พุทธศาสนสุภาษิตที่ว่า “อตฺตโนปิ ปเรสญฺจ อตฺถาวโห ว ขนฺติโก สคฺคโมกฺขคมํ มคฺคํ อารุฬฺโห โหติ ขนฺติโก” แปลว่า “ผู้มีขันติ ชื่อว่านำประโยชน์มาให้ทั้งแก่ตนทั้งแก่ผู้อื่น ผู้มีขันติ ชื่อว่าเป็นผู้ขึ้นสู่ทางไปสวรรค์และนิพพาน” คำว่า “ขันติ” หมายถึงความอดทน อดกลั้น ทั้งต่อความลำบาก ต่อความเจ็บใจ และต่อสิ่งยั่วยุที่ชักชวนให้ทำผิด สุภาษิตนี้แสดงว่าขันติเป็นคุณธรรมที่ให้ประโยชน์กว้างขวาง ทั้งในชีวิตประจำวันและในทางธรรมขั้นสูง

ขันตินำประโยชน์มาให้แก่ตน เพราะช่วยให้ไม่ทำอะไรผิดพลาดในยามโกรธ ไม่ต้องเสียใจภายหลัง และช่วยให้ทำงานที่ยากลำบากจนสำเร็จได้ ขันติยังนำประโยชน์มาให้แก่ผู้อื่น เพราะผู้ที่อดทนย่อมไม่ตอบโต้ด้วยความรุนแรง ไม่ทำให้ความขัดแย้งลุกลาม และให้โอกาสผู้อื่นได้แก้ไขตัว ความสงบในครอบครัว ในที่ทำงาน และในสังคม จึงอาศัยขันติเป็นพื้นฐานสำคัญ

ที่กล่าวว่าผู้มีขันติขึ้นสู่ทางไปสวรรค์และนิพพาน เพราะความอดทนเป็นพื้นฐานของการรักษาศีล การทำสมาธิ และการเจริญปัญญา ผู้ที่ไม่อดทนย่อมรักษาศีลได้ยากเมื่อถูกยั่วยุ นั่งสมาธิได้ไม่นานเมื่อเกิดความเมื่อยล้า และละกิเลสไม่ได้เมื่อกิเลสเรียกร้อง ขันติจึงเป็นเหมือนบันไดที่ช่วยให้ก้าวขึ้นสู่ความดีระดับสูงขึ้นไปทีละขั้น ทั้งนี้ ขันติไม่ได้หมายถึงการยอมให้ผู้อื่นทำร้ายโดยไม่ป้องกันตน แต่หมายถึงการไม่ปล่อยให้อารมณ์ชักนำไปสู่ความชั่ว

ในชีวิตประจำวัน นักเรียนที่อดทนฝึกฝนวิชาที่ยาก ย่อมเก่งขึ้นและสามารถช่วยสอนเพื่อนได้ ผู้ที่ถูกตำหนิในที่ประชุมแต่อดกลั้นรับฟัง แล้วชี้แจงด้วยเหตุผล ย่อมรักษาทั้งงานและความสัมพันธ์ไว้ได้ พ่อแม่ที่อดทนอบรมลูกด้วยความใจเย็น แทนการใช้อารมณ์ ย่อมช่วยให้ลูกเติบโตอย่างมั่นคง

ผู้ที่ปรารถนาความเจริญทั้งทางโลกและทางธรรมจึงควรฝึกขันติอยู่เสมอ เริ่มจากความอดทนในเรื่องเล็ก ๆ ในชีวิตประจำวัน สมดังพุทธศาสนสุภาษิตที่ว่า “ผู้มีขันติ ชื่อว่านำประโยชน์มาให้ทั้งแก่ตนทั้งแก่ผู้อื่น ผู้มีขันติ ชื่อว่าเป็นผู้ขึ้นสู่ทางไปสวรรค์และนิพพาน”

The saying "attanopi paresañca atthāvaho va khantiko, saggamokkhagamaṃ maggaṃ āruḷho hoti khantiko" means "One who has patience brings benefit both to himself and to others; one who has patience has set foot on the path to heaven and Nibbāna." "Khanti" means patience and forbearance, towards hardship, towards hurt feelings and towards temptations that urge us to do wrong. This saying shows that patience is a virtue with wide-ranging benefits, both in daily life and in the higher Dhamma.

Patience benefits oneself because it helps one avoid mistakes made in anger, spares one later regret, and helps one carry difficult work through to success. Patience also benefits others, because a patient person does not retaliate with violence, does not let conflict spread and gives others the chance to correct themselves. Peace in the family, at work and in society therefore rests on patience as an important foundation.

It is said that one who has patience has set foot on the path to heaven and Nibbāna because patience is the foundation of keeping the precepts, practising concentration and developing wisdom. One who lacks patience will find it hard to keep the precepts when provoked, cannot meditate for long when weariness arises, and cannot give up the defilements when they make their demands. Patience is therefore like a ladder that helps one climb step by step towards higher goodness. Still, patience does not mean allowing others to harm us without protecting ourselves; it means not letting our emotions lead us into evil.

In daily life, a student who patiently practises a difficult subject becomes more capable and can help teach his friends. Someone who is criticised at a meeting but listens with restraint and then explains with reason preserves both the work and the relationship. Parents who patiently guide their children calmly instead of reacting emotionally help them grow up secure.

Those who wish for progress both in the world and in the Dhamma should therefore keep training in patience, beginning with patience in small matters of daily life, just as the saying goes: "One who has patience brings benefit both to himself and to others; one who has patience has set foot on the path to heaven and Nibbāna."

Kata mutiara "attanopi paresañca atthāvaho va khantiko, saggamokkhagamaṃ maggaṃ āruḷho hoti khantiko" berarti "Orang yang memiliki kesabaran membawa manfaat bagi dirinya sendiri dan bagi orang lain; orang yang memiliki kesabaran telah menapaki jalan menuju surga dan Nibbāna." "Khanti" berarti kesabaran dan ketahanan, terhadap kesulitan, terhadap sakit hati, dan terhadap godaan yang mendorong kita berbuat salah. Kata mutiara ini menunjukkan bahwa kesabaran adalah kebajikan dengan manfaat yang luas, baik dalam kehidupan sehari-hari maupun dalam Dhamma yang lebih tinggi.

Kesabaran bermanfaat bagi diri sendiri karena membantu menghindari kesalahan yang dibuat dalam kemarahan, mencegah penyesalan di kemudian hari, dan membantu menuntaskan pekerjaan yang sulit hingga berhasil. Kesabaran juga bermanfaat bagi orang lain, karena orang yang sabar tidak membalas dengan kekerasan, tidak membiarkan pertikaian meluas, dan memberi kesempatan kepada orang lain untuk memperbaiki diri. Kedamaian dalam keluarga, di tempat kerja, dan dalam masyarakat karena itu bertumpu pada kesabaran sebagai landasan penting.

Dikatakan bahwa orang yang sabar telah menapaki jalan menuju surga dan Nibbāna karena kesabaran merupakan landasan untuk menjalankan sila, berlatih konsentrasi, dan mengembangkan kebijaksanaan. Orang yang tidak sabar sulit menjaga sila ketika dipancing, tidak dapat bermeditasi lama ketika muncul rasa lelah, dan tidak dapat melepaskan kekotoran batin ketika kekotoran itu menuntut. Kesabaran karena itu bagaikan tangga yang membantu naik selangkah demi selangkah menuju kebaikan yang lebih tinggi. Meski demikian, kesabaran tidak berarti membiarkan orang lain menyakiti kita tanpa melindungi diri; kesabaran berarti tidak membiarkan emosi menuntun kita kepada kejahatan.

Dalam kehidupan sehari-hari, siswa yang dengan sabar berlatih pelajaran yang sulit menjadi lebih mampu dan dapat membantu mengajar temannya. Orang yang dikritik dalam rapat tetapi mendengarkan dengan menahan diri lalu menjelaskan dengan alasan yang jelas, menjaga pekerjaan maupun hubungan. Orang tua yang dengan sabar membimbing anak-anaknya dengan tenang, bukan dengan emosi, membantu mereka tumbuh dengan kokoh.

Maka mereka yang menginginkan kemajuan baik dalam kehidupan duniawi maupun dalam Dhamma hendaknya terus melatih kesabaran, dimulai dari kesabaran dalam hal-hal kecil sehari-hari, sesuai dengan kata mutiara: "Orang yang memiliki kesabaran membawa manfaat bagi dirinya sendiri dan bagi orang lain; orang yang memiliki kesabaran telah menapaki jalan menuju surga dan Nibbāna."

格言“attanopi paresañca atthāvaho va khantiko, saggamokkhagamaṃ maggaṃ āruḷho hoti khantiko”意为“有忍辱的人，能为自己也为他人带来利益；有忍辱的人，已踏上通往天界与涅槃的道路。”“忍辱”（khanti）是指忍耐、容忍，包括忍受艰难、忍受委屈，以及忍住诱使我们犯错的诱惑。这句格言说明忍辱是一种利益广大的德行，无论在日常生活中还是在更高的法义上都是如此。

忍辱能利益自己，因为它帮助我们避免在愤怒中犯错，免去日后的悔恨，并帮助我们坚持完成艰难的工作。忍辱也能利益他人，因为能忍的人不以暴力还击，不让冲突扩大，并给他人改过的机会。因此，家庭、职场和社会的安宁，都以忍辱为重要的基础。

说有忍辱的人已踏上通往天界与涅槃的道路，是因为忍辱是持戒、修定和开发智慧的基础。缺乏忍辱的人在受到挑衅时难以持戒，在疲倦生起时无法久坐禅修，在烦恼提出要求时也无法舍弃烦恼。因此，忍辱就像一架梯子，帮助我们一步一步攀向更高的善。不过，忍辱并不是任由他人伤害而不保护自己，而是不让情绪把我们引向恶行。

在日常生活中，耐心练习困难科目的学生会变得更有能力，还能帮助同学学习。在会议上受到批评，却克制地倾听、再以理说明的人，既保住了工作，也保住了关系。耐心而平和地教导孩子、而不是情绪化应对的父母，能帮助孩子稳健成长。

因此，希望在世间与法义上都有所进步的人，应当不断修习忍辱，从日常生活中的小事开始忍耐，正如格言所说：“有忍辱的人，能为自己也为他人带来利益；有忍辱的人，已踏上通往天界与涅槃的道路。”

Der Spruch „attanopi paresañca atthāvaho va khantiko, saggamokkhagamaṃ maggaṃ āruḷho hoti khantiko“ bedeutet „Wer Geduld hat, bringt sich selbst und anderen Nutzen; wer Geduld hat, hat den Weg betreten, der zum Himmel und zum Nibbāna führt.“ „Khanti“ bedeutet Geduld und Nachsicht, gegenüber Mühsal, gegenüber Kränkungen und gegenüber Versuchungen, die uns zu Unrecht drängen. Der Spruch zeigt, dass Geduld eine Tugend mit weitreichendem Nutzen ist, im Alltag wie im höheren Dhamma.

Geduld nützt einem selbst, weil sie hilft, Fehler im Zorn zu vermeiden, spätere Reue erspart und hilft, schwierige Arbeit bis zum Erfolg durchzuhalten. Geduld nützt auch anderen, denn ein geduldiger Mensch antwortet nicht mit Gewalt, lässt Konflikte nicht ausufern und gibt anderen die Gelegenheit, sich zu bessern. Der Friede in Familie, Beruf und Gesellschaft ruht daher auf der Geduld als wichtiger Grundlage.

Es heißt, wer Geduld hat, habe den Weg zum Himmel und zum Nibbāna betreten, weil Geduld die Grundlage für das Einhalten der Tugendregeln, das Üben der Sammlung und die Entwicklung der Weisheit ist. Wer keine Geduld hat, kann die Tugendregeln schwer halten, wenn er gereizt wird, kann nicht lange meditieren, wenn Müdigkeit aufkommt, und kann die Befleckungen nicht aufgeben, wenn sie ihre Forderungen stellen. Geduld ist daher wie eine Leiter, die hilft, Stufe um Stufe zu höherem Guten aufzusteigen. Geduld bedeutet jedoch nicht, andere schaden zu lassen, ohne sich zu schützen; sie bedeutet, sich von Gefühlen nicht zum Üblen treiben zu lassen.

Im Alltag wird ein Schüler, der geduldig ein schwieriges Fach übt, fähiger und kann seinen Mitschülern beim Lernen helfen. Wer in einer Sitzung kritisiert wird, aber beherrscht zuhört und dann mit Gründen erklärt, bewahrt die Arbeit und die Beziehung. Eltern, die ihre Kinder geduldig und ruhig anleiten, statt emotional zu reagieren, helfen ihnen, gefestigt aufzuwachsen.

Wer Fortschritt in der Welt wie im Dhamma wünscht, sollte daher beständig Geduld üben, beginnend mit der Geduld in kleinen Dingen des Alltags, so wie der Spruch sagt: „Wer Geduld hat, bringt sich selbst und anderen Nutzen; wer Geduld hat, hat den Weg betreten, der zum Himmel und zum Nibbāna führt.“

Ordsproget „attanopi paresañca atthāvaho va khantiko, saggamokkhagamaṃ maggaṃ āruḷho hoti khantiko“ betyder „Den, der har tålmodighed, bringer gavn til både sig selv og andre; den, der har tålmodighed, har betrådt vejen, der fører til himlen og Nibbāna.“ „Khanti“ betyder tålmodighed og overbærenhed, over for besvær, over for krænkelser og over for fristelser, der driver os mod uret. Ordsproget viser, at tålmodighed er en dyd med vidtrækkende gavn, både i hverdagen og i den højere Dhamma.

Tålmodighed gavner én selv, fordi den hjælper med at undgå fejl begået i vrede, sparer én for senere anger og hjælper med at gennemføre svært arbejde til succes. Tålmodighed gavner også andre, for et tålmodigt menneske svarer ikke igen med vold, lader ikke konflikter brede sig og giver andre mulighed for at rette sig. Freden i familien, på arbejdet og i samfundet hviler derfor på tålmodighed som et vigtigt grundlag.

Det siges, at den, der har tålmodighed, har betrådt vejen til himlen og Nibbāna, fordi tålmodighed er grundlaget for at overholde forskrifterne, øve samling og udvikle visdom. Den, der mangler tålmodighed, har svært ved at overholde forskrifterne, når han bliver provokeret, kan ikke meditere længe, når trætheden melder sig, og kan ikke opgive urenhederne, når de stiller deres krav. Tålmodighed er derfor som en stige, der hjælper én trin for trin op mod højere godhed. Tålmodighed betyder dog ikke at lade andre skade én uden at beskytte sig; den betyder ikke at lade følelserne føre én til det onde.

I hverdagen bliver en elev, der tålmodigt øver sig i et svært fag, dygtigere og kan hjælpe sine kammerater med at lære. Den, der bliver kritiseret på et møde, men lytter behersket og derefter forklarer med grunde, bevarer både arbejdet og relationen. Forældre, der tålmodigt og roligt vejleder deres børn i stedet for at reagere følelsesladet, hjælper dem til at vokse op trygt.

Den, der ønsker fremgang både i verden og i Dhamma, bør derfor hele tiden øve tålmodighed, begyndende med tålmodighed i hverdagens små ting, sådan som ordsproget siger: „Den, der har tålmodighed, bringer gavn til både sig selv og andre; den, der har tålmodighed, har betrådt vejen, der fører til himlen og Nibbāna.“

सूक्ति "अत्तनोपि परेसञ्च अत्थावहो व खन्तिको, सग्गमोक्खगमं मग्गं आरुळ्हो होति खन्तिको" का अर्थ है "क्षमाशील व्यक्ति अपने लिए भी और दूसरों के लिए भी हित लाता है; क्षमाशील व्यक्ति स्वर्ग और निर्वाण की ओर जाने वाले मार्ग पर आरूढ़ है।" "खन्ति" का अर्थ है धैर्य और सहनशीलता, कठिनाइयों के प्रति, मन की चोट के प्रति, और उन प्रलोभनों के प्रति जो हमें ग़लत काम की ओर धकेलते हैं। यह सूक्ति दिखाती है कि क्षमा व्यापक लाभ वाला गुण है, दैनिक जीवन में भी और उच्च धम्म में भी।

क्षमा स्वयं के लिए लाभकारी है क्योंकि यह क्रोध में भूलें करने से बचाती है, बाद के पछतावे से बचाती है और कठिन काम को सफलता तक पूरा करने में सहायता करती है। क्षमा दूसरों के लिए भी लाभकारी है, क्योंकि सहनशील व्यक्ति हिंसा से उत्तर नहीं देता, संघर्ष नहीं फैलने देता और दूसरों को स्वयं को सुधारने का अवसर देता है। इसलिए परिवार, कार्यस्थल और समाज की शांति क्षमा को महत्त्वपूर्ण नींव के रूप में टिकी है।

कहा गया है कि क्षमाशील स्वर्ग और निर्वाण के मार्ग पर आरूढ़ है, क्योंकि क्षमा शील-पालन, समाधि-अभ्यास और प्रज्ञा-विकास की नींव है। जिसमें क्षमा नहीं है, वह उकसाए जाने पर शील का पालन कठिनाई से करता है, थकान आने पर देर तक ध्यान नहीं कर पाता, और क्लेशों की माँग आने पर उन्हें छोड़ नहीं पाता। इसलिए क्षमा उस सीढ़ी के समान है जो कदम-दर-कदम ऊँची भलाई तक चढ़ने में सहायता करती है। फिर भी क्षमा का अर्थ यह नहीं कि बिना आत्म-रक्षा के दूसरों को हानि पहुँचाने दें; इसका अर्थ है भावनाओं को स्वयं को पाप की ओर न ले जाने देना।

दैनिक जीवन में, जो विद्यार्थी धैर्य से कठिन विषय का अभ्यास करता है, वह अधिक योग्य होता है और सहपाठियों को पढ़ाने में सहायता कर सकता है। जो बैठक में आलोचित होने पर भी संयम से सुनता है और फिर तर्क से समझाता है, वह काम और संबंध दोनों बचा लेता है। जो माता-पिता भावुक प्रतिक्रिया के बजाय धैर्य और शांति से बच्चों का मार्गदर्शन करते हैं, वे उन्हें दृढ़ता से बढ़ने में सहायता करते हैं।

इसलिए जो लौकिक और धार्मिक दोनों प्रकार की उन्नति चाहता है, उसे दैनिक जीवन की छोटी बातों में धैर्य से शुरू करके निरंतर क्षमा का अभ्यास करना चाहिए, जैसा कि सूक्ति कहती है: "क्षमाशील व्यक्ति अपने लिए भी और दूसरों के लिए भी हित लाता है; क्षमाशील व्यक्ति स्वर्ग और निर्वाण की ओर जाने वाले मार्ग पर आरूढ़ है।"

「アッタノーピ・パレーサンチャ・アッターヴァホー・ヴァ・カンティコー、サッガモッカガマン・マッガン・アールルホー・ホーティ・カンティコー」という格言は、「忍耐ある者は、自分にも他者にも利益をもたらす。忍耐ある者は、天界と涅槃へ至る道に足を踏み入れている」という意味です。「忍耐」（カンティ）とは、困難に耐え、心の傷に耐え、そして私たちを悪へと駆り立てる誘惑に耐えることです。この格言は、忍耐が日常生活においても、より高い法においても、広く利益をもたらす徳であることを示しています。

忍耐は自分に利益をもたらします。怒りの中で過ちを犯すのを避け、後の後悔を防ぎ、困難な仕事を成し遂げるまでやり抜く助けとなるからです。忍耐は他者にも利益をもたらします。忍耐ある人は暴力で仕返しをせず、争いを広げず、相手に改める機会を与えるからです。ですから、家庭、職場、社会の平和は、忍耐を大切な土台としているのです。

忍耐ある人が天界と涅槃への道に足を踏み入れているといわれるのは、忍耐が持戒、定の修習、智慧の育成の土台だからです。忍耐のない人は、挑発されると戒を守るのが難しく、疲れが出ると長く瞑想できず、煩悩が求めてくるとそれを捨てることができません。ですから、忍耐は、より高い善へと一段ずつ登っていくのを助けるはしごのようなものです。とはいえ、忍耐とは、自分を守ることなく他者に害されるままにすることではありません。感情に引きずられて悪へ向かわないことなのです。

日常生活では、難しい科目に忍耐強く取り組む生徒は、力がつき、友だちの学習を助けることもできるようになります。会議で批判されても、自制して耳を傾け、それから筋道を立てて説明する人は、仕事も人間関係も守ることができます。感情的に応じるのではなく、忍耐強く穏やかに子どもを導く親は、子どもがしっかりと育つのを助けます。

ですから、世間においても法においても進歩を願う人は、日々の小さなことにおける忍耐から始めて、絶えず忍耐を修めるべきです。格言にあるとおり、「忍耐ある者は、自分にも他者にも利益をもたらす。忍耐ある者は、天界と涅槃へ至る道に足を踏み入れている」のです。

सूक्ति "अत्तनोपि परेसञ्च अत्थावहो व खन्तिको, सग्गमोक्खगमं मग्गं आरुळ्हो होति खन्तिको" को अर्थ हो "क्षमाशील व्यक्तिले आफ्ना लागि पनि र अरूका लागि पनि हित ल्याउँछ; क्षमाशील व्यक्ति स्वर्ग र निर्वाणतर्फ जाने मार्गमा आरूढ छ।" "खन्ति" को अर्थ हो धैर्य र सहनशीलता, कठिनाइप्रति, मनको चोटप्रति, र हामीलाई गलत कामतर्फ धकेल्ने प्रलोभनप्रति। यो सूक्तिले देखाउँछ कि क्षमा व्यापक लाभ भएको गुण हो, दैनिक जीवनमा पनि र उच्च धम्ममा पनि।

क्षमा आफ्ना लागि लाभदायक छ किनकि यसले रिसमा भूल गर्नबाट जोगाउँछ, पछिको पछुतोबाट जोगाउँछ र कठिन कामलाई सफलतासम्म पुर्‍याउन सहायता गर्छ। क्षमा अरूका लागि पनि लाभदायक छ, किनकि सहनशील व्यक्तिले हिंसाले जवाफ दिँदैन, द्वन्द्व फैलिन दिँदैन र अरूलाई आफूलाई सुधार्ने अवसर दिन्छ। त्यसैले परिवार, कार्यस्थल र समाजको शान्ति क्षमालाई महत्त्वपूर्ण जगका रूपमा टेकेर उभिएको छ।

क्षमाशील स्वर्ग र निर्वाणको मार्गमा आरूढ छ भनिएको हो, किनकि क्षमा शील-पालन, समाधि-अभ्यास र प्रज्ञा-विकासको जग हो। जसमा क्षमा छैन, उसले उक्साइँदा शीलको पालना कठिनाइले गर्छ, थकान आउँदा लामो समय ध्यान गर्न सक्दैन, र क्लेशले माग गर्दा तिनलाई छाड्न सक्दैन। त्यसैले क्षमा त्यो भर्‍याङजस्तो हो जसले पाइला-पाइला गर्दै उच्च भलाइसम्म चढ्न सहायता गर्छ। तैपनि क्षमाको अर्थ आत्मरक्षा नगरी अरूलाई हानि पुर्‍याउन दिनु होइन; यसको अर्थ भावनालाई आफूलाई पापतर्फ लैजान नदिनु हो।

दैनिक जीवनमा, धैर्यपूर्वक कठिन विषयको अभ्यास गर्ने विद्यार्थी अझ योग्य हुन्छ र सहपाठीलाई पढाउन सहायता गर्न सक्छ। बैठकमा आलोचना हुँदा पनि संयमसाथ सुन्ने र पछि तर्कले बुझाउनेले काम र सम्बन्ध दुवै जोगाउँछ। भावुक प्रतिक्रियाको सट्टा धैर्य र शान्तिसाथ छोराछोरीको मार्गदर्शन गर्ने आमाबुबाले उनीहरूलाई दृढतासाथ हुर्कन सहायता गर्छन्।

त्यसैले लौकिक र धार्मिक दुवै उन्नति चाहनेले दैनिक जीवनका साना कुरामा धैर्यबाट सुरु गरेर निरन्तर क्षमाको अभ्यास गर्नुपर्छ, जस्तो सूक्तिले भन्छ: "क्षमाशील व्यक्तिले आफ्ना लागि पनि र अरूका लागि पनि हित ल्याउँछ; क्षमाशील व्यक्ति स्वर्ग र निर्वाणतर्फ जाने मार्गमा आरूढ छ।"