พุทธศาสนสุภาษิตที่ว่า “สญฺญมโต เวรํ น จียติ” แปลว่า “เมื่อคอยระวังอยู่ เวรย่อมไม่ก่อขึ้น” คำว่า “คอยระวัง” หมายถึงการสำรวมตน ระมัดระวังการกระทำและคำพูดมิให้ล่วงละเมิดหรือเบียดเบียนผู้อื่น รวมทั้งระวังใจมิให้ความโกรธและความพยาบาทชักนำไปสู่การทำผิด ส่วนคำว่า “เวร” หมายถึงความเป็นศัตรู ความบาดหมาง และการผูกใจเจ็บคิดแก้แค้น สุภาษิตนี้สอนให้ป้องกันเหตุแห่งเวรด้วยการสำรวมความประพฤติ ไม่ก่อความเดือดร้อนแก่ผู้อื่น และไม่สืบต่อความบาดหมางด้วยการแก้แค้น

พุทธภาษิตบทนี้ปรากฏร่วมกับข้อความเรื่องบุญที่เจริญขึ้นแก่ผู้ให้ การละบาปของผู้มีปัญญา และความดับเย็นเพราะสิ้นราคะ โทสะ และโมหะ ใจความของคาถาจึงแสดงให้เห็นคุณของการสร้างความดี การสำรวมระวัง และการพัฒนาปัญญาให้ละกิเลส สำหรับการไม่ก่อเวรนั้น การระวังตนตั้งแต่ก่อนคิด พูด และทำ เป็นสิ่งสำคัญ เพราะคำพูดหรือการกระทำที่เบียดเบียนอาจสร้างความเจ็บช้ำ และนำไปสู่การตอบโต้กันจนความขัดแย้งขยายตัว

การสำรวมระวังมิได้หมายความว่า เราจะควบคุมความคิดหรือการกระทำของผู้อื่นได้ทั้งหมด แต่หมายถึงการรับผิดชอบความประพฤติของตน ไม่เป็นฝ่ายสร้างเหตุแห่งการเบียดเบียน และเมื่อเผชิญความไม่พอใจก็ไม่ปล่อยให้ความโกรธนำไปสู่การแก้แค้น หากตนทำผิดก็ควรยอมรับ ขอโทษ และแก้ไข หากเกิดความเข้าใจผิดก็ควรชี้แจงด้วยเหตุผล การปฏิบัติเช่นนี้ช่วยคลี่คลายปัญหาและลดการสืบต่อความบาดหมาง

ในชีวิตประจำวัน ผู้ที่ระวังคำพูด ไม่ดูถูกหรือล้อเลียนให้ผู้อื่นอับอาย ย่อมช่วยลดเหตุแห่งความขัดแย้ง ผู้ขับรถที่ไม่ปาดหน้า ไม่แสดงกิริยาก้าวร้าว และไม่ตอบโต้ด้วยอารมณ์ ก็ช่วยลดโอกาสเกิดการทะเลาะวิวาท นักเรียนที่ไม่แกล้งเพื่อน ไม่หยิบของผู้อื่นโดยไม่ได้รับอนุญาต และใช้การพูดคุยเมื่อมีปัญหา ย่อมมีส่วนสร้างบรรยากาศที่ดีในห้องเรียน ความระมัดระวังในเรื่องเล็กน้อยเช่นนี้จึงช่วยป้องกันมิให้ปัญหาลุกลามเป็นความบาดหมางที่รุนแรงขึ้น

ผู้ที่ปรารถนาจะดำเนินชีวิตอย่างสงบจึงควรสำรวมกาย วาจา และใจอยู่เสมอ ไม่เบียดเบียนหรือเอาเปรียบผู้อื่น พร้อมทั้งฝึกความอดทนและเมตตา เมื่อถูกล่วงเกินก็ควรระงับความคิดแก้แค้น และแก้ปัญหาด้วยวิธีที่เหมาะสม การให้อภัยสามารถดำเนินควบคู่กับการป้องกันตนเองและการขอความช่วยเหลือเพื่อยุติการเบียดเบียนได้ เมื่อไม่สร้างเหตุแห่งเวรและไม่ตอบโต้ด้วยความพยาบาท ก็เป็นการปฏิบัติตามพุทธศาสนสุภาษิตที่ว่า “เมื่อคอยระวังอยู่ เวรย่อมไม่ก่อขึ้น”

The saying "saññamato veraṃ na cīyati" means "For one who is restrained, enmity does not accumulate." "Restrained" means self-controlled, careful in actions and words so as not to transgress against or harm others, and guarding the mind so that anger and ill will do not lead to wrongdoing. "Enmity" (vera) means hostility, discord and holding grudges with thoughts of revenge. The saying teaches us to prevent the causes of enmity by restraining our conduct, not causing trouble for others and not continuing discord through revenge.

This saying appears together with words about merit increasing for one who gives, the wise abandoning evil, and the peace that comes from the ending of greed, hatred and delusion. The verse thus shows the value of doing good, of restraint and of developing wisdom to abandon the defilements. As for not creating enmity, being careful before thinking, speaking and acting is essential, because harmful words or actions can cause hurt and lead to retaliation until the conflict spreads.

Restraint does not mean that we can control all the thoughts or actions of others. It means taking responsibility for our own conduct, not being the one who creates causes for harm, and when faced with displeasure, not letting anger lead to revenge. If we have done wrong, we should admit it, apologise and make amends. If there is a misunderstanding, we should explain with reason. Acting in this way helps resolve problems and reduces the continuation of discord.

In daily life, someone who is careful with his words and does not belittle or mock others so that they feel ashamed helps reduce causes of conflict. A driver who does not cut in front of others, does not behave aggressively and does not respond emotionally helps reduce the chance of quarrels. A student who does not tease his friends, does not take others' belongings without permission and talks things through when there is a problem helps create a good atmosphere in the classroom. Such care in small matters helps prevent problems from escalating into serious discord.

Those who wish to live peacefully should therefore restrain body, speech and mind constantly, not harming or taking advantage of others, while training patience and loving-kindness. When wronged, they should restrain thoughts of revenge and solve the problem in an appropriate way. Forgiveness can go together with protecting oneself and seeking help to stop the harm. When one does not create causes of enmity and does not respond with ill will, one is practising according to the saying: "For one who is restrained, enmity does not accumulate."

Kata mutiara "saññamato veraṃ na cīyati" berarti "Bagi orang yang mengendalikan diri, permusuhan tidak bertambah." "Mengendalikan diri" berarti menahan diri, berhati-hati dalam perbuatan dan kata-kata agar tidak melanggar atau menyakiti orang lain, serta menjaga batin agar kemarahan dan niat jahat tidak mengarah pada perbuatan salah. "Permusuhan" (vera) berarti rasa bermusuhan, perselisihan, dan memendam dendam dengan pikiran untuk membalas. Kata mutiara ini mengajarkan kita untuk mencegah sebab-sebab permusuhan dengan mengendalikan perilaku, tidak menimbulkan kesulitan bagi orang lain, dan tidak melanjutkan perselisihan dengan pembalasan.

Kata mutiara ini muncul bersama sabda tentang kebajikan yang bertambah bagi orang yang memberi, orang bijaksana yang meninggalkan kejahatan, dan kedamaian yang datang dari berakhirnya keserakahan, kebencian, dan kebodohan batin. Dengan demikian syair itu menunjukkan nilai berbuat baik, pengendalian diri, dan pengembangan kebijaksanaan untuk meninggalkan kekotoran batin. Mengenai tidak menciptakan permusuhan, berhati-hati sebelum berpikir, berbicara, dan bertindak adalah hal yang penting, karena kata-kata atau perbuatan yang menyakiti dapat menimbulkan luka dan mengundang pembalasan sampai pertikaian meluas.

Pengendalian diri tidak berarti bahwa kita dapat mengendalikan semua pikiran atau perbuatan orang lain. Artinya adalah bertanggung jawab atas perilaku kita sendiri, tidak menjadi pihak yang menciptakan sebab-sebab tindakan menyakiti, dan ketika menghadapi ketidaksenangan, tidak membiarkan kemarahan mengarah pada pembalasan. Bila kita telah berbuat salah, hendaknya kita mengakuinya, meminta maaf, dan memperbaikinya. Bila ada salah paham, hendaknya kita menjelaskan dengan alasan yang jelas. Bertindak dengan cara ini membantu menyelesaikan masalah dan mengurangi berlanjutnya perselisihan.

Dalam kehidupan sehari-hari, orang yang berhati-hati dengan kata-katanya dan tidak meremehkan atau mengolok-olok orang lain hingga mereka merasa malu membantu mengurangi sebab-sebab pertikaian. Pengemudi yang tidak memotong jalan orang lain, tidak bersikap agresif, dan tidak menanggapi dengan emosi membantu mengurangi kemungkinan pertengkaran. Siswa yang tidak menggoda temannya, tidak mengambil barang orang lain tanpa izin, dan membicarakan masalah dengan baik ketika ada persoalan membantu menciptakan suasana yang baik di kelas. Kehati-hatian dalam hal-hal kecil seperti ini membantu mencegah masalah berkembang menjadi perselisihan yang serius.

Maka mereka yang ingin hidup damai hendaknya senantiasa mengendalikan tubuh, ucapan, dan pikiran, tidak menyakiti atau mengambil keuntungan dari orang lain, sambil melatih kesabaran dan cinta kasih. Ketika dirugikan, hendaknya menahan pikiran untuk membalas dan menyelesaikan masalah dengan cara yang tepat. Memaafkan dapat berjalan bersama dengan melindungi diri sendiri dan meminta bantuan untuk menghentikan tindakan menyakiti. Ketika seseorang tidak menciptakan sebab-sebab permusuhan dan tidak menanggapi dengan niat jahat, ia sedang berlatih sesuai dengan kata mutiara: "Bagi orang yang mengendalikan diri, permusuhan tidak bertambah."

格言“saññamato veraṃ na cīyati”意为“自制者，怨不积”。“自制”是指约束自己，在行为和言语上小心，不侵犯或伤害他人，并守护内心，不让愤怒和恶意导致错误行为。“怨”（vera）是指敌意、不和，以及怀恨在心、想要报复。这句格言教导我们：通过约束自己的行为、不给他人制造麻烦、不以报复延续不和，来预防怨恨的原因。

这句格言与布施者功德增长、智者舍恶、以及贪嗔痴灭尽而得寂静等话语一同出现。这首偈颂因此显示了行善、自制与增长智慧以断烦恼的价值。至于不结怨，在思考、说话和行动之前保持谨慎是很重要的，因为伤害性的言行会造成伤痛，并引来报复，直到冲突扩大。

自制并不意味着我们能控制他人所有的思想或行为。它的意思是对自己的行为负责，不成为制造伤害之因的一方；面对不快时，不让愤怒导致报复。如果自己做错了，应当承认、道歉并弥补。如果有误会，应当以理说明。这样做有助于解决问题，减少不和的延续。

在日常生活中，注意言辞、不轻视或嘲笑他人使其难堪的人，有助于减少冲突的原因。不抢道、不做出攻击性举动、不情绪化回应的驾驶者，有助于减少争吵的可能。不捉弄同学、不未经允许拿别人的东西、有问题时好好沟通的学生，有助于营造良好的班级氛围。在小事上如此谨慎，有助于防止问题升级为严重的不和。

因此，想和平生活的人，应当经常约束身、口、意，不伤害、不占他人便宜，同时培养忍耐与慈心。受到冒犯时，应当遏止报复的念头，以恰当的方式解决问题。宽恕可以与保护自己、寻求帮助以制止伤害并行。当一个人不制造怨恨之因、不以恶意回应时，他就是在依照这句格言修行：“自制者，怨不积。”

Der Spruch „saññamato veraṃ na cīyati“ bedeutet „Wer sich zügelt, bei dem häuft sich keine Feindschaft an.“ „Sich zügeln“ heißt, sich zu beherrschen, in Taten und Worten sorgfältig zu sein, um andere nicht zu verletzen oder ihnen zu schaden, und den Geist zu behüten, damit Zorn und Übelwollen nicht zu Unrecht führen. „Feindschaft“ (vera) bedeutet Feindseligkeit, Zwietracht und Groll mit Gedanken an Rache. Der Spruch lehrt uns, den Ursachen von Feindschaft vorzubeugen, indem wir unser Verhalten zügeln, anderen keine Schwierigkeiten bereiten und Zwietracht nicht durch Rache fortsetzen.

Dieser Spruch erscheint zusammen mit Worten über das Verdienst, das dem Gebenden wächst, über den Weisen, der das Üble aufgibt, und über den Frieden, der aus dem Erlöschen von Gier, Hass und Verblendung kommt. Der Vers zeigt somit den Wert von gutem Handeln, Selbstzügelung und der Entwicklung von Weisheit zum Aufgeben der Befleckungen. Was das Nicht-Entstehen von Feindschaft betrifft, ist es wesentlich, vor dem Denken, Sprechen und Handeln sorgfältig zu sein, denn verletzende Worte oder Taten können Schmerz verursachen und Vergeltung nach sich ziehen, bis sich der Konflikt ausweitet.

Selbstzügelung bedeutet nicht, dass wir alle Gedanken oder Taten anderer kontrollieren können. Sie bedeutet, Verantwortung für unser eigenes Verhalten zu übernehmen, nicht diejenigen zu sein, die Ursachen für Schädigung schaffen, und angesichts von Unmut nicht zuzulassen, dass Zorn zu Rache führt. Haben wir Unrecht getan, sollten wir es zugeben, uns entschuldigen und es wiedergutmachen. Gibt es ein Missverständnis, sollten wir es mit Gründen erklären. So zu handeln hilft, Probleme zu lösen, und verringert das Fortbestehen von Zwietracht.

Im Alltag trägt jemand, der auf seine Worte achtet und andere nicht herabsetzt oder verspottet, sodass sie sich schämen, dazu bei, Ursachen von Konflikten zu verringern. Ein Autofahrer, der andere nicht schneidet, sich nicht aggressiv verhält und nicht emotional reagiert, verringert die Wahrscheinlichkeit von Streit. Ein Schüler, der seine Mitschüler nicht ärgert, die Sachen anderer nicht ohne Erlaubnis nimmt und Probleme im Gespräch klärt, trägt zu einer guten Atmosphäre in der Klasse bei. Solche Sorgfalt in kleinen Dingen hilft zu verhindern, dass Probleme zu ernster Zwietracht eskalieren.

Wer friedlich leben möchte, sollte daher beständig Körper, Sprache und Geist zügeln, anderen nicht schaden und sie nicht ausnutzen und dabei Geduld und liebende Güte üben. Wird ihm Unrecht getan, sollte er Rachegedanken zurückhalten und das Problem auf angemessene Weise lösen. Vergebung kann mit Selbstschutz und dem Suchen von Hilfe, um die Schädigung zu beenden, einhergehen. Wer keine Ursachen für Feindschaft schafft und nicht mit Übelwollen antwortet, übt gemäß dem Spruch: „Wer sich zügelt, bei dem häuft sich keine Feindschaft an.“

Ordsproget „saññamato veraṃ na cīyati“ betyder „Hos den, der tøjler sig selv, hober fjendskab sig ikke op.“ „Tøjle sig selv“ betyder at beherske sig, være omhyggelig i handlinger og ord for ikke at krænke eller skade andre og vogte sindet, så vrede og ond vilje ikke fører til uret. „Fjendskab“ (vera) betyder fjendtlighed, splid og nag med tanker om hævn. Ordsproget lærer os at forebygge årsagerne til fjendskab ved at tøjle vores adfærd, ikke skabe vanskeligheder for andre og ikke fortsætte splid gennem hævn.

Dette ordsprog optræder sammen med ord om den fortjeneste, der vokser hos den, der giver, om den vise, der opgiver det onde, og om den fred, der kommer af, at grådighed, had og forblindelse ophører. Verset viser således værdien af at gøre godt, af selvbeherskelse og af at udvikle visdom til at opgive urenhederne. Hvad angår det ikke at skabe fjendskab, er det væsentligt at være omhyggelig, før man tænker, taler og handler, for sårende ord eller handlinger kan volde smerte og fremkalde gengældelse, indtil konflikten breder sig.

Selvbeherskelse betyder ikke, at vi kan styre alle andres tanker eller handlinger. Den betyder at tage ansvar for vores egen adfærd, ikke at være dem, der skaber årsager til skade, og ikke at lade vrede føre til hævn, når vi møder utilfredshed. Har vi gjort uret, bør vi indrømme det, undskylde og gøre det godt igen. Er der en misforståelse, bør vi forklare med grunde. At handle sådan hjælper med at løse problemer og mindsker, at splid fortsætter.

I hverdagen bidrager den, der passer på sine ord og ikke nedgør eller håner andre, så de skammer sig, til at mindske årsagerne til konflikter. En bilist, der ikke skærer ind foran andre, ikke opfører sig aggressivt og ikke reagerer følelsesladet, mindsker sandsynligheden for skænderier. En elev, der ikke driller sine kammerater, ikke tager andres ting uden tilladelse og løser problemer ved at tale sammen, bidrager til en god stemning i klassen. Sådan omhu i små ting hjælper med at forhindre, at problemer udvikler sig til alvorlig splid.

Den, der ønsker at leve fredeligt, bør derfor vedholdende tøjle krop, tale og sind, ikke skade eller udnytte andre og samtidig øve tålmodighed og kærlig venlighed. Bliver han krænket, bør han holde hævntanker tilbage og løse problemet på en passende måde. Tilgivelse kan gå hånd i hånd med at beskytte sig selv og søge hjælp til at standse skaden. Den, der ikke skaber årsager til fjendskab og ikke svarer med ond vilje, øver sig i overensstemmelse med ordsproget: „Hos den, der tøjler sig selv, hober fjendskab sig ikke op.“

सूक्ति "सञ्ञमतो वेरं न चीयति" का अर्थ है "संयमी के प्रति वैर संचित नहीं होता।" "संयम करना" का अर्थ है स्वयं को नियंत्रित करना, कर्मों और वचनों में सावधान रहना ताकि दूसरों का उल्लंघन न हो या उन्हें हानि न पहुँचे, और मन की रक्षा करना ताकि क्रोध और द्वेष बुरे कर्म की ओर न ले जाएँ। "वैर" का अर्थ है शत्रुता, कलह और बदले की भावना के साथ द्वेष रखना। यह सूक्ति सिखाती है कि अपने आचरण पर संयम रखकर, दूसरों के लिए कठिनाई उत्पन्न न करके और बदले से कलह को आगे न बढ़ाकर वैर के कारणों को रोकें।

यह सूक्ति देने वाले के बढ़ते पुण्य, पाप छोड़ने वाले बुद्धिमान, और लोभ, द्वेष तथा मोह के क्षय से मिलने वाली शांति के वचनों के साथ आती है। इस प्रकार यह गाथा भलाई करने, संयम और क्लेश छोड़ने के लिए प्रज्ञा के विकास का मूल्य दिखाती है। वैर उत्पन्न न करने के संबंध में, सोचने, बोलने और करने से पहले सावधान रहना आवश्यक है, क्योंकि चोट पहुँचाने वाले वचन या कर्म पीड़ा दे सकते हैं और प्रतिशोध को जन्म दे सकते हैं, जब तक संघर्ष फैल न जाए।

संयम का अर्थ यह नहीं कि हम दूसरों के सभी विचारों या कर्मों को नियंत्रित कर सकते हैं। इसका अर्थ है अपने आचरण की ज़िम्मेदारी लेना, हानि के कारण उत्पन्न करने वाले पक्ष न बनना, और अप्रसन्नता का सामना होने पर क्रोध को बदले की ओर न ले जाने देना। यदि हमसे भूल हुई हो, तो उसे स्वीकार करना, क्षमा माँगना और क्षतिपूर्ति करनी चाहिए। यदि ग़लतफ़हमी हो, तो तर्क से समझाना चाहिए। ऐसा व्यवहार समस्याएँ सुलझाने में सहायता करता है और कलह के जारी रहने को घटाता है।

दैनिक जीवन में, जो अपने वचनों पर ध्यान देता है और दूसरों को नीचा दिखाकर या उनका मज़ाक उड़ाकर लज्जित नहीं करता, वह संघर्ष के कारणों को घटाने में सहायता करता है। जो चालक दूसरों के आगे अचानक नहीं घुसता, आक्रामक व्यवहार नहीं करता और भावुक होकर प्रतिक्रिया नहीं देता, वह झगड़े की संभावना घटाता है। जो विद्यार्थी सहपाठियों को नहीं चिढ़ाता, बिना अनुमति दूसरों की चीज़ें नहीं लेता और समस्या होने पर बातचीत से सुलझाता है, वह कक्षा में अच्छा वातावरण बनाने में सहायता करता है। छोटी बातों में ऐसी सावधानी समस्याओं को गंभीर कलह में बदलने से रोकती है।

इसलिए जो शांति से जीना चाहता है, उसे निरंतर शरीर, वाणी और मन पर संयम रखना चाहिए, दूसरों को हानि नहीं पहुँचानी चाहिए न उनका अनुचित लाभ उठाना चाहिए, और साथ ही धैर्य और मैत्री का विकास करना चाहिए। जब उसके साथ अन्याय हो, तो बदले के विचारों को रोककर उचित ढंग से समस्या सुलझानी चाहिए। क्षमा आत्म-रक्षा और हानि रोकने के लिए सहायता माँगने के साथ-साथ चल सकती है। जो वैर के कारण उत्पन्न नहीं करता और द्वेष से उत्तर नहीं देता, वह इस सूक्ति के अनुसार अभ्यास कर रहा है: "संयमी के प्रति वैर संचित नहीं होता।"

「サンニャマトー・ヴェーラン・ナ・チーヤティ」という格言は、「自らを制する者には、怨みが積もらない」という意味です。「自らを制する」とは、自分を抑え、他者を侵したり害したりしないよう行いと言葉に気をつけ、怒りや悪意が悪い行いにつながらないよう心を守ることです。「怨み」（ヴェーラ）とは、敵意、不和、そして仕返しを考えて恨みを抱くことです。この格言は、自分の行いを制し、他者に困難をもたらさず、仕返しによって不和を続けないことによって、怨みの原因を防ぐよう教えています。

この格言は、施す人には功徳が増すこと、賢者は悪を捨てること、貪り・瞋り・愚痴が尽きることから生まれる安らぎについての言葉とともに説かれています。こうしてこの偈は、善を行うこと、自制、そして煩悩を捨てるための智慧を育てることの価値を示しています。怨みをつくらないことについていえば、考え、話し、行う前に注意深くあることが大切です。人を傷つける言葉や行いは痛みを与え、仕返しを招き、やがて争いが広がってしまうことがあるからです。

自制とは、他人の思いや行いをすべて制することができるという意味ではありません。自分の行いに責任を持ち、害の原因をつくる側にならず、不快なことに出会っても怒りを仕返しへと向かわせないということです。自分が過ちを犯したなら、それを認め、謝り、償うべきです。誤解があるなら、筋道立てて説明すべきです。このように振る舞うことは、問題を解決する助けとなり、不和が続くのを減らします。

日常生活では、言葉に気をつけ、他人を見下したり、からかって恥をかかせたりしない人は、争いの原因を減らす助けとなります。他の車の前に割り込まず、攻撃的な振る舞いをせず、感情的に反応しない運転者は、口論の可能性を減らします。友だちをからかわず、他人のものを許しなく取らず、問題があれば話し合う生徒は、クラスの良い雰囲気づくりに役立ちます。小さなことにおけるこうした注意が、問題が深刻な不和へと大きくなるのを防ぐ助けとなるのです。

ですから、平和に生きたいと願う人は、身体・言葉・心を絶えず制し、他者を害したりつけこんだりせず、忍耐と慈しみを育てるべきです。侵されたときには仕返しの思いを抑え、ふさわしい方法で問題を解決すべきです。許すことは、自分を守ることや、害を止めるために助けを求めることと両立できます。怨みの原因をつくらず、悪意で応じない人は、この格言のとおりに実践しているのです。格言にあるとおり、「自らを制する者には、怨みが積もらない」のです。

सूक्ति "सञ्ञमतो वेरं न चीयति" को अर्थ हो "संयमीप्रति वैर सञ्चित हुँदैन।" "संयम गर्नु" को अर्थ हो आफूलाई नियन्त्रण गर्नु, कर्म र वचनमा सावधान रहनु ताकि अरूको उल्लङ्घन नहोस् वा उनीहरूलाई हानि नपुगोस्, र मनको रक्षा गर्नु ताकि क्रोध र द्वेषले खराब कर्मतर्फ नलैजाऊन्। "वैर" को अर्थ हो शत्रुता, कलह र बदलाको भावनासहित द्वेष राख्नु। यो सूक्तिले सिकाउँछ कि आफ्नो आचरणमा संयम राखेर, अरूका लागि कठिनाइ उत्पन्न नगरेर र बदलाद्वारा कलहलाई अगाडि नबढाएर वैरका कारणलाई रोक्नू।

यो सूक्ति दिनेको बढ्दो पुण्य, पाप छाड्ने बुद्धिमान्, र लोभ, द्वेष तथा मोहको क्षयबाट पाइने शान्तिका वचनसँग आउँछ। यसरी यो गाथाले भलाइ गर्नु, संयम र क्लेश छाड्नका लागि प्रज्ञाको विकासको मूल्य देखाउँछ। वैर उत्पन्न नगर्ने सम्बन्धमा, सोच्नु, बोल्नु र गर्नुअघि सावधान रहनु आवश्यक छ, किनकि चोट पुर्‍याउने वचन वा कर्मले पीडा दिन सक्छन् र प्रतिशोधलाई जन्म दिन सक्छन्, जबसम्म द्वन्द्व फैलिँदैन।

संयमको अर्थ यो होइन कि हामी अरूका सबै विचार वा कर्मलाई नियन्त्रण गर्न सक्छौं। यसको अर्थ हो आफ्नो आचरणको जिम्मेवारी लिनु, हानिका कारण उत्पन्न गर्ने पक्ष नबन्नु, र अप्रसन्नताको सामना गर्दा क्रोधलाई बदलातर्फ लैजान नदिनु। यदि हामीबाट भूल भएको छ भने त्यसलाई स्वीकार गर्नु, माफी माग्नु र क्षतिपूर्ति गर्नुपर्छ। यदि गलतफहमी छ भने तर्कले बुझाउनुपर्छ। यस्तो व्यवहारले समस्या समाधान गर्न सहायता गर्छ र कलह जारी रहनुलाई घटाउँछ।

दैनिक जीवनमा, आफ्ना वचनमा ध्यान दिने र अरूलाई होच्याएर वा खिल्ली उडाएर लज्जित नपार्ने व्यक्तिले द्वन्द्वका कारण घटाउन सहायता गर्छ। अरूको अगाडि अचानक नछिर्ने, आक्रामक व्यवहार नगर्ने र भावुक भएर प्रतिक्रिया नदिने चालकले झगडाको सम्भावना घटाउँछ। सहपाठीलाई नजिस्क्याउने, बिना अनुमति अरूका सामान नलिने र समस्या हुँदा कुराकानीबाट सुल्झाउने विद्यार्थीले कक्षामा राम्रो वातावरण बनाउन सहायता गर्छ। साना कुरामा यस्तो सावधानीले समस्यालाई गम्भीर कलहमा बदलिनबाट रोक्छ।

त्यसैले शान्तिसाथ बाँच्न चाहनेले निरन्तर शरीर, वचन र मनमा संयम राख्नुपर्छ, अरूलाई हानि पुर्‍याउनु हुँदैन न उनीहरूको अनुचित फाइदा उठाउनु हुन्छ, र साथै धैर्य र मैत्रीको विकास गर्नुपर्छ। जब उसमाथि अन्याय हुन्छ, तब बदलाका विचारलाई रोकेर उचित तरिकाले समस्या सुल्झाउनुपर्छ। क्षमा आत्म-रक्षा र हानि रोक्न सहायता माग्नुसँगसँगै चल्न सक्छ। जसले वैरका कारण उत्पन्न गर्दैन र द्वेषले जवाफ दिँदैन, उसले यस सूक्तिअनुसार अभ्यास गरिरहेको हुन्छ: "संयमीप्रति वैर सञ्चित हुँदैन।"