พุทธศาสนสุภาษิต

สำหรับวิชากระทู้ธรรม — บาลี คำแปล คัมภีร์ที่มา และคำอธิบายความหมาย เพื่อใช้ศึกษาและเป็นแบบอย่างในการแต่งกระทู้ธรรม

คำอธิบายเป็นเพียงตัวอย่างการตีความ ไม่ใช่เฉลย — ใช้เป็นแนวทางเบื้องต้น และควรศึกษาเพิ่มเติมจากพระไตรปิฎกและคัมภีร์อื่น ๆ

นักธรรม
ธรรมศึกษา (ในประเทศ)
ธรรมศึกษา (ต่างประเทศ)
นักธรรมชั้นโท · พุทธศาสนสุภาษิต เล่ม ๒ · ๒๐๑ บท · มีคำอธิบายแล้ว ๒๙ บท
ปุคคลวรรค — หมวดบุคคล
ปุคคลวรรค — หมวดบุคคล · นักธรรมชั้นโท
บาลี (อักษรไทย)
ปหาย ปญฺจาวรณานิ เจตโส
อุปกฺกิเลเส พฺยปนุชฺช สพฺเพ
อนิสฺสิโต เฉตฺวา สิเนหโทสํ
เอโก จเร ขคฺควิสาณกปฺโป.
Pāli (Roman) ถอดอัตโนมัติ
Pahāya pañcāvaraṇāni cetaso
Upakkilese byapanujja sabbe
Anissito chetvā sinehadosaṃ
Eko care khaggavisāṇakappo.
คัมภีร์ที่มา : ขุ. สุ. ๒๕/๓๓๘. ขุ. จู. ๓๐/๔๑๐.
คำแปล : ผู้ฉลาดละเครื่องกั้นจิต ๕ ประการ กำจัดอุปกิเลสทั้งหมด ตัดรัก และชังแล้ว อันตัณหาและทิฏฐิอาศัยไม่ได้ พึงเที่ยวไปผู้เดียวเหมือน นอแรดฉะนั้น.
English : The wise one who has removed the five hindrances and all defilements, cut off both love and hate, and cannot be relied upon by craving and views, should wander alone like a rhinoceros horn.
คำแปลทุกภาษา / All languages (9)
ไทยผู้ฉลาดละเครื่องกั้นจิต ๕ ประการ กำจัดอุปกิเลสทั้งหมด ตัดรัก และชังแล้ว อันตัณหาและทิฏฐิอาศัยไม่ได้ พึงเที่ยวไปผู้เดียวเหมือน นอแรดฉะนั้น.
EnglishThe wise one who has removed the five hindrances and all defilements, cut off both love and hate, and cannot be relied upon by craving and views, should wander alone like a rhinoceros horn.
IndonesiaOrang bijak yang telah menyingkirkan lima rintangan dan segala kekotoran batin, memutus cinta dan benci, serta tak lagi menjadi sandaran nafsu keinginan dan pandangan, hendaknya mengembara sendirian bagaikan cula badak.
中文智者除去五盖与一切随烦恼，断除爱与憎，不为渴爱与邪见所依，当独行如犀牛角。
DeutschDer Weise, der die fünf Hemmungen und alle Trübungen beseitigt, Liebe und Hass abgeschnitten hat und dem Begehren und den Ansichten keinen Halt mehr bietet, wandere allein wie das Horn des Nashorns.
DanskDen vise, der har fjernet de fem hindringer og alle besmittelser, skåret kærlighed og had over og ikke længere er et støttepunkt for begær og anskuelser, bør vandre alene som næsehornets horn.
हिन्दीजिसने पाँच नीवरण और सब उपक्लेशों को हटा दिया, राग और द्वेष को काट दिया, जिस पर तृष्णा और दृष्टि आश्रय नहीं ले सकतीं — वह चतुर गैंडे के सींग की तरह अकेला विचरे।
日本語五蓋とあらゆる随煩悩を除き、愛と憎しみを断ち、渇愛と見解の拠り所とならぬ賢者は、犀の角のように独り歩むべきである。
नेपालीपाँच नीवरण र सबै उपक्लेश हटाएको, राग र द्वेष काटेको, तृष्णा र दृष्टिले आश्रय लिन नसक्ने चतुरले गैँडाको सिङझैँ एक्लै विचरण गरोस्।
คำอธิบาย
คำอธิบายของบทนี้อยู่ระหว่างจัดทำและตรวจทาน
« บทก่อนหน้า บทถัดไป »
สุภาษิตในวรรคเดียวกัน — เลือกใช้เป็นกระทู้เชื่อมได้
อจฺจยํ เทสยนฺตีนํ โย เจ น ปฏิคณฺหติ / โกปนฺตโร โทสครุ ส เวรํ ปฏิมุจฺจติ.
When someone asks forgiveness, if one is resentful, furious and refuses to accept it, one is said to be harbouring enmity.
สํ. ส. ๑๕/๓๔.
อปฺปกา เต มนุสฺเสสุ เย ชนา ปารคามิโน / อถายํ อิตรา ปชา ตีรเมวานุธาวติ.
Among humans, few reach the far shore (Nibbāna); the rest of the people merely run along this shore.
ขุ. ธ. ๒๕/๒๖.
อสุภาย จิตฺตํ ภาเวหิ เอกคฺคํ สุสมาหิตํ / สติ กายคตา ตฺยตฺถุ นิพฺพิทาพหุโล ภว.
Train the mind to be firm and steady through the perception of foulness; be mindful of the body; have much disenchantment (with all conditioned things).
สํ. ส. ๑๕/๒๗๗.
อหึสกา เย มุนโย นิจฺจํ กาเยน สํวุตา / เต ยนฺติ อจฺจุตํ ฐานํ ยตฺถ คนฺตฺวา น โสจเร.
Those sages who are harmless and ever restrained in body go to the deathless state, where, having gone, they do not grieve.
ขุ. ธ. ๒๕/๔๕.
เอวํ กิจฺฉาภโต โปโส ปิตุ อปริจารโก / ปิตริ มิจฺฉา จริตฺวาน นิรยํ โส อุปปชฺชติ.
One who, raised with such difficulty by his (mother and) father, does not support them and wrongs them, goes to hell.
ขุ. ชา. สตฺตติ. ๒๘/๖๖.
เอวํ พุทฺธํ สรนฺตานํ ธมฺมํ สงฺฆญฺจ ภิกฺขโว / ภยํ วา ฉมฺภิตตฺตํ วา โลมหํโส น เหสฺสติ.
Monks! When one recollects the Buddha, the Dhamma and the Sangha in this way, there will be no fear, no trembling, no bristling of the hair.
สํ. ส. ๑๕/๓๒๓.
เอวํ มนฺทสฺส โปสสฺส พาลสฺส อวิชานโต / สารมฺภา ชายเต โกโธ โสปิ เตเนว ฑยฺหติ.
Anger arises in the ignorant fool through rivalry; and by that very anger he is burned.
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๒๘๐.
โอโนทโร โย สหเต ชิฆจฺฉํ / ทนฺโต ตปสฺสี มิตปานโภชโน / อาหารเหตุ น กโรติ ปาปํ / ตํ เว นรํ สมณมาหุ โลเก.
One who has an empty belly and bears hunger, who is trained, energetic, moderate in eating and drinking, and does no evil for the sake of food — him they call a recluse in the world.
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๒๗๔.
กาเม คิทฺธา กามรตา กาเมสุ อธิมุจฺฉิตา / นรา ปาปานิ กตฺวาน อุปปชฺชนฺติ ทุคฺคตึ.
A person who is lustful for sensual pleasures, delighting in them, absorbed in them and doing evils, goes to a bad destination.
ขุ. ชา สฏฺฐิ. ๒๘/๓๓.
คาเม วา ยทิวารญฺเญ นินฺเน วา ยทิวา ถเล / ยตฺถ อรหนฺโต วิหรนฺติ ตํ ภูมิรามเณยฺยกํ.
Wherever the Arahants dwell — in village or forest, in lowland or upland — that place is delightful.
ขุ. ธ. ๒๕/๒๘.
โจทิตา เทวทูเตหิ เย ปมชฺชนฺติ มาณวา / เต ทีฆรตฺตํ โสจนฺติ หีนกายูปคา นรา.
Those who, though warned by the divine messengers, remain heedless, take on an inferior body and grieve for a long time.
ม. อุป. ๑๔/๓๔๖.
โจโร ยถา สนฺธิมุเข คหีโต / สกมฺมุนา หญฺญติ ปาปธมฺโม / เอวํ ปชา เปจฺจ ปรมฺหิ โลเก / สกมฺมุนา หญฺญติ ปาปธมฺโม.
As a wicked thief caught in the act suffers for his own deed, so wicked people, having passed away, suffer for their own deeds in the next world.
ขุ. เถร. ๒๖/๓๗๙.
ชาติถทฺโธ ธนถทฺโธ โคตฺตถทฺโธ จ โย นโร / สญฺญาตึ อติมญฺเญติ ตํ ปราภวโต มุขํ.
One who is proud of birth, proud of wealth, proud of family, and despises his own relatives — that is the cause of his decline.
ขุ. สุ. ๒๕/๓๔๗.
ตํ พฺรูมิ อุปสนฺโตติ กาเมสุ อนเปกฺขินํ / คนฺถา ตสฺส น วิชฺชนฺติ อตาริ โส วิสตฺติกํ.
Him who has no longing for sensual pleasures I call ‘the peaceful one’; he has no ties, and so he has crossed over the turmoil of craving.
ขุ. สุ. ๒๕/๕๐๑. ขุ. มหา. ๒๙/๒๙๕,๒๙๗.
เตชวาปิ หิ นโร วิจกฺขโณ / สกฺกโต พหุชนสฺส ปูชิโต / นารีนํ วสงฺคโต น ภาสติ / ราหุนา อุปหโตว จนฺทิมา.
Even one of great majesty and keen wisdom, honoured by many, once under the power of a woman, does not shine, like the moon eclipsed by Rāhu.
ขุ. ชา อสีติ. ๒๘/๑๒๗.
ทูเร สนฺโต ปกาเสนฺติ หิมวนฺโตว ปพฺพโต / อสนฺเตตฺถ น ทิสฺสนฺติ รตฺตึ ขิตฺตา ยถา สรา.
The good are visible from afar, like the Himalaya mountains; the bad, even sitting right here, are not seen, like arrows shot in the night.
ขุ. ธ. ๒๕/๕๕.
ธีโร โภเค อธิคมฺม สงฺคณฺหาติ จ ญาตเก / เตน โส กิตฺตึ ปปฺโปติ เปจฺจ สคฺเค ปโมทติ.
The wise one who has gained wealth supports his relatives; through that support he gains honour, and when he has passed away he rejoices in heaven.
ขุ. ชา. ฉกฺก. ๒๗/๒๐๕.
น ปณฺฑิตา อตฺตสุขสฺส เหตุ / ปาปานิ กมฺมานิ สมาจรนฺติ / ทุกฺเขน ผุฏฺฐา ขลิตาปิ สนฺตา / ฉนฺทา จ โทสา น ชหนฺติ ธมฺมํ.
The wise do not do evil for the sake of their own happiness; the good, even when touched by suffering and stumbling, do not abandon the Dhamma out of desire or hatred.
ขุ. ชา. ทสก. ๒๗/๑๔๖๗/๒๙๗.
น เว อนตฺถกุสเลน อตฺถจริยา สุขาวหา / หาเปติ อตฺถํ ทุมฺเมโธ กปิ อารามิโก ยถา.
Working for benefit without being skilled in benefit brings no happiness at all; the one of poor wisdom squanders benefit, like the monkey who kept the garden.
ขุ. ชา เอก. ๒๗/๑๕.
น หิ สพฺเพสุ ฐาเนสุ ปุริโส โหติ ปณฺฑิโต / อิตฺถีปิ ปณฺฑิตา โหติ ตตฺถ ตตฺถ วิจกฺขณา.
Not in every case is a man the wise one; a woman too may be wise, with keen understanding in this or that matter.
ขุ. ชา. อฏฺฐก. ๒๗/๒๔๑.
นินฺทาย นปฺปเวเธยฺย / น อุณฺณเมยฺย ปสํสิโต ภิกฺขุ / โลกํ สห มจฺฉริเยน / โกธํ เปสุณิยญฺจ ปนูเทยฺย.
A monk should not be shaken by blame, nor elated by praise; he should dispel greed together with stinginess, anger and slander.
ขุ. สุ. ๒๕/๕๑๖. ขุ. มหา. ๒๙/๔๖๔,๔๖๖.
ปณฺฑิโต จ วิยตฺโต จ วิภาวี จ วิจกฺขโณ / ขิปฺปํ โมเจสิ อตฺตานํ มา ภายิตฺถาคมิสฺสติ.
The keen and clever one who clearly explains what is a cause and what is not, and foresees the evident result, frees himself (from suffering) at once — fear not, he will come back.
ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๓๔๔.
ปณฺฑิโตติ สมญฺญาโต เอกจริยํ อธิฏฺฐิโต / อถาปิ เมถุเน ยุตฺโต มนฺโทว ปริกิสฺสติ.
One who resolves to live a celibate life is known as wise; but the fool bent on sexual intercourse is defiled.
ขุ. สุ. ๒๕/๔๙๔. ขุ. มหา. ๒๙/๑๘๖.
ปุตฺตา มตฺถิ ธนมตฺถิ อิติ พาโล วิหญฺญติ / อตฺตา หิ อตฺตโน นตฺถิ กุโต ปุตฺตา กุโต ธนํ.
‘I have children, I have wealth’ — so the fool torments himself; but he himself is not even his own — whence then children, whence wealth?
ขุ. ธ. ๒๕/๒๓.
พฺรหฺมาติ มาตาปิตโร ปุพฺพาจริยาติ วุจฺจเร / อาหุเนยฺยา จ ปุตฺตานํ ปชาย อนุกมฺปกา.
Mother and father, it is said, are Brahmā, the first teachers, worthy of their children’s reverence, and the benefactors of their children.
ขุ. ชา. สตฺตติ. ๒๗/๖๖.
มธุวา มญฺญตี พาโล ยาว ปาปํ น ปจฺจติ, / ยทา จ ปจฺจตี ปาปํ อถ พาโล ทุกฺขํ นิคจฺฉติ.
As long as evil has not ripened, the fool thinks it sweet; but when evil ripens, then the fool meets with suffering.
ขุ. ธ. ๒๕/๒๔.
ยํ อุสฺสุกฺกา สงฺฆรนฺติ อลกฺขิกา พหุํ ธนํ / สิปฺปวนฺโต อสิปฺปา วา ลกฺขิกา ตานิ ภุญฺชเร.
Whatever wealth the unfortunate, skilled or unskilled, strive to gather in abundance, the fortunate enjoy it.
ขุ. ชา. ติก. ๒๗/๑๑๗.
ยํ ยํ ชนปทํ ยาติ นิคเม ราชธานิโย / สพฺพตฺถ ปูชิโต โหติ โย มิตฺตานํ น ทุพฺภติ.
One who does not betray his friends is honoured everywhere, whatever realm, town or capital he goes to.
ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๑๕๔.
ยโต จ โหติ ปาปิจฺโฉ อหิริโก อนาทโร / ตโต ปาปํ ปสวติ อปายํ เตน คจฺฉติ.
Because a person of evil wishes is shameless and inconsiderate, he creates evil, and for that reason he goes to a state of woe.
ขุ. อิติ. ๒๕/๒๕๖.
ยมฺหา ธมฺมํ วิชาเนยฺย สมฺมาสมฺพุทฺธเทสิตํ / สกฺกจฺจํ นํ นมสฺเสยฺย อคฺคิหุตฺตํว พฺราหฺมโณ.
From whomever one comes to understand the Dhamma taught by the Perfectly Enlightened One, him one should honour with respect, as a brahmin honours the sacrificial fire.
ขุ. ธ. ๒๕/๖๘.
ยสฺส ปาปํ กตํ กมฺมํ กุสเลน ปหียติ / โสมํ โลกํ ปภาเสติ อพฺภา มุตฺโตว จนฺทิมา.
Whoever has done evil but abandons it by doing good illuminates this world like the moon freed from clouds.
ม. ม. ๑๒/๔๘๗.
ยสฺส รุกฺขสฺส ฉายาย นิสีเทยฺย สเยยฺย วา / น ตสฺส สาขํ ภญฺเชยฺย มิตฺตทุพฺโภ หิ ปาปโก.
One should not break the branch of a tree under whose shade one has sat or lain; for the betrayer of a friend is base.
ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๒๖.
เย จ ธมฺมสฺส กุสลา โปราณสฺส ทิสํปติ / จาริตฺเตน จ สมฺปนฺนา น เต คจฺฉนฺติ ทุคฺคตึ.
Those who are skilled in ancient customs and endowed with good traditions do not go to a bad destination.
ขุ. ชา. สตฺตติ. ๒๘/๖๓.
เย น กาหนฺติ โอวาทํ นรา พุทฺเธน เทสิตํ / พฺยสนํ เต คมิสฺสนฺติ รกฺขสีหิว วาณิชา.
Whoever will not act on the counsel given by the wise will come to ruin, as the merchants came to ruin through pirates.
ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๗๑.
โย จตฺตานํ สมุกฺกํเส ปเร จ อวชานติ / นิหีโน เสน มาเนน ตํ ชญฺญา วสโล อิติ.
Whoever exalts himself and despises others is base through his own conceit — know such a one to be base.
ขุ. สุ. ๒๕/๓๕๑.
โย จ สีลญฺจ ปญฺญญฺจ สุตญฺจตฺตนิ ปสฺสติ / อุภินฺนมตฺถํ จรติ อตฺตโน จ ปรสฺส จ.
One who sees virtue, wisdom and learning in himself acts for the benefit of both himself and others.
ขุ. ชา. สตฺตก. ๒๗/๒๒๑.
โย จ เมตฺตํ ภาวยติ อปฺปมาณํ ปฏิสฺสโต / ตนู สํโยชนา โหนฺติ ปสฺสโต อุปธิกฺขยํ.
For one who is ever mindful and develops boundless loving-kindness, seeing the destruction of the substrates of existence, the fetters wear thin.
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๑๕๒.
โย ทนฺธกาเล ตรติ ตรณีเย จ ทนฺธเย / อโยนิโส สํวิธาเนน พาโล ทุกฺขํ นิคจฺฉติ.
Whoever hurries when he should be slow and is slow when he should hurry is a fool; through unwise management he meets with suffering.
ขุ. เถร. ๒๖/๓๑๓.
โย ทนฺธกาเล ทนฺเธติ ตรณีเย จ ตารเย / โยนิโส สํวิธาเนน สุขํ ปปฺโปติ ปณฺฑิโต.
Whoever is slow when he should be slow and hurries when he should hurry is wise; through wise management he meets with happiness.
ขุ. เถร. ๒๖/๓๑๓.
โย น หนฺติ น ฆาเตติ น ชินาติ น ชาปเย / เมตฺตํโส สพฺพภูตานํ เวรนฺตสฺส น เกนจิ.
Whoever neither kills nor causes to kill, neither conquers nor causes to conquer, is said to have loving-kindness towards all beings and enmity towards none.
องฺ. อฏฺฐก. ๒๓/๑๕๒.
โย มาตรํ ปิตรํ วา มจฺโจ ธมฺเมน โปสติ / อิเธว นํ ปสํสนฺติ เปจฺจ สคฺเค ปโมทติ.
Whoever supports his mother and father righteously — the wise praise him in this world, and when he has passed away he rejoices in heaven.
ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๑๙๖.
โย เว กตญฺญู กตเวที ธีโร / กลฺยาณมิตฺโต ทฬฺหภตฺติ จ โหติ / ทุกฺขิตสฺส สกฺกจฺจ กโรติ กิจฺจํ / ตถาวิธํ สปฺปุริสํ วทนฺติ.
The wise one who is grateful and repays kindness, who has good friends as close companions, and who willingly helps a friend in distress — such a one they call a good person.
ขุ. ชา. จตฺตาฬีส. ๒๗/๕๔๑.
โย หเว อิณมาทาย จุชฺชมาโน ปลายติ / น หิ เต อิณมตฺถีติ ตํ ชญฺญา วสโล อิติ.
Whoever borrows and consumes what he has borrowed, then runs away saying ‘I owe you nothing’ — know such a one to be base.
ขุ. สุ. ๒๕/๓๔๐.
โย โหติ พฺยตฺโต จ วิสารโท จ / พหุสฺสุโต ธมฺมธโร จ โหติ / ธมฺมสฺส โหติ อนุธมฺมจารี / ส ตาทิโส วุจฺจติ สงฺฆโสภโณ.
Whoever is wise, courageous, learned, a bearer of the Dhamma and one who practises in accordance with the Dhamma — such a one is said to make the community beautiful.
องฺ. จตุกฺก. ๒๑/๑๐.
ราคญฺจ โทสญฺจ ปหาย โมหํ / สนฺทาลยิตฺวาน สํโยชนานิ / อสนฺตสํ ชีวิตสงฺขยมฺหิ / เอโก จเร ขคฺควิสาณกปฺโป.
The wise one who has abandoned lust, hatred and delusion, destroyed the fetters, and is unshaken by the loss of life, should wander alone like a rhinoceros horn.
ขุ. สุ. ๒๕/๓๓๙. ขุ. จู. ๓๐/๔๒๖, ๔๒๗.
สเจ อินฺทฺริยสมฺปนฺโน สนฺโต สนฺติปเท รโต / ธาเรติ อนฺติมํ เทหํ เชตฺวา มารํ สวาหนํ.
If one is perfect in the faculties, calm and delighting in the path of peace, one is said to have conquered Māra with his mount, and to bear one’s final body.
ขุ. อิติ. ๒๕/๒๗๑.
สเจ ภายถ ทุกฺขสฺส สเจ โว ทุกฺขมปฺปิยํ / มา กตฺถ ปาปกํ กมฺมํ อาวี วา ยทิ วา รโห.
If you fear suffering, if you do not love suffering, then do no evil deed, whether in the open or in secret.
ขุ. อุ. ๒๕/๑๕๐.
สพฺพา ทิสา อนุปริคมฺม เจตสา / เนวชฺฌคา ปิยตรมตฺตนา กฺวจิ / เอวํ ปิโย ปุถุ อตฺตา ปเรสํ / ตสฺมา น หึเส ปรํ อตฺตกาโม.
Searching in all directions with my mind, I found no one anywhere dearer than myself; to others too the self is likewise dear — therefore one who loves himself should not harm another.
สํ. ส. ๑๕/๑๐๙.
สลาภํ นาติมญฺเญยฺย นาญฺเญสํ ปิหยญฺจเร / อญฺเญสํ ปิหยํ ภิกฺขุ สมาธึ นาธิคจฺฉติ.
One should not despise one’s own gain, nor go about longing for the gains of others; a monk who longs for others’ gains does not attain concentration.
ขุ. ธ. ๒๕/๖๕.
สาติเยสุ อนสฺสาวี อติมาเน จ โน ยุโต / สณฺโห จ ปฏิภาณวา น สทฺโธ น วิรชฺชติ.
One who does not run wild after pleasing objects, who is not given to contempt, who is refined and keen — he is not easily swayed and does not grow disgusted.
ขุ. สุ. ๒๕/๕๐๑. ขุ. มหา. ๒๙/๒๗๙,๒๘๔.
สารตฺตา กามโภเคสุ คิทฺธา กาเมสุ มุจฺฉิตา / อติสารํ น พุชฺฌนฺติ มจฺฉา ขิปฺปํว โอฑฺฑิตํ.
One attached to enjoying sensual pleasures, delighting and absorbed in them, does not notice that he is slipping, like a fish rushing into a trap set for it without noticing.
สํ. ส. ๑๕/๑๐๘.
สุปิเนน ยถาปิ สงฺคตํ / ปฏิพุทฺโธ ปุริโส น ปสฺสติ / เอวมฺปิ ปิยายิตํ ชนํ / เปตํ กาลกตํ น ปสฺสติ.
As one who has woken does not see the objects encountered in a dream, so the living do not see the loved ones who have died.
ขุ. สุ. ๒๕/๔๙๒. ขุ. มหา. ๒๙/๑๕๑,๑๕๒.
เสหิ ทาเรหิ อสนฺตุฏฺโฐ เวสิยาสุ ปทุสฺสติ / ทุสฺสติ ปรทาเรสุ ตํ ปราภวโต มุขํ.
One who is not content with his own wife, but dallies with prostitutes and violates the wives of others — that is a cause of decline.
ขุ. สุ. ๒๕/๓๔๘.
บาลีอักษรโรมันถอดจากอักษรไทยโดยอัตโนมัติ · คำอธิบายแสดงเฉพาะบทที่ผ่านการตรวจทานแล้ว
ฝึกแต่งกระทู้ธรรม แบบฝึกท่องจำ ปัญหาธรรมศึกษาย้อนหลัง หน้าหลัก