พุทธศาสนสุภาษิต

สำหรับวิชากระทู้ธรรม — บาลี คำแปล คัมภีร์ที่มา และคำอธิบายความหมาย เพื่อใช้ศึกษาและเป็นแบบอย่างในการแต่งกระทู้ธรรม

คำอธิบายเป็นเพียงตัวอย่างการตีความ ไม่ใช่เฉลย — ใช้เป็นแนวทางเบื้องต้น และควรศึกษาเพิ่มเติมจากพระไตรปิฎกและคัมภีร์อื่น ๆ

นักธรรม
ธรรมศึกษา (ในประเทศ)
ธรรมศึกษา (ต่างประเทศ)
ภาษา / Language : ไทยEnglishIndonesia中文DeutschDanskहिन्दी日本語नेपाली
ธรรมศึกษาชั้นตรี ระดับอุดมศึกษาและประชาชนทั่วไป · ขอบข่ายหลักสูตร ๙ ช่วงชั้น ๒๕๖๔ · ๑๕ บท · มีคำอธิบายแล้ว ๕ บท
อัตตวรรค — หมวดตน ๓ บท
อตฺตา หิ อตฺตโน นาโถ.
 คำอธิบาย
अपना आप ही अपना सहारा है।
ขุททกนิกาย ธรรมบท (ขุ. ธ. ๒๕/๓๖,๖๖.)
อตฺตานํ ทมยนฺติ สุพฺพตา.
 คำอธิบาย
सुव्रत लोग अपने को वश में करते हैं।
ขุททกนิกาย ธรรมบท (ขุ. ธ. ๒๕/๓๔.)
อตฺตนา โจทยตฺตานํ.
अपने से अपने को चेतावनी दो।
ขุททกนิกาย ธรรมบท (ขุ. ธ. ๒๕/๖๖.)
ทานวรรค — หมวดทาน ๓ บท
ททํ มิตฺตานิ คนฺถติ.
 คำอธิบาย
दाता मित्रता को बाँध लेता है।
สังยุตตนิกาย สคาถวรรค (สํ. ส. ๑๕/๓๑๖.)
ททมาโน ปิโย โหติ.
 คำอธิบาย
दाता प्रिय होता है।
อังคุตตรนิกาย ปัญจกนิบาต (องฺ. ปญฺจก. ๒๒/๔๔.)
ทเทยฺย ปุริโส ทานํ.
 คำอธิบาย
मनुष्य को वही देना चाहिए जो देने योग्य हो।
ขุททกนิกาย ชาดก สัตตกนิบาต (ขุ. ชา. สตฺตก. ๒๗/๒๑๗.)
ขันติวรรค — หมวดอดทน ๓ บท
ขนฺติ สาหสวารณา.
क्षमा उतावलेपन को रोक देती है।
สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส (ว. ว.)
ขนฺติ หิตสุขาวหา.
क्षमा हित और सुख लाती है।
สวดมนต์ฉบับหลวง (ส. ม.)
ขนฺติ ธีรสฺสลงฺกาโร.
क्षमा ज्ञानियों का आभूषण है।
สวดมนต์ฉบับหลวง (ส. ม.)
วิริยวรรค — หมวดความเพียร ๓ บท
วิริเยน ทุกฺขมจฺเจติ.
मनुष्य वीर्य (उद्यम) से दुःख को पार करता है।
ขุททกนิกาย สุตตนิบาต (ขุ. สุ. ๒๕/๓๖๑.)
หิยฺโยติ หิยฺยติ โปโส ปเรติ ปริหายติ.
‘कल’ कहकर टालने वाला अवनति करता है; ‘परसों’ कहने वाला और भी अधिक।
ขุททกนิกาย ชาดก วีสตินิบาต (ขุ. ชา. วีส. ๒๗/๔๖๖.)
อชฺเชว กิจฺจมาตปฺปํ.
आज ही उद्यम कर लेना चाहिए।
มัชฌิมนิกาย อุปริปัณณาสก์; ขุททกนิกาย ชาดก มหานิบาต (ม. อุป. ๑๔/๓๔๘. ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๑๖๕.)
ชยวรรค — หมวดชนะ ๓ บท
อกฺโกเธน ชิเน โกธํ.
क्रोधी को अक्रोध से जीते।
ขุททกนิกาย ธรรมบท; ขุททกนิกาย ชาดก ทุกนิบาต (ขุ. ธ. ๒๕/๔๕. ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๕๐.)
อสาธุํ สาธุนา ชิเน.
असाधु को साधुता से जीते।
ขุททกนิกาย ธรรมบท; ขุททกนิกาย ชาดก ทุกนิบาต (ขุ. ธ. ๒๕/๔๕. ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๕๐.)
สจฺเจนาลิกวาทินํ.
झूठ बोलने वाले को सत्य से जीते।
ขุททกนิกาย ธรรมบท; ขุททกนิกาย ชาดก ทุกนิบาต (ขุ. ธ. ๒๕/๔๕. ขุ. ชา. ทุก. ๒๗/๕๐.)
บาลีอักษรโรมันถอดจากอักษรไทยโดยอัตโนมัติ · คำอธิบายแสดงเฉพาะบทที่ผ่านการตรวจทานแล้ว
ฝึกแต่งกระทู้ธรรม แบบฝึกท่องจำ ปัญหาธรรมศึกษาย้อนหลัง หน้าหลัก