- ขุ. เถร. ๒๖/๓๗๙.
นตฺถิ ฌานํ อปญฺญสฺส.
For den uvise findes ingen eftertanke.
ขุ. ธ. ๒๕/๖๕.
ปญฺญา นตฺถิ อฌายโต.
For den, der ikke tænker efter, findes ingen visdom.
ขุ. ธ. ๒๕/๖๕.
ปญฺญา เจนํ ปสาสติ.
Visdom behersker den mand.
สํ. ส. ๒๕/๕๒.
ปญฺญาย มคฺคํ อลโส น วินฺทติ.
Den dovne finder ikke vejen ved visdom.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๒.
สุสฺสูสํ ลภเต ปญฺญํ อปฺปมตฺโต วิจกฺขโณ.
Den, der er årvågen, tænker efter og lytter opmærksomt, opnår visdom.
สํ. ส. ๑๕/๓๑๖. ขุ. สุ. ๒๕/๓๖๑.
ปญฺญายตฺถํ วิปสฺสติ.
Ved visdom ser man meningen.
องฺ. สตฺตก. ๒๓/๓.
ปญฺญาย ปริสุชฺฌติ.
Ved visdom renses man.
ขุ. สุ. ๒๕/๓๖๑.
ปญฺญา หิ เสฏฺฐา กุสลา วทนฺติ.
De kloge siger, at visdom er det ypperste.
ขุ. ชา. สตฺตก. ๒๗/๕๔๑.
ปญฺญาชีวึ ชีวิตมาหุ เสฏฺฐํ.
De vise kalder livet for den, der lever ved visdom, det bedste.
สํ. ส. ๑๕/๕๘, ๓๑๕. ขุ. สุ. ๒๕/๓๖๐.
เอโกว เสยฺโย ปุริโส สปญฺโญ โย ภาสิตสฺส วิชานาติ อตฺถํ.
Bedre er en enkelt vis, der forstår meningen med et udsagn.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๓๒.
พหูนํ วต อตฺถาย สปฺปญฺโญ ฆรมาวสํ.
En vis husherre lever til gavn for mange.
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๒๔๙.
สากจฺฉาย ปญฺญา เวทิตพฺพา.
Visdom kendes gennem samtale.
นัย. ขุ. อุ. ๒๕/๑๗๘.
ตถตฺตานํ นิเวเสยฺย ยถา ภูริ ปวฑฺฒติ.
På hvilken måde visdom vokser, på den måde bør man indrette sig.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๒.
ปญฺญํ นปฺปมชฺเชยฺย.
Man bør ikke forsømme visdom.
ม. อุป. ๑๔/๔๓๖.
ปมาทวรรค — หมวดประมาท ๘ บท
ปมาโท มจฺจุโน ปทํ.
Forsømmelighed er vejen til døden.
ขุ. ธ. ๒๕/๑๘. ขุ. ชา. ตึส. ๒๗/๕๒๔.
ปมาโท รกฺขโต มลํ.
Forsømmelighed er vogterens plet.
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๑๙๘. ขุ. ธ. ๒๕/๔๗.
ปมาโท ครหิโต สทา.
Forsømmelighed dadles altid af de vise.
ขุ. ธ. ๒๕/๑๙.
ปมาทมนุยุญฺชนฺติ พาลา ทุมฺเมธิโน ชนา.
Tåber af ringe visdom hengiver sig til forsømmelighed.
ม. ม. ๑๓/๔๘๘. สํ. ส. ๑๕/๓๖. ขุ. ธ. ๒๕/๑๘.
เต ทีฆรตฺตํ โสจนฺติ เย ปมชฺชนฺติ มาณวา.
Den forsømmelige sørger i lang tid.
นัย-ม. อุป. ๑๔/๓๔๖.
เย ปมตฺตา ยถา มตา.
Den forsømmelige er som en død.
ขุ. ธ. ๒๕/๑๘. ขุ. ชา. ตึส. ๒๗/๕๒๔.
มา ปมาทมนุยุญฺเชถ.
Hengiv jer ikke til forsømmelighed.
ม. ม. ๑๓/๔๘๘. สํ. ส. ๑๕/๓๖. ขุ. ธ. ๒๕/๑๘.
ปมาเทน น สํวเส.
Man bør ikke omgås forsømmelighed.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๗. ขุ. สุ. ๒๕/๕๑๘. ขุ. มหา. ๒๙/๕๑๕.
ปาปวรรค — หมวดบาป ๑๓ บท
มลา เว ปาปกา ธมฺมา อสฺมึ โลเก ปรมฺหิ จ.
 คำอธิบาย
Onde ting er i sandhed pletter, både i denne verden og i den næste.
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๑๙๘. ขุ. ธ. ๒๕/๔๗.
ทุกฺโข ปาปสฺส อุจฺจโย.
 คำอธิบาย
Ophobning af det onde bringer lidelse.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๐.
ปาปานํ อกรณํ สุขํ.
 คำอธิบาย
At undlade det onde bringer lykke.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๙.
ปาปํ ปาเปน สุกรํ.
 คำอธิบาย
Det onde er let for den onde.
วิ. จุล. ๗/๑๙๕. ขุ. อุ. ๒๕/๑๖๘.
ปาเป น รมตี สุจิ.
 คำอธิบาย
Den rene glæder sig ikke over det onde.
วิ. มหา. ๕/๓๔. ขุ. อุ. ๒๕/๑๖๖.
สกมฺมุนา หญฺญติ ปาปธมฺโม.
 คำอธิบาย
Den, der har en ond natur, lider ved sine egne gerninger.
ม. ม. ๑๓๔๑๓. ขุ. เถร. ๒๖/๓๗๙.
ตปสา ปชหนฺติ ปาปกมฺมํ.
 คำอธิบาย
Gode mennesker opgiver onde gerninger gennem askese.
ขุ. ชา. อฏฺฐก. ๒๗/๒๔๕.
ปาปานิ กมฺมานิ กโรนฺติ โมหา.
 คำอธิบาย
Mennesker gør onde gerninger af forblændelse.
ม. ม. ๑๓/๔๑๓. ขุ. ชา. ปกิณฺณก. ๒๗/๓๘๐.
นตฺถิ ปาปํ อกุพฺพโต.
 คำอธิบาย
Der er intet ondt for den, som ikke gør det.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๑.
ธมฺมํ เม ภณมานสฺส น ปาปมุปลิมฺปติ.
 คำอธิบาย
Mens jeg forkynder Dhamma, klæber intet ondt ved mig.
ขุ. ชา. สตฺตก ๒๗/๒๒๔.
นตฺถิ อการิยํ ปาปํ มุสาวาทิสฺส ชนฺตุโน.
 คำอธิบาย
Der findes intet ondt, som en løgner ikke ville gøre.
นัย. ขุ. ธ. ๒๕/๓๘. นัย. ขุ. อิติ. ๒๕/๒๔๓.
ปาปานิ ปริวชฺชเย.
 คำอธิบาย
Man bør undgå alt ondt.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๑.
น ฆาสเหตุปิ กเรยฺย ปาปํ.
 คำอธิบาย
Man bør ikke gøre ondt, end ikke for madens skyld.
นัย- ขุ. ชา. นวก. ๒๗/๒๖๒.
ปุคคลวรรค — หมวดบุคคล ๗๐ บท
สาธุ โข ปณฺฑิโต นาม.
Den, der kaldes vis, bringer sandelig gavn i stand.
อ. ส. ๑๕/๓๐๙. ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๓๒.
ปณฺฑิโต สีลสมฺปนฺโน ชลํ อคฺคีว ภาสติ.
Den vise, udrustet med dyd, stråler som en flammende ild.
ที. ปาฏิ. ๑๑/๒๐๒.
อนตฺถํ ปริวชฺเชติ อตฺถํ คณฺหาติ ปณฺฑิโต.
Den vise undgår det unyttige og tager kun det nyttige til sig.
องฺ. จตุกฺก. ๒๑/๕๙.
อินฺทฺริยานิ รกฺขนฺติ ปณฺฑิตา.
Den vise vogter sanserne.
ที. มหา. ๑๐/๒๘๘. สํ. ส. ๑๕/๓๗.
น อุจฺจาวจํ ปณฺฑิตา ทสฺสยนฺติ.
Den vise viser hverken opstemthed eller nedtrykthed.
ขุ. ธ. ๒๕/๒๖.
นิชฺฌตฺติพลา ปณฺฑิตา.
Den vise har det at ikke finde fejl som sin styrke.
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๒๒๗.
ทุลฺลโภ ปุริสาชญฺโญ.
Et ædelt menneske er svært at finde.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๑.
ทุลฺลโภ องฺคสมฺปนฺโน.
En, der er udrustet med alle gode egenskaber, er svær at finde.
ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๘๕.
ทนฺโต เสฏฺโฐ มนุสฺเสสุ.
Blandt mennesker er den, der har tæmmet sig selv, den bedste.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๗. ขุ. มหา. ๒๙/๒๙๑. ขุ. จู. ๓๐/๗๔.
มหาการุณิโก นาโถ.
Beskytteren er udrustet med stor medfølelse.
ส. ม.
กุสโล จ ชหาติ ปาปกํ.
Den kloge opgiver det onde.
ที. มหา. ๑๐/๑๕๙. ขุ. อุ. ๒๕/๒๑๕.
นยํ นยติ เมธาวี.
Den vise viser den vej, der bør vises.
ขุ. ชา. เตรส. ๒๗/๓๕๕.
อธุรายํ น ยุญฺชติ.
Den vise giver sig ikke af med det, der ikke er hans sag.
ขุ. ชา. เตรส. ๒๗/๓๕๕.
ธีโร โภเค อธิคมฺม สงฺคณฺหาติ จ ญาตเก.
Har den vise vundet rigdom, støtter han sine slægtninge.
ขุ. ชา. ฉกฺก. ๒๗/๒๐๕.
ธีโร จ พลวา สาธุ ยูถสฺส ปริหารโก.
Den vise, der har styrke til at lede en flok, bringer gavn i stand.
ขุ. ชา. สตฺตก. ๒๗/๒๒๑.
น กามกามา ลปยนฺติ สนฺโต.
De gode taler ikke af begær efter sanselyst.
ขุ. ธ. ๒๕/๒๖.
สนฺโต น เต เย น วทนฺติ ธมฺมํ.
Den, der ikke taler i overensstemmelse med Dhamma, er ikke en god.
สํ. ส. ๑๕/๒๗๐.
สนฺโต สตฺตหิเต รตา.
De gode glæder sig ved at hjælpe væsenerne.
ชาตกฏฺฐกถา ๑/๒๓๐.
ทูเร สนฺโต ปกาเสนฺติ. หิมวนฺโตว ปพฺพโต.
De gode ses langt borte fra, som Himalaya-bjergene.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๕.
สนฺโต สคฺคปรายนา.
De gode har himlen som deres mål.
สํ. ส. ๑๕/๒๗. ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๖๔.
สพฺพา ทิสา สปฺปุริโส ปวายติ.
De gode udbreder sig i alle retninger.
องฺ. ติก. ๒๐/๒๙๑. ขุ. ธ. ๒๕/๒๒.
อุปสนฺโต สุขํ เสติ.
Den fredfyldte lever i lykke.
วิ. จุล. ๗/๑๐๖. สํ. ส. ๑๕/๓๑๒. องฺ. ติก. ๒๐/๑๗๕.
สตญฺจ คนฺโธ ปฏิวาตเมติ.
De godes duft går selv mod vinden.
องฺ. ติก. ๒๐/๒๙๑. ขุ. ธ. ๒๕/๒๒.
อนุปาทา วิมุจฺจนฺติ.
Gode mennesker befries ved ikke at klynge sig.
ม. อุป. ๑๔/๓๔๖. องฺ. ติก. ๒๐/๑๘๐.
โย พาโล มญฺญติ พาลฺยํ ปณฺฑิโต วาปิ เตน โส.
En tåbe, der kender sin tåbelighed, er for så vidt vis.
ขุ. ธ. ๒๕/๒๓.
น สาธุ พลวา พาโล ยูถสฺส ปริหารโก.
En tåbe, der har styrke til at lede en flok, bringer ingen gavn i stand.
ขุ. ชา. สตฺตก. ๒๗/๒๒๑.
พาโล อปริณายโก.
En tåbe bør ikke være leder.
ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๘๙.
อุชฺฌตฺติพลา พาลา.
Tåben har det at finde fejl som sin styrke.
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๒๒๗.
อสนฺเตตฺถ น ทิสฺสนฺติ รตฺตึ ขิตฺตา ยถา สรา.
De onde, selv om de sidder lige her, ses ikke, som pile skudt i natten.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๕.
อสนฺโต นิรยํ ยนฺติ.
De onde går til helvede.
สํ. ส. ๑๕/๒๗. ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๖๔.
อนยํ นยติ ทุมฺเมโธ.
Den uvise viser den vej, der ikke bør vises.
ขุ. ชา. เตรส. ๒๗/๓๕๕.
อธุรายํ นิยุญฺชติ.
Den uvise giver sig af med det, der ikke er hans sag.
ขุ. ชา. เตรส. ๒๗/๓๕๕.
หาเปติ อตฺถํ ทุมฺเมโธ.
Den uvise sætter gavnen over styr.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๑๕.
ทุพฺภึ กโรติ ทุมฺเมโธ.
Den uvise gør skade.
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๒๙๑.
โจรา โลกสฺมิมพฺพุทา.
Tyve er en plage for verden.
สํ. ส. ๑๕/๖๐.
สุวิชาโน ภวํ โหติ.
Den, der kender det gode, trives.
ขุ. สุ. ๒๕/๓๔๖.
ทุวิชาโน ปราภโว.
Den, der kender det onde, går tilbage.
ขุ. สุ. ๒๕/๓๔๖.
ธมฺมกาโม ภวํ โหติ.
Den, der elsker Dhamma, trives.
ขุ. สุ. ๒๕/๓๔๖.
ธมฺมเทสฺสี ปราภโว.
Den, der hader Dhamma, går tilbage.
ขุ. สุ. ๒๕/๓๔๖.
สกฺกตฺวา สกฺกโต โหติ.
Den, der ærer, bliver æret.
ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๑๕๔.
ครุ โหติ สคารโว.
Den, der viser agtelse, får agtelse.
ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๑๕๔.
ปูชโก ลภเต ปูชํ.
Den, der hylder, bliver hyldet.
ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๑๕๔.
วนฺทโก ปฏิวนฺทนํ.
Den, der hilser, bliver hilst igen.
ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๑๕๔.
ปฏิสงฺขานพลา พหุสฺสุตา.
Den, der har hørt meget, må gøre eftertanke til hovedsagen.
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๒๒๗.
สาธุ สมฺพหุลา ญาตี.
At have mange slægtninge bringer gavn.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๒๓.
วิสฺสาสปรมา ญาตี.
Fortrolighed er det højeste slægtskab.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๒.
เนกาสี ลภเต สุขํ.
Den, der spiser alene, finder ingen lykke.
ขุ. ชา. ทฺวาทส. ๒๗/๓๓๓.
นตฺถิ โลเก อนินฺทิโต.
Der findes ingen i verden, som ikke dadles.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๕.
ปริภูโต มุทุ โหติ.
Den svage foragtes.
ขุ. ชา. ทฺวาทส. ๒๗/๓๓๙.
อติติกฺโข จ เวรวา.
Den hårde har fjender.
ขุ. ชา. ทฺวาทส. ๒๒/๓๓๙.
พหุมฺปิ รตฺโต ภาเสยฺย.
Den forelskede taler meget.
ขุ. ชา. ทฺวาทส. ๒๗/๓๓๙.
ทุฏฺโฐปิ พหุ ภาสยิ.
Den vrede taler meget.
ขุ. ชา. ทฺวาทส. ๒๗/๓๓๙.
อนุปาเยน โย อตฺถํ อิจฺฉติ โส วิหญฺญติ.
Den, der søger gavn uden rette midler, kommer i nød.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๑๖.
น อุชุภูตา วิตถํ ภณนฺติ.
Den retskafne afviger ikke fra sandheden i sin tale.
ขุ. ชา. จตุกฺก. ๒๗/๑๒๘.
ยถาวาที ตถาการี.
Som man taler, sådan bør man handle.
ที. มหา. ๑๐/๒๕๕. ขุ. สุ. ๒๕/๓๙๔. ขุ. เถร. ๒๖/๔๔๑. ขุ. ชา. จตุตฺก. ๒๗/๑๔๖.
หิรินิเสโธ ปุริโส โกจิ โลกสฺมิ วิชฺชติ.
Der findes nogle i verden, som holdes tilbage af skam.
สํ. ส. ๑๕/๑๑. ขุ. ธ. ๒๕/๓๔.
กวิ คาถานมาสโย.
Digtere er versenes bolig.
สํ. ส. ๑๕/๕๒.
พฺรหฺมาติ มาตาปิตโร.
Mor og far, siges det, er Brahmā (for deres børn).
องฺ. ติก. ๒๐/๑๖๘. องฺ. จตุกฺก. ๒๑/๙๒. ขุ. อิติ. ๒๕/๓๑๔.
ปุพฺพาจริยาติ วุจฺจเร.
Mor og far, siges det, er de første lærere (for deres børn).
องฺ. ติก. ๒๐/๑๖๘. องฺ. จตุกฺก. ๒๑/๙๒. ขุ. อิติ. ๒๕/๓๑๔.
อาหุเนยฺยา จ ปุตฺตานํ.
Mor og far er deres børns ærbødighed værd.
องฺ. ติก. ๒๐/๑๖๘. องฺ. จตุกฺก. ๒๑/๙๒. ขุ. อิติ. ๒๕/๓๑๔.
อิตฺถี มลํ พฺรหฺมจริยสฺส.
Kvinder er en plet på det hellige liv.
สํ. ส. ๑๕/๕๒, ๕๙.
อิตฺถี ภณฺฑานมุตฺตมํ.
Kvinder er det ypperste blandt alle ejendele.
สํ. ส. ๑๕/๖๐.
ภตฺตุญฺจ ครุโน สพฺเพ ปฏิปูเชติ ปณฺฑิตา.
En klog hustru agter sin ægtemand og alle, der fortjener agtelse.
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๒๗๓.
ภตฺตา ปญฺญาณมิตฺถิยา.
Ægtemanden er kvindens kendetegn.
สํ. ส. ๑๕/๕๗.
สุสฺสูสา เสฏฺฐา ภริยานํ.
Blandt hustruer er den lydige den bedste.
สํ. ส. ๑๕/๑๐.
โย จ ปุตฺตานมสฺสโว.
Blandt sønner er den lydige den bedste.
สํ. ส. ๑๕/๑๐.
ปุตฺตา วตฺถุ มนุสฺสานํ.
Børn er menneskenes grundlag.
สํ. ส. ๑๕/๕๑.
ผาตึ กยิรา อวิเหฐยํ ปรํ.
Man bør kun gøre det, der bringer fremgang; skad ikke andre.
ขุ. ชา. สตฺตก. ๒๗/๒๑๒.
คุณวา จาตฺตโน คุณํ.
Den, der ejer godhed, bør bevare sin godhed.
ส. ส.
รกฺเขยฺยานาคตํ ภยํ.
Man bør værne sig mod en fare, der endnu ikke er kommet.
ขุ. ชา. จตุกฺก. ๒๗/๑๓๖.
ปุญญวรรค — หมวดบุญ ๕ บท
ปุญฺญํ โจเรหิ ทูหรํ.
 คำอธิบาย
Fortjeneste kan ikke røves af tyve.
สํ. ส. ๑๕/๕๐.
ปุญฺญํ สุขํ ชีวิตสงฺขยมฺหิ.
 คำอธิบาย
Fortjeneste bringer lykke ved livets ende.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๙.
สุโข ปุญฺญสฺส อุจฺจโย.
 คำอธิบาย
Ophobning af fortjeneste bringer lykke.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๐.
ปุญฺญานิ ปรโลกสฺมึ ปติฏฺฐา โหนฺติ ปาณินํ.
 คำอธิบาย
Fortjeneste er væsenernes støtte i den næste verden.
สํ. ส. ๑๕/๒๖. องฺ. ปญฺจก. ๒๒/๔๔. ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๒๙๔.
ปุญฺญานิ กยิราถ สุขาวหานิ.
 คำอธิบาย
Man bør gøre fortjenstfulde gerninger, der bringer lykke.
สํ. ส. ๑๕/๓. องฺ. ติก. ๒๐/๑๙๘.
มัจจุวรรค — หมวดมฤตยู ๑๐ บท
สพฺพํ เภทปริยนฺตํ เอวํ มจฺจาน ชีวิตํ.
Væsenernes liv er som et lerkar, der til sidst må gå i stykker.
ที. มหา. ๑๐/๑๔๑. ขุ. สุ. ๒๕/๔๔๘. ขุ. มหา. ๒๙/๑๔๕.
อปฺปกญฺหิทํ ชีวิตมาหุ ธีรา.
De vise siger, at dette liv er meget kort.
ม. ม. ๑๓/๔๑๒. ขุ. สุ. ๒๕/๔๘๕. ขุ. เถร. ๒๖/๓๗๘.
น หิ โน สงฺครนฺเตน มหาเสเนน มจฺจุนา.
Der kan ikke forhandles med døden og hans vældige hær.
ม. อุ. ๑๔/๓๔๘. ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๑๖๕.
ชรูปนีตสฺส น สนฺติ ตาณา.
Når et væsen føres bort af alderdommen, findes der ingen beskytter.
สํ. ส. ๑๕/๓. องฺ. ติก. ๒๐/๑๙๘. ขุ. ชา. วีส. ๒๗/๔๑๖.
น มิยฺยมานสฺส ภวนฺติ ตาณา.
Når et væsen skal dø, findes der ingen beskytter.
ม. ม. ๑๓/๔๑๒. ขุ. เถร. ๒๖/๓๗๘.
น มิยฺยมานํ ธนมนฺเวติ กิญฺจิ.
Ikke engang lidt rigdom kan følge den døde.
ม. ม. ๑๓/๔๑๒. ขุ. เถร. ๒๖/๓๗๘.
น จาปิ วิตฺเตน ชรํ วิหนฺติ.
Alderdommen kan ikke drives bort med rigdom.
ม. ม. ๑๓/๔๑๒. ขุ. เถร. ๒๖/๓๗๘.
น ทีฆมายุํ ลภเต ธเนน.
Ved rigdom vinder man ikke et langt liv.
ม. ม. ๑๓/๔๑๒. ขุ. เถร. ๒๖/๓๗๘.
สพฺเพว นิกฺขิปิสฺสนฺติ ภูตา โลเก สมุสฺสยํ.
Alle væsener vil efterlade deres legeme i verden.
ที. มหา. ๑๐/๑๘๑. สํ. ส. ๑๕/๒๓๒.
อฑฺฒา เจว ทฬิทฺทา จ สพฺเพ มจฺจุปรายนา.
Både rige og fattige har døden foran sig.
ที. มหา. ๑๐/๑๔๑. ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๓๑๗.
มิตตวรรค — หมวดมิตร ๑๒ บท
สตฺโถ ปวสโต มิตฺตํ.
En karavane (af vogne eller lastdyr) er den rejsendes ven.
สํ. ส. ๑๕/๕๐.
มาตา มิตฺตํ สเก ฆเร.
Moderen er vennen i ens eget hjem.
สํ. ส. ๑๕/๕๐.
สหาโย อตฺถชาตสฺส โหติ มิตฺตํ ปุนปฺปุนํ.
En kammerat er vennen for den, hvis behov opstår igen og igen.
สํ. ส. ๑๕/๕๑.
สพฺพตฺถ ปูชิโต โหติ โย มิตฺตานํ น ทุพฺภติ.
Den, der ikke forråder sine venner, æres overalt.
ขุ. ชา. นวก. ๒๗/๕๔.
สพฺเพ อมิตฺเต ตรติ โย มิตฺตานํ น ทุพฺภติ.
Den, der ikke forråder sine venner, overvinder alle fjender.
ขุ. ชา. นวก. ๒๗/๑๕๕.
มิตฺตทุพฺโภ หิ ปาปโก.
Den, der forråder sine venner, er i sandhed nedrig.
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๒๙๗.
ปาปมิตฺโต ปาปสโข ปาปอาจารโคจโร.
Den, der har dårlige venner og dårlige kammerater, har dårlige manerer og dårlige tilholdssteder.
ที. ปาฏิ. ๑//๑๙๘.
ภริยา ปรมา สขา.
Hustruen er den nærmeste kammerat.
สํ. ส. ๑๕/๕๑.
นตฺถิ พาเล สหายตา.
Der findes intet kammeratskab med tåber.
วิ. มหา. ๕/๓๓๖. ม. อุ. ๑๔/๒๙๗. ขุ. ธ. ๒๕/๒๓, ๕๙.
อตฺถมฺหิ ชาตมฺหิ สุขา สหายา.
Når behov opstår, bringer en kammerat lykke.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๙.
สเจ ลเภถ นิปกํ สหายํ จเรยฺย เตนตฺตมโน สติมา.
Finder man en klog kammerat, bør man tilfreds og opmærksomt vandre med ham.
วิ. มหา. ๕/๓๓๖. ม. อุป. ๑๔/๒๙๗.
โน เจ ลเภถ นิปกํ สหายํ เอโก จเร น จ ปาปานิ กยิรา.
Finder man ingen klog kammerat, bør man vandre alene og ikke gøre ondt.
วิ. มหา. ๕/๓๓๖. ม. อุป. ๑๔/๒๙๗.
ยาจนาวรรค — หมวดขอ ๕ บท
น เว ยาจนฺติ สปฺปญฺญา.
Den vise tigger slet ikke.
ขุ. ชา. สตฺตก. ๒๗/๒๒๐.
ยาจโก อปฺปิโย โหติ.
Den, der tigger, er ikke (den adspurgte) kær.
วิ. มหาวิภงฺค. ๑/๓๓๗๗. ขุ. ชา. สตฺตก. ๒๗/๒๒๐.
ยาจํ อททมปฺปิโย.
Den, der, adspurgt, ikke giver det ønskede, er ikke (den bedende) kær.
วิ. มหาวิภงฺค. ๑/๓๓๗. ขุ. ชา. สตฺตก. ๒๙/๒๒๐.
เทสฺโส จ โหติ อติยาจนาย.
Ved overdreven tiggeri bliver man forhadt.
วิ. มหาวิภงฺค. ๑/๓๓๔. ขุ. ชา. ติก. ๒๗/๑๐๐.
น ตํ ยาเจ ยสฺส ปิยํ ชิคึเส.
Man bør ikke bede om det, man ved er den anden kært.
วิ. มหาวิภงฺค. ๑/๓๓๔. ขุ. ชา. ติก. ๒๗/๑๐๐.
ราชวรรค — หมวดพระราชา ๗ บท
ราชา รฏฺฐสฺส ปญฺญาณํ.
Kongen er rigets kendetegn.
สํ. ส. ๑๕/๕๗.
ราชา มุขํ มนุสฺสานํ.
Kongen er folkets overhoved.
วิ. มหา. ๕/๑๒๔. ม. ม. ๑๓/๕๕๖. ขุ. ส. ๒๕/๔๔๖.
สพฺพํ รฏฺฐํ สุขํ โหติ ราชา เจ โหติ ธมฺมิโก.
Er kongen retfærdig, er alle undersåtter lykkelige.
องฺ. จตุตก. ๒๑/๙๙. ขุ. ชา. จตุกฺก. ๒๗/๑๕๒.
กุทฺธํ อปฺปฏิกุชฺฌนฺโต ราชา รฏฺฐสฺส ปูชิโต.
En konge, der ikke gengælder vrede med vrede, æres af sine undersåtter.
ขุ. ชา. จตุกฺก. ๒๗/๑๘๗.
สนฺนทฺโธ ขตฺติโย ตปติ.
En konge i rustning ser majestætisk ud.
สํ. นิ. ๑๖/๓๓๑. ขุ. ธ. ๒๕/๖๗.
ขตฺติโย เสฏฺโฐ ชเนตสฺมึ เย โคตฺตปฏิสาริโน.
Kongen er den bedste blandt dem, der lægger vægt på slægt.
ที. ปาฏิ. ๑๑/๑๐๗. ม. ม. ๑๓/๓๒. สํ. ส. ๑๕/๒๒๕. สํ. นิ. ๑๖/๓๓๑.
ปุตฺตกํ วิย ราชาโน ปชํ รกฺขนฺตุ สพฺพทา.
Kongen bør altid beskytte sit folk, som en far beskytter sine børn.
นัย-ส. ส.
วาจาวรรค — หมวดวาจา ๑๓ บท
หทยสฺส สทิสี วาจา.
Talen er som sindet.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๑๓๘.
โมกฺโข กลฺยาณิยา สาธุ.
At tale smukke ord bringer gavn.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๒๘.
มุตฺวา ตปฺปติ ปาปิกํ.
Den, der taler onde ord, kommer i nød.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๒๘.
ทุฏฺฐสฺส ผรุสา วาจา.
Den vrede har en hård tale.
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๒๗๓.
อภูตวาที นิรยํ อุเปติ.
Den, der taler usandt, går til helvede.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๕.
สํโวหาเรน โสเจยฺยํ เวทิตพฺพํ.
Renhed kendes på talen.
นัย-ขุ. อุ. ๒๕/๑๗๘.
วาจํ มุญฺเจยฺย กลฺยาณึ.
Man bør tale smukke ord.
สํ. ส. ๑๕/๖๐.
สณฺหํ คิรํ อตฺถวตึ ปมุญฺเจ.
Man bør tale milde ord, som er gavnlige.
ขุ. ชา. เตรส. ๒๗/๓๕๐.
ตเมว วาจํ ภาเสยฺย ยายตฺตานํ น ตาปเย.
Man bør kun tale ord, der ikke bringer én selv i nød.
สํ. ส. ๑๕/๒๗๘. ขุ. สุ. ๒๕/๔๑๑.
มนุญฺญเมว ภาเสยฺย.
Man bør kun tale behagelige ord.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๑๐.
นามนุญฺญํ กุทาจนํ.
Man bør aldrig tale ubehagelige ord.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๑๐.
วาจํ ปมุญฺเจ กุสลํ นาติเวลํ.
Selv gode ord bør man ikke tale i utide.
ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๘๐. ขุ. สุ. ๒๕/๕๒๓. ขุ. มหา. ๒๙/๖๒๒.
น หิ มุญฺเจยฺย ปาปิกํ.
Onde ord bør man aldrig tale.
ขุ. ชา. ๒๗/๒๘.
วิริยวรรค — หมวดเพียร ๑๒ บท
กาลาคตญฺจ น หาเปติ อตฺถํ.
Den flittige lader ikke den gavn gå tabt, der kommer i rette tid.
ขุ. ชา. ฉกฺก. ๒๗/๑๙๕.
วิริเยน ทุกฺขมจฺเจติ.
Ved flid overvinder man lidelsen.
ขุ. สุ. ๒๕/๓๖๑.
ปฏิรูปการี ธุรวา อุฏฺฐาตา วินฺทเต ธนํ.
Den, der har en opgave og udfører den flittigt og passende, finder rigdom.
สํ. ส. ๑๕/๓๑๖. ขุ. สุ. ๒๕/๓๖๑.
อกิลาสุ วินฺเท หทยสฺส สนฺตึ.
Den, der ikke er doven, kan finde hjertets fred.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๑.
น นิพฺพินฺทิยการิสฺส สมฺมทตฺโถ วิปจฺจติ.
Den, der arbejder med lede, lykkes gavnen ikke ret for.
ขุ. ชา. จตฺตาฬีส. ๒๗/๕๓๓.
อนิพฺพินฺทิยการิสฺส สมฺมทตฺโถ วิปจฺจติ.
Den, der arbejder uden lede, lykkes gavnen ret for.
ขุ. ชา. จตฺตาฬีส. ๒๗/๕๓๓.
อถ ปจฺฉา กุรุเต โยคํ กิจฺเจ อาปาสุ สีทติ.
Den, der først anstrenger sig ved forsømte opgaver, synker i ulykke.
ขุ. ชา. วีส. ๒๗/๔๓๔.
หิยฺโยติ หิยฺยติ โปโส ปเรติ ปริหายติ.
Den, der udskyder til i morgen, går tilbage; den, der siger »i overmorgen«, endnu mere.
ขุ. ชา. วีส. ๒๗/๔๖๖.
อชฺเชว กิจฺจมาตปฺปํ.
Man bør gøre en indsats i dag.
ม. อุป. ๑๔/๓๔๘. ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๑๖๕.
วายเมเถว ปุริโส ยาว อตฺถสฺส นิปฺปทา.
En mand bør stræbe, indtil målet er nået.
สํ. ส. ๑๕/๓๓๐.
กเรยฺย โยคฺคํ ธุวมปฺปมตฺโต.
Den årvågne bør stræbe med fast vilje.
นัย- ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๗๘.
ยถา ยถา ยตฺถ ลเภถ อตฺถํ ตถา ตถา ตตฺถ ปรกฺกเมยฺย.
Hvor og hvordan gavn end kan vindes, dér og sådan bør man stræbe.
องฺ. ปญฺจก. ๒๒/๗๐. ขุ. ชา. ปญฺจก. ๒๗/๑๘๐.
เวรวรรค — หมวดเวร ๔ บท
เย เวรํ อุปนยฺหนฺติ เวรํ เตสํ น สมฺมติ.
Fjendskabet hos den, der nærer fjendskab, stilles ikke.
นัย- ม. อุป. ๑๔/๒๙๗. นัย- ขุ. ธ. ๒๕/๑๕. นัย- ขุ. ชา. ปญฺจก. ๒๗/๑๘๒.
เย เวรํ นูปนยฺหนฺติ เวรํ เตสูปสมฺมติ.
Fjendskabet hos den, der ikke nærer fjendskab, stilles.
นัย-ม. อุป. ๑๔/๒๙๗. นัย-ขุ. ธ. ๒๕/๑๕. นัย-ขุ. ชา. ปญฺจก. ๒๗/๑๘๒.
อเวเรน จ สมฺมนฺติ.
Fjendskab stilles ved ikke-fjendskab.
วิ. มหา. ๕/๓๓๖. ม. อุป. ๑๔/๒๙๗. ขุ. ธ. ๒๕/๑๕. ขุ. ชา. ปญฺจก. ๒๗/๑๘๒.
น หิ เวเรน เวรานิ สมฺมนฺตีธ กุทาจนํ.
Aldrig stilles fjendskab i denne verden ved fjendskab.
วิ. มหา. ๕/๓๓๖. ม. อุป. ๑๔/๒๙๗. ขุ. ธ. ๒๕/๑๕. ขุ. ชา. ปญฺจก. ๒๗/๑๘๒.
สัจจวรรค — หมวดความสัตย์ ๕ บท
สจฺจํ หเว สาธุตรํ รสานํ.
Sandhed er sandelig bedre end alle smage.
สํ. ส. ๑๕/๕๘. ขุ. ชา. ๒๕/๓๖๐.
สจฺจํ เว อมตา วาจา.
Et sandt ord er sandelig udødelig tale.
สํ. ส. ๑๕/๒๗๘. ขุ. เถร. ๒๖/๔๓๔.
สจฺเจน กิตฺตึ ปปฺโปติ.
Ved sandhed vinder man ære (berømmelse).
สํ. ส. ๑๕/๓๑๖. ขุ. สุ. ๒๕/๓๖๑.
สจฺเจ อตฺเถ จ ธมฺเม จ อาหุ สนฺโต ปติฏฺฐิตา.
De gode står fast i den sandhed, som er meningsfuld og retfærdig.
สํ. ส. ๑๕/๒๗๘. ขุ. สุ. ๒๕/๔๑๒. ขุ. เถร. ๒๖/๔๓๔.
สจฺจมนุรกฺเขยฺย.
Man bør værne om sandheden.
ม. อุป. ๑๔/๔๓๖.
สติวรรค — หมวดสติ ๖ บท
สติ โลกสฺมิ ชาคโร.
 คำอธิบาย
Opmærksomhed er vågenhed i verden.
สํ. ส. ๑๕/๖๑.
สติ สพฺพตฺถ ปตฺถิยา.
Opmærksomhed er ønskelig overalt.
ว. ว.
สติมโต สทา ภทฺทํ.
 คำอธิบาย
Den opmærksomme trives altid.
สํ. ส. ๑๕/๓๐๖.
สติมา สุขเมธติ.
 คำอธิบาย
Den opmærksomme opnår lykke.
สํ. ส. ๑๕/๓๐๖.
สติมโต สุเว เสยฺโย.
 คำอธิบาย
Den opmærksomme bliver bedre dag for dag.
สํ. ส. ๑๕/๓๐๖.
รกฺขมาโน สโต รกฺเข.
En vogter bør vogte med opmærksomhed.
ส. ส.
สัทธาวรรค — หมวดศรัทธา ๕ บท
สทฺธา พนฺธติ ปาเถยฺยํ.
Tillid samler rejsekost (nemlig det gode).
สํ. ส. ๑๕/๖๑.
สทฺธา สาธุ ปติฏฺฐิตา.
Fast grundfæstet tillid bringer gavn.
สํ. ส. ๑๕/๕๐.
สุขา สทฺธา ปติฏฺฐิตา.
Fast grundfæstet tillid bringer lykke.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๙.
สทฺธีธ วิตฺตํ ปุริสสฺส เสฏฺฐํ.
Tillid er menneskets bedste rigdom i denne verden.
สํ. สํ. ๑๕/๕๘. ขุ. สุ. ๒๕/๓๖๐.
สทฺธา ทุติยา ปุริสสฺส โหติ.
Tillid er menneskets anden (ledsager).
สํ. ส. ๑๕/๓๕, ๕๒.
สันตุฏฐิวรรค — หมวดสันโดษ ๕ บท
สนฺตุฏฺฐี ปรมํ ธนํ.
Nøjsomhed er den største rigdom.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๒.
ตุฏฺฐี สุขา อิตรีตเรน.
Tilfredshed med de fornødenheder, man har, bringer lykke.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๙.
สุโข วิเวโก ตุฏฺฐสฺส สุตธมฺมสฺส ปสฺสโต.
Den nøjsommes afsondrethed, for hvem Dhamma er åbenbar og set, bringer lykke.
วิ. มหา. ๔/๖. ขุ. อุ. ๒๕/๘๖.
ยํ ลทฺธํ เตน ตุฏฺฐพฺพํ.
Hvad man end får, bør man være tilfreds med det.
วิ. ภิ. ๓/๙๖. ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๔๔.
สลาภํ นาติมญฺเญยฺย.
Man bør ikke foragte sin egen vinding.
ขุ. ธ. ๒๕/๖๕.
สมณวรรค — หมวดสมณะ ๘ บท
สมณีธ อรณา โลเก.
En asket i denne lære er ingens fjende i verden.
สํ. ส. ๑๕/๖๑.
น หิ ปพฺพชิโต ปรูปฆาตี สมโณ โหติ ปรํ วิเหฐยนฺโต.
En munk, der dræber eller skader andre, er slet ingen asket.
ที. มหา. ๑๐/๕๗. ขุ. ธ. ๒๕/๔๐.
อสญฺญโต ปพฺพชิโต น สาธุ.
En ubehersket munk er ikke god.
ขุ. ชา. วีส. ๒๗/๔๔๖.
อเปโต ทมสจฺเจน น โส กาสาวมรหติ.
Den, der er uden selvbeherskelse og sandhed, er ikke værdig til at bære den gule kappe.
ขุ. ธ. ๒๕/๑๖. ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๘๓. ขุ. เถร. ๒๖/๔๐๐.
อุเปโต ทมสจฺเจน ส เว กาสาวมรหติ.
Den, der er udrustet med selvbeherskelse og sandhed, er sandelig værdig til at bære den gule kappe.
ขุ. ธ. ๒๕/๑๖. ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๘๓. ขุ. เถร. ๒๖/๔๐๐.
สุภาสิตทฺธชา อิสโย.
Seerne har velvalgte ord som deres banner.
สํ. นิ. ๑๖/๓๒๖. องฺ. จตุกฺก. ๒๑/๖๖. ขุ. ชา. อสีติ. ๒๘/๑๕๒.
สมโณ อสฺส สุสฺสมโณ.
En asket bør være en god asket.
วิ. มหาวิภงฺค. ๑/๒๙๘.
สามญฺเญ สมโณ ติฏฺเฐ.
En asket bør forblive i asketens stand.
ส. ส.
สามัคคีวรรค — หมวดสามัคคี ๓ บท
สุขา สงฺฆสฺส สามคฺคี.
Fællesskabets enighed frembringer lykke.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๑. ขุ. อิติ. ๒๕/๒๓๘. องฺ. ทสก. ๒๔/๘๐.
สมคฺคานํ ตโป สุโข.
De eniges stræben frembringer lykke.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๑.
สพฺเพสํ สงฺฆภูตานํ สามคฺคี วุฑฺฒิสาธิกา.
Enigheden hos mennesker som en gruppe bringer fremgang i stand.
ส. ส.
สีลวรรค — หมวดศีล ๘ บท
สีลํ ยาว ชรา สาธุ.
 คำอธิบาย
Dyd bringer gavn indtil alderdommen.
สํ. ส. ๑๕/๕๐.
สุขํ ยาว ชรา สีลํ.
 คำอธิบาย
Dyd bringer lykke indtil alderdommen.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๙.
สีลํ กิเรว กลฺยาณํ.
 คำอธิบาย
Man siger, at dyden i sig selv er det gode.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๒๘.
สีลํ โลเก อนุตฺตรํ.
 คำอธิบาย
Dyd er det højeste i verden.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๒๘.
สํวาเสน สีลํ เวทิตพฺพํ.
 คำอธิบาย
Dyd kendes ved at leve sammen.
นัย-ขุ. อุ. ๒๕/๑๗๘.
สาธุ สพฺพตฺถ สํวโร.
 คำอธิบาย
Beherskelse overalt er godt.
สํ. ส. ๑๕/๑๐๖. ขุ. ธ. ๒๕/๖๔.
สญฺญมโต เวรํ น จียติ.
 คำอธิบาย
Når man er på vagt, opstår der ingen fjendskab.
ที. มหา. ๑๐/๑๕๙. ขุ. อุ. ๒๕/๒๑๕.
สีลํ รกฺเขยฺย เมธาวี.
 คำอธิบาย
Den vise bør værne om dyden.
ขุ. อิติ. ๒๕/๒๘๒.
สุขวรรค — หมวดสุข ๑๐ บท
สพฺพสฺส ทุกฺขสฺส สุขํ ปหานํ.
Den, der har opgivet lidelsens årsag, er lykkelig overalt.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๙.
อพฺยาปชฺฌํ สุขํ โลเก.
Ikke-vold er lykke i verden.
วิ. มหา. ๔/๖. ขุ. อุ. ๒๕/๘๖.
เตสํ วูปสโม สุโข.
De betingede tings stilhed er lykke.
สํ. ส. ๑๕/๘. ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๓๑.
นตฺถิ สนฺติปรํ สุขํ.
Der findes ingen lykke større end freden.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๒.
นิพฺพานํ ปรมํ สุขํ.
Nibbāna er den højeste lykke.
ม. ม. ๑๓/๒๘๑. ขุ. ธ. ๒๕/๔๒.
สุโข พุทฺธานํ อุปฺปาโท.
De opvågnedes fremkomst bringer lykke.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๑.
สุขา สทฺธมฺมเทสนา.
Forkyndelsen af den sande Dhamma bringer lykke.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๑.
อทสฺสเนน พาลานํ นิจฺจเมว สุขี สิยา.
Man ville altid være lykkelig ved ikke at møde tåber.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๒.
สุขํ สุปติ พุทฺโธ จ เยน เมตฺตา สุภาวิตา.
Den, der har udviklet kærlighed vel, sover og vågner i lykke.
ว. ว.
น เว อนตฺถกุสเลน อตฺถจริยา สุขาวหา.
At virke til gavn for den, der ikke forstår sig på gavn, bringer slet ingen lykke.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๑๕.
เสวนาวรรค — หมวดคบหา ๒๔ บท
วิสฺสาสา ภยมนฺเวติ.
Af tillid følger fare.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๓๐.
อติจิรํ นิวาเสน ปิโย ภวติ อปฺปิโย.
Ved alt for langt samliv bliver selv de elskede trætte af hinanden.
ขุ. ชา. เตรส. ๒๗/๓๔๗.
ยํ เว เสวติ ตาทิโส.
Den, man omgås, kommer man til at ligne.
ว. ว.
เอกรตฺตํ ทฺวิรตฺตํ วา ทุกฺขํ วสติ เวริสุ.
At leve blandt fjender en nat eller to er lidelse.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๓๔.
ทุกฺโข พาเลหิ สํวาโส อมิตฺเตเนว สพฺพทา.
At leve sammen med tåber bringer altid lidelse, som at leve sammen med fjender.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๒.
ธีโร จ สุขสํวาโส ญาตีนํว สมาคโม.
At leve sammen med de vise bringer lykke, som samvær med slægtninge.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๒.
สุโข หเว สปฺปุริเสน สงฺคโม.
Samvær med de gode bringer lykke.
ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๕๕.
นิหียติ ปุริโส นิหีนเสวี.
Den, der omgås de lave, bliver lav.
องฺ. ติก. ๒๐/๑๕๘.
ทุกฺโข พาเลหิ สงฺคโม.
Samvær med tåber bringer lidelse.
ขุ. ชา. นวก. ๒๗/๒๖๕.
น สงฺคโม ปาปชเนน เสยฺโย.
Samvær med de onde er slet ikke godt.
ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๖๑.
ภทฺโท สปฺปุริเสหิ สงฺคโม.
Samvær med de gode er fremgang.
ขุ. เถร. ๒๖/๔๐๕.
น ปาปชนสํเสวี อจฺจนฺตสุขเมธติ.
Den, der ikke omgås de onde, vinder ren lykke.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๔๖.
พาลสงฺคตจารี หิ ทีฆมทฺธาน โสจติ.
Den, der færdes i tåbers selskab, sørger i lang tid.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๒.
ยตฺถ เวรี นิวีสติ น วเส ตตฺถ ปณฺฑิโต.
Hvor fjender bor, dér bør den vise ikke bo.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๓๔.
สงฺเกเถว อมิตฺตสฺมึ มิตฺตสฺมิมฺปิ น วิสฺสเส.
Man bør være på vagt over for fjenden og ikke stole selv på vennen.
ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๕๗.
น วิสฺสเส อวิสฺสตฺเถ วิสฺสตฺเถปิ น วิสฺสเส.
Man bør ikke stole på den ukendte, og heller ikke på den kendte.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๓๐.
อนตฺถา เยว วฑฺฒนฺติ พาลํ ปจฺจูปเสวโต.
Samvær med tåber bringer intet andet end ulykke.
นัย. ขุ. ชา. นวก. ๒๗/๒๖๕.
นาสฺมเส กตปาปมฺหิ.
Man bør ikke stole på den, der gør ondt.
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๒๙๐.
นาสฺมเส อลิกวาทิเน.
Man bør ikke stole på den, der taler letsindigt.
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๒๙๐.
นาสฺมเส อตฺตตฺถปญฺญมฺหิ.
Man bør ikke stole på den, der kun ser på egen fordel.
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๒๙๐.
อติสนฺเตปิ นาสฺมเส.
Man bør ikke stole på den, der foregiver ro.
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๒๙๐.
อเปตจิตฺเตน น สมฺภเชยฺย.
Man bør ikke omgås de tankeløse.
ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๘๔.
น สนฺถวํ กาปุริเสน กยิรา.
Man bør ikke blive fortrolig med de onde.
ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๕๕.
มาสฺสุ พาเลน สงฺคจฺฉิ อมิตฺเตเนว สพฺพทา.
Omgås aldrig en tåbe, der er som en fjende.
ขุ. ชา. นวก. ๒๗/๒๖๕.
บาลีอักษรโรมันถอดจากอักษรไทยโดยอัตโนมัติ · คำอธิบายแสดงเฉพาะบทที่ผ่านการตรวจทานแล้ว
ฝึกแต่งกระทู้ธรรม แบบฝึกท่องจำ ปัญหาธรรมศึกษาย้อนหลัง หน้าหลัก