พุทธศาสนสุภาษิต

สำหรับวิชากระทู้ธรรม — บาลี คำแปล คัมภีร์ที่มา และคำอธิบายความหมาย เพื่อใช้ศึกษาและเป็นแบบอย่างในการแต่งกระทู้ธรรม

คำอธิบายเป็นเพียงตัวอย่างการตีความ ไม่ใช่เฉลย — ใช้เป็นแนวทางเบื้องต้น และควรศึกษาเพิ่มเติมจากพระไตรปิฎกและคัมภีร์อื่น ๆ

นักธรรม
ธรรมศึกษา (ในประเทศ)
ธรรมศึกษา (ต่างประเทศ)
นักธรรมชั้นโท · พุทธศาสนสุภาษิต เล่ม ๒ · ๒๐๑ บท · มีคำอธิบายแล้ว ๒๙ บท
ปุคคลวรรค — หมวดบุคคล
ปุคคลวรรค — หมวดบุคคล · นักธรรมชั้นโท
บาลี (อักษรไทย)
ชาติถทฺโธ ธนถทฺโธโคตฺตถทฺโธ จ โย นโร
สญฺญาตึ อติมญฺเญติตํ ปราภวโต มุขํ.
Pāli (Roman) ถอดอัตโนมัติ
Jātithaddho dhanathaddhoGottathaddho ca yo naro
Saññātiṃ atimaññetiTaṃ parābhavato mukhaṃ.
คัมภีร์ที่มา : ขุ. สุ. ๒๕/๓๔๗.
คำแปล : คนใด หยิ่งเพราะชาติ หยิ่งเพราะทรัพย์ หยิ่งเพราะสกุล ย่อมดูหมิ่น ญาติของตน ข้อนั้นเป็นเหตุแห่งความเสื่อมของคนนั้น.
日本語 : 生まれを誇り、財を誇り、家柄を誇って自らの親族を軽んじる者――それがその人の衰えの因である。
คำแปลทุกภาษา / All languages (9)
ไทยคนใด หยิ่งเพราะชาติ หยิ่งเพราะทรัพย์ หยิ่งเพราะสกุล ย่อมดูหมิ่น ญาติของตน ข้อนั้นเป็นเหตุแห่งความเสื่อมของคนนั้น.
EnglishOne who is proud of birth, proud of wealth, proud of family, and despises his own relatives — that is the cause of his decline.
IndonesiaOrang yang bangga akan kelahiran, bangga akan kekayaan, bangga akan keluarga, dan menghina sanak saudaranya sendiri — itulah sebab kemerosotannya.
中文以出身自傲、以财富自傲、以家族自傲而轻视自己亲族者，此即其衰败之因。
DeutschWer auf Geburt stolz ist, auf Reichtum stolz, auf Familie stolz und die eigenen Verwandten verachtet – das ist die Ursache seines Niedergangs.
DanskDen, der er stolt af fødsel, stolt af rigdom, stolt af slægt og foragter sine egne slægtninge – det er årsagen til hans forfald.
हिन्दीजो जाति का घमण्ड, धन का घमण्ड, कुल का घमण्ड करके अपने ज्ञातियों का तिरस्कार करता है, वही उसके पतन का कारण है।
日本語生まれを誇り、財を誇り、家柄を誇って自らの親族を軽んじる者――それがその人の衰えの因である。
नेपालीजाति, धन र कुलको घमण्ड गरेर आफ्ना आफन्तलाई तिरस्कार गर्ने — त्यही उसको पतनको कारण हो।
คำอธิบาย
คำอธิบายของบทนี้อยู่ระหว่างจัดทำและตรวจทาน
« บทก่อนหน้า บทถัดไป »
สุภาษิตในวรรคเดียวกัน — เลือกใช้เป็นกระทู้เชื่อมได้
อจฺจยํ เทสยนฺตีนํ โย เจ น ปฏิคณฺหติ / โกปนฺตโร โทสครุ ส เวรํ ปฏิมุจฺจติ.
人が赦しを請うとき、腹を立て激しく怒って受け入れない者は、怨みを抱えている者と言われる。
สํ. ส. ๑๕/๓๔.
อปฺปกา เต มนุสฺเสสุ เย ชนา ปารคามิโน / อถายํ อิตรา ปชา ตีรเมวานุธาวติ.
人々のなかで彼岸（涅槃）に達する者は少なく、その他の人々はこちらの岸を走り回るばかりである。
ขุ. ธ. ๒๕/๒๖.
อสุภาย จิตฺตํ ภาเวหิ เอกคฺคํ สุสมาหิตํ / สติ กายคตา ตฺยตฺถุ นิพฺพิทาพหุโล ภว.
不浄想によって心を堅固に定め、身において念をもち、（あらゆる諸行に対して）大いなる厭離を抱け。
สํ. ส. ๑๕/๒๗๗.
อหึสกา เย มุนโย นิจฺจํ กาเยน สํวุตา / เต ยนฺติ อจฺจุตํ ฐานํ ยตฺถ คนฺตฺวา น โสจเร.
害することなく、つねに身を調えている聖者たちは、行ってのちに憂うことのない不死の処へ赴く。
ขุ. ธ. ๒๕/๔๕.
เอวํ กิจฺฉาภโต โปโส ปิตุ อปริจารโก / ปิตริ มิจฺฉา จริตฺวาน นิรยํ โส อุปปชฺชติ.
（母と）父にこれほど苦労して育てられながら、（母と）父を養わず、（母と）父に背く者は、地獄に至る。
ขุ. ชา. สตฺตติ. ๒๘/๖๖.
เอวํ พุทฺธํ สรนฺตานํ ธมฺมํ สงฺฆญฺจ ภิกฺขโว / ภยํ วา ฉมฺภิตตฺตํ วา โลมหํโส น เหสฺสติ.
比丘たちよ、このように仏・法・僧を随念するとき、恐れも、おののきも、身の毛のよだつこともないであろう。
สํ. ส. ๑๕/๓๒๓.
เอวํ มนฺทสฺส โปสสฺส พาลสฺส อวิชานโต / สารมฺภา ชายเต โกโธ โสปิ เตเนว ฑยฺหติ.
無知な愚者には競い合いから怒りが生じ、その怒りによってその者は焼かれる。
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๒๘๐.
โอโนทโร โย สหเต ชิฆจฺฉํ / ทนฺโต ตปสฺสี มิตปานโภชโน / อาหารเหตุ น กโรติ ปาปํ / ตํ เว นรํ สมณมาหุ โลเก.
腹を空かせても飢えに耐え、自らを調え、精進し、飲食に節度があり、食のために悪をなさない者――その人を世において沙門と呼ぶ。
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๒๗๔.
กาเม คิทฺธา กามรตา กาเมสุ อธิมุจฺฉิตา / นรา ปาปานิ กตฺวาน อุปปชฺชนฺติ ทุคฺคตึ.
欲に貪着し、欲を喜び、欲に耽溺し、悪をなす人は、悪趣に至る。
ขุ. ชา สฏฺฐิ. ๒๘/๓๓.
คาเม วา ยทิวารญฺเญ นินฺเน วา ยทิวา ถเล / ยตฺถ อรหนฺโต วิหรนฺติ ตํ ภูมิรามเณยฺยกํ.
阿羅漢たちの住む所は、村であれ森であれ、低地であれ高地であれ、楽しい地である。
ขุ. ธ. ๒๕/๒๘.
โจทิตา เทวทูเตหิ เย ปมชฺชนฺติ มาณวา / เต ทีฆรตฺตํ โสจนฺติ หีนกายูปคา นรา.
天の使者に諭されてなお放逸である者は、劣った身を受けて長いあいだ憂える。
ม. อุป. ๑๔/๓๔๖.
โจโร ยถา สนฺธิมุเข คหีโต / สกมฺมุนา หญฺญติ ปาปธมฺโม / เอวํ ปชา เปจฺจ ปรมฺหิ โลเก / สกมฺมุนา หญฺญติ ปาปธมฺโม.
悪しき盗賊が現場で捕らえられて自らの業に苦しむように、悪しき人々は死後、来世において自らの業に苦しむ。
ขุ. เถร. ๒๖/๓๗๙.
ตํ พฺรูมิ อุปสนฺโตติ กาเมสุ อนเปกฺขินํ / คนฺถา ตสฺส น วิชฺชนฺติ อตาริ โส วิสตฺติกํ.
諸々の欲に未練のない者を、わたしは「寂静なる者」と呼ぶ。その者には繋縛がなく、ゆえに渇愛の混乱を渡り越えた。
ขุ. สุ. ๒๕/๕๐๑. ขุ. มหา. ๒๙/๒๙๕,๒๙๗.
เตชวาปิ หิ นโร วิจกฺขโณ / สกฺกโต พหุชนสฺส ปูชิโต / นารีนํ วสงฺคโต น ภาสติ / ราหุนา อุปหโตว จนฺทิมา.
威光があり鋭い智慧をもち多くの人に敬われていても、女性の支配下に入れば、ラーフに覆われた月のように輝かない。
ขุ. ชา อสีติ. ๒๘/๑๒๗.
ทูเร สนฺโต ปกาเสนฺติ หิมวนฺโตว ปพฺพโต / อสนฺเตตฺถ น ทิสฺสนฺติ รตฺตึ ขิตฺตา ยถา สรา.
善人は雪山のように遠くからでも見えるが、悪人はここに座っていても、夜に射られた矢のように見えない。
ขุ. ธ. ๒๕/๕๕.
ธีโร โภเค อธิคมฺม สงฺคณฺหาติ จ ญาตเก / เตน โส กิตฺตึ ปปฺโปติ เปจฺจ สคฺเค ปโมทติ.
賢者は財を得て親族を助ける。その助けによって名誉を得、死後は天界において喜ぶ。
ขุ. ชา. ฉกฺก. ๒๗/๒๐๕.
น ปณฺฑิตา อตฺตสุขสฺส เหตุ / ปาปานิ กมฺมานิ สมาจรนฺติ / ทุกฺเขน ผุฏฺฐา ขลิตาปิ สนฺตา / ฉนฺทา จ โทสา น ชหนฺติ ธมฺมํ.
賢者は自らの楽のために悪をなさない。善人は苦に触れ、つまずいても、欲や憎しみによって法を捨てない。
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๑๔๖๗/๒๙๗.
น เว อนตฺถกุสเลน อตฺถจริยา สุขาวหา / หาเปติ อตฺถํ ทุมฺเมโธ กปิ อารามิโก ยถา.
利益を弁えずに益をなそうとしても楽をもたらさない。智慧の乏しい者は、園の番をした猿のように利益を損なう。
ขุ. ชา เอก. ๒๗/๑๕.
น หิ สพฺเพสุ ฐาเนสุ ปุริโส โหติ ปณฺฑิโต / อิตฺถีปิ ปณฺฑิตา โหติ ตตฺถ ตตฺถ วิจกฺขณา.
男がどこでも賢者であるわけではない。女もまた、それぞれの事において鋭い智慧をもつ賢者となりうる。
ขุ. ชา. อฏฺฐก. ๒๗/๒๔๑.
นินฺทาย นปฺปเวเธยฺย / น อุณฺณเมยฺย ปสํสิโต ภิกฺขุ / โลกํ สห มจฺฉริเยน / โกธํ เปสุณิยญฺจ ปนูเทยฺย.
比丘は非難に動揺せず、称賛に驕らず、貪りと物惜しみ、怒りと中傷を除くべきである。
ขุ. สุ. ๒๕/๕๑๖. ขุ. มหา. ๒๙/๔๖๔,๔๖๖.
ปณฺฑิโต จ วิยตฺโต จ วิภาวี จ วิจกฺขโณ / ขิปฺปํ โมเจสิ อตฺตานํ มา ภายิตฺถาคมิสฺสติ.
因と非因を明らかに示し、明白な結果を見通す聡明な者は、ただちに自らを（苦から）解き放つ。恐れるな、その者は戻ってくる。
ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๓๔๔.
ปณฺฑิโตติ สมญฺญาโต เอกจริยํ อธิฏฺฐิโต / อถาปิ เมถุเน ยุตฺโต มนฺโทว ปริกิสฺสติ.
独身の生活を志す者は賢者として知られる。淫事にふける愚者は汚れる。
ขุ. สุ. ๒๕/๔๙๔. ขุ. มหา. ๒๙/๑๘๖.
ปหาย ปญฺจาวรณานิ เจตโส / อุปกฺกิเลเส พฺยปนุชฺช สพฺเพ / อนิสฺสิโต เฉตฺวา สิเนหโทสํ / เอโก จเร ขคฺควิสาณกปฺโป.
五蓋とあらゆる随煩悩を除き、愛と憎しみを断ち、渇愛と見解の拠り所とならぬ賢者は、犀の角のように独り歩むべきである。
ขุ. สุ. ๒๕/๓๓๘. ขุ. จู. ๓๐/๔๑๐.
ปุตฺตา มตฺถิ ธนมตฺถิ อิติ พาโล วิหญฺญติ / อตฺตา หิ อตฺตโน นตฺถิ กุโต ปุตฺตา กุโต ธนํ.
「わたしには子がある、わたしには財がある」と愚者は思い悩む。しかし自己さえ自らのものではない。まして子や財がどうして自らのものであろうか。
ขุ. ธ. ๒๕/๒๓.
พฺรหฺมาติ มาตาปิตโร ปุพฺพาจริยาติ วุจฺจเร / อาหุเนยฺยา จ ปุตฺตานํ ปชาย อนุกมฺปกา.
母と父は梵天であり、最初の師であり、子から敬われるべき存在であり、子を慈しむ者であると言われる。
ขุ. ชา. สตฺตติ. ๒๗/๖๖.
มธุวา มญฺญตี พาโล ยาว ปาปํ น ปจฺจติ, / ยทา จ ปจฺจตี ปาปํ อถ พาโล ทุกฺขํ นิคจฺฉติ.
悪が熟さないうちは、愚者はそれを甘いと思う。しかし悪が熟したとき、愚者は苦しみに遭う。
ขุ. ธ. ๒๕/๒๔.
ยํ อุสฺสุกฺกา สงฺฆรนฺติ อลกฺขิกา พหุํ ธนํ / สิปฺปวนฺโต อสิปฺปา วา ลกฺขิกา ตานิ ภุญฺชเร.
運のない者は技能があってもなくても励んで多くの財を集めるが、運のある者がその財を享受する。
ขุ. ชา. ติก. ๒๗/๑๑๗.
ยํ ยํ ชนปทํ ยาติ นิคเม ราชธานิโย / สพฺพตฺถ ปูชิโต โหติ โย มิตฺตานํ น ทุพฺภติ.
友を裏切らない者は、いかなる国、村、都に行こうとも、どこでも敬われる。
ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๑๕๔.
ยโต จ โหติ ปาปิจฺโฉ อหิริโก อนาทโร / ตโต ปาปํ ปสวติ อปายํ เตน คจฺฉติ.
悪しき願いをもつ者は恥がなく思いやりがない。それゆえに悪をつくり、それゆえに悪処へ行く。
ขุ. อิติ. ๒๕/๒๕๖.
ยมฺหา ธมฺมํ วิชาเนยฺย สมฺมาสมฺพุทฺธเทสิตํ / สกฺกจฺจํ นํ นมสฺเสยฺย อคฺคิหุตฺตํว พฺราหฺมโณ.
正等覚者の説かれた法を誰から知ったのであれ、その人を敬って礼拝すべきである。婆羅門が祭火を尊ぶように。
ขุ. ธ. ๒๕/๖๘.
ยสฺส ปาปํ กตํ กมฺมํ กุสเลน ปหียติ / โสมํ โลกํ ปภาเสติ อพฺภา มุตฺโตว จนฺทิมา.
悪業をなしても善業によってそれを捨てた者は、雲を離れた月のようにこの世を照らす。
ม. ม. ๑๒/๔๘๗.
ยสฺส รุกฺขสฺส ฉายาย นิสีเทยฺย สเยยฺย วา / น ตสฺส สาขํ ภญฺเชยฺย มิตฺตทุพฺโภ หิ ปาปโก.
その木陰に座り、あるいは横たわった木の枝を折ってはならない。友を裏切る者は卑しいからである。
ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๒๖.
เย จ ธมฺมสฺส กุสลา โปราณสฺส ทิสํปติ / จาริตฺเตน จ สมฺปนฺนา น เต คจฺฉนฺติ ทุคฺคตึ.
古の習わしに通じ、善き慣習を具えた人々は悪趣に至らない。
ขุ. ชา. สตฺตติ. ๒๘/๖๓.
เย น กาหนฺติ โอวาทํ นรา พุทฺเธน เทสิตํ / พฺยสนํ เต คมิสฺสนฺติ รกฺขสีหิว วาณิชา.
知者の示した教誡に従って行わない者は、商人たちが海賊によって破滅したように破滅するであろう。
ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๗๑.
โย จตฺตานํ สมุกฺกํเส ปเร จ อวชานติ / นิหีโน เสน มาเนน ตํ ชญฺญา วสโล อิติ.
自らを高め他人を軽んじる者は、その慢心ゆえに卑しい。そのような者を卑しい者と知れ。
ขุ. สุ. ๒๕/๓๕๑.
โย จ สีลญฺจ ปญฺญญฺจ สุตญฺจตฺตนิ ปสฺสติ / อุภินฺนมตฺถํ จรติ อตฺตโน จ ปรสฺส จ.
自らのうちに戒と智慧と学びを見る者は、自他両方の利益を行う。
ขุ. ชา. สตฺตก. ๒๗/๒๒๑.
โย จ เมตฺตํ ภาวยติ อปฺปมาณํ ปฏิสฺสโต / ตนู สํโยชนา โหนฺติ ปสฺสโต อุปธิกฺขยํ.
つねに念をもち、無量の慈しみを修し、依り所の滅尽を見る者の束縛は薄らぐ。
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๑๕๒.
โย ทนฺธกาเล ตรติ ตรณีเย จ ทนฺธเย / อโยนิโส สํวิธาเนน พาโล ทุกฺขํ นิคจฺฉติ.
ゆっくりすべき時に急ぎ、急ぐべき時にゆっくりする者は愚者であり、不適切な取り計らいによって苦しみに至る。
ขุ. เถร. ๒๖/๓๑๓.
โย ทนฺธกาเล ทนฺเธติ ตรณีเย จ ตารเย / โยนิโส สํวิธาเนน สุขํ ปปฺโปติ ปณฺฑิโต.
ゆっくりすべき時にゆっくりし、急ぐべき時に急ぐ者は賢く、適切な取り計らいによって楽に至る。
ขุ. เถร. ๒๖/๓๑๓.
โย น หนฺติ น ฆาเตติ น ชินาติ น ชาปเย / เมตฺตํโส สพฺพภูตานํ เวรนฺตสฺส น เกนจิ.
自ら殺さず、殺させず、自ら勝たず、勝たせない者は、すべての生きものに慈しみをもち、誰とも怨みがない者と言われる。
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๑๕๒.
โย มาตรํ ปิตรํ วา มจฺโจ ธมฺเมน โปสติ / อิเธว นํ ปสํสนฺติ เปจฺจ สคฺเค ปโมทติ.
法にかなって母と父を養う者を、賢者はこの世で称賛し、その者は死後、天界において喜ぶ。
ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๑๙๖.
โย เว กตญฺญู กตเวที ธีโร / กลฺยาณมิตฺโต ทฬฺหภตฺติ จ โหติ / ทุกฺขิตสฺส สกฺกจฺจ กโรติ กิจฺจํ / ตถาวิธํ สปฺปุริสํ วทนฺติ.
恩を知り恩に報い、善き友と親しみ、困窮した友の務めを喜んで助ける賢者――そのような人を善人と呼ぶ。
ขุ. ชา. จตฺตาฬีส. ๒๗/๕๔๑.
โย หเว อิณมาทาย จุชฺชมาโน ปลายติ / น หิ เต อิณมตฺถีติ ตํ ชญฺญา วสโล อิติ.
借りて使い果たし、「あなたへの負債などない」と言って逃げる者――そのような者を卑しい者と知れ。
ขุ. สุ. ๒๕/๓๔๐.
โย โหติ พฺยตฺโต จ วิสารโท จ / พหุสฺสุโต ธมฺมธโร จ โหติ / ธมฺมสฺส โหติ อนุธมฺมจารี / ส ตาทิโส วุจฺจติ สงฺฆโสภโณ.
賢く、勇敢で、多く学び、法を保ち、法にかなって法を行ずる者――そのような人は僧団を美しくする者と呼ばれる。
องฺ. จตุกฺก. ๒๑/๑๐.
ราคญฺจ โทสญฺจ ปหาย โมหํ / สนฺทาลยิตฺวาน สํโยชนานิ / อสนฺตสํ ชีวิตสงฺขยมฺหิ / เอโก จเร ขคฺควิสาณกปฺโป.
貪・瞋・痴を捨て、束縛を破り、命の終わりに怯えない賢者は、犀の角のように独り歩むべきである。
ขุ. สุ. ๒๕/๓๓๙. ขุ. จู. ๓๐/๔๒๖, ๔๒๗.
สเจ อินฺทฺริยสมฺปนฺโน สนฺโต สนฺติปเท รโต / ธาเรติ อนฺติมํ เทหํ เชตฺวา มารํ สวาหนํ.
諸根が円満で、寂静にして寂静の道を喜ぶなら、その人は乗り物とともに魔に勝ち、最後の身を保つ者と言われる。
ขุ. อิติ. ๒๕/๒๗๑.
สเจ ภายถ ทุกฺขสฺส สเจ โว ทุกฺขมปฺปิยํ / มา กตฺถ ปาปกํ กมฺมํ อาวี วา ยทิ วา รโห.
もし苦を恐れるなら、もし苦を愛さないなら、人前でも隠れた所でも悪業をなしてはならない。
ขุ. อุ. ๒๕/๑๕๐.
สพฺพา ทิสา อนุปริคมฺม เจตสา / เนวชฺฌคา ปิยตรมตฺตนา กฺวจิ / เอวํ ปิโย ปุถุ อตฺตา ปเรสํ / ตสฺมา น หึเส ปรํ อตฺตกาโม.
心であらゆる方角を探しても、自己より愛しい者はどこにも見いだせなかった。他人にとってもまた自己は同じように愛しい。ゆえに自己を愛する者は他を害してはならない。
สํ. ส. ๑๕/๑๐๙.
สลาภํ นาติมญฺเญยฺย นาญฺเญสํ ปิหยญฺจเร / อญฺเญสํ ปิหยํ ภิกฺขุ สมาธึ นาธิคจฺฉติ.
自らの得たものを軽んじず、他人の得たものを望んでさまよってはならない。他人の得たものを望む比丘は三昧に達しない。
ขุ. ธ. ๒๕/๖๕.
สาติเยสุ อนสฺสาวี อติมาเน จ โน ยุโต / สณฺโห จ ปฏิภาณวา น สทฺโธ น วิรชฺชติ.
心地よい対象に浮かれず、軽蔑にふけらず、繊細で鋭い者は、たやすく信じず、うんざりすることもない。
ขุ. สุ. ๒๕/๕๐๑. ขุ. มหา. ๒๙/๒๗๙,๒๘๔.
สารตฺตา กามโภเคสุ คิทฺธา กาเมสุ มุจฺฉิตา / อติสารํ น พุชฺฌนฺติ มจฺฉา ขิปฺปํว โอฑฺฑิตํ.
欲楽の享受に執着し、それを喜び耽溺する者は、仕掛けられた筌に何も知らずに飛び込む魚のように、自らが滑り落ちているのに気づかない。
สํ. ส. ๑๕/๑๐๘.
สุปิเนน ยถาปิ สงฺคตํ / ปฏิพุทฺโธ ปุริโส น ปสฺสติ / เอวมฺปิ ปิยายิตํ ชนํ / เปตํ กาลกตํ น ปสฺสติ.
目覚めた人が夢のなかで出会ったものを見ないように、生きている者は死んでいった愛する人を見ない。
ขุ. สุ. ๒๕/๔๙๒. ขุ. มหา. ๒๙/๑๕๑,๑๕๒.
เสหิ ทาเรหิ อสนฺตุฏฺโฐ เวสิยาสุ ปทุสฺสติ / ทุสฺสติ ปรทาเรสุ ตํ ปราภวโต มุขํ.
自らの妻に満足せず、遊女と戯れ、他人の妻を犯す者――それは衰えの因である。
ขุ. สุ. ๒๕/๓๔๘.
บาลีอักษรโรมันถอดจากอักษรไทยโดยอัตโนมัติ · คำอธิบายแสดงเฉพาะบทที่ผ่านการตรวจทานแล้ว
ฝึกแต่งกระทู้ธรรม แบบฝึกท่องจำ ปัญหาธรรมศึกษาย้อนหลัง หน้าหลัก