พุทธศาสนสุภาษิต

สำหรับวิชากระทู้ธรรม — บาลี คำแปล คัมภีร์ที่มา และคำอธิบายความหมาย เพื่อใช้ศึกษาและเป็นแบบอย่างในการแต่งกระทู้ธรรม

คำอธิบายเป็นเพียงตัวอย่างการตีความ ไม่ใช่เฉลย — ใช้เป็นแนวทางเบื้องต้น และควรศึกษาเพิ่มเติมจากพระไตรปิฎกและคัมภีร์อื่น ๆ

ธรรมศึกษา (ต่างประเทศ)
ธรรมศึกษาชั้นโท (ต่างประเทศ) · หลักสูตรฉบับปรับปรุง ๒๕๕๗ · ๓๒ บท · มีคำอธิบายแล้ว ๓๒ บท
เสวนาวรรค — หมวดคบหา
เสวนาวรรค — หมวดคบหา · ธรรมศึกษาชั้นโท (ต่างประเทศ)
บาลี (อักษรไทย)
อสนฺเต นูปเสเวยฺยสนฺเต เสเวยฺย ปณฺฑิโต
อสนฺโต นิรยํ เนนฺติสนฺโต ปาเปนฺติ สุคตึ.
Pāli (Roman) ถอดอัตโนมัติ
Asante nūpaseveyyaSante seveyya paṇḍito
Asanto nirayaṃ nentiSanto pāpenti sugatiṃ.
คัมภีร์ที่มา : ขุ. ชา. วีสติ. ๒๗/๔๓๗.
คำแปล : บัณฑิตไม่พึงคบอสัตบุรุษ พึงคบสัตบุรุษ เพราะอสัตบุรุษย่อมนำไปสู่นรก สัตบุรุษย่อมให้ถึงสุคติ.
คำแปลทุกภาษา / All languages (9)
ไทยบัณฑิตไม่พึงคบอสัตบุรุษ พึงคบสัตบุรุษ เพราะอสัตบุรุษย่อมนำไปสู่นรก สัตบุรุษย่อมให้ถึงสุคติ.
EnglishThe wise should not associate with the bad but with the good, for the bad lead to hell and the good bring one to a happy destination.
IndonesiaOrang bijak hendaknya tidak bergaul dengan orang jahat, melainkan dengan orang baik, karena orang jahat menuntun ke neraka dan orang baik mengantar ke alam bahagia.
中文智者不应亲近恶人,而应亲近善人;恶人引人入地狱,善人使人至善趣。
DeutschDer Weise soll nicht mit Schlechten verkehren, sondern mit Guten; denn Schlechte führen zur Hölle, Gute aber bringen zu einer glücklichen Wiedergeburt.
DanskDen vise bør ikke omgås de onde, men de gode; for de onde fører til helvede, og de gode bringer én til en lykkelig skæbne.
हिन्दीपण्डित असत्पुरुषों का संग न करे, सत्पुरुषों का संग करे; क्योंकि असत्पुरुष नरक में ले जाते हैं और सत्पुरुष सुगति तक पहुँचाते हैं।
日本語賢者は悪人と交わらず善人と交わるべきである。悪人は地獄へ導き、善人は善趣へ至らせる。
नेपालीपण्डितले असत्पुरुषको संगत नगरी सत्पुरुषको संगत गर्नुपर्छ; किनकि असत्पुरुषले नरकमा लैजान्छन् र सत्पुरुषले सुगतिमा पुर्‍याउँछन्।

คำอธิบาย
คำอธิบายนี้เป็นเพียงตัวอย่างการตีความพุทธศาสนสุภาษิต ไม่ใช่เฉลย ผู้ศึกษาควรใช้เป็นแนวทางเบื้องต้นเท่านั้น หากต้องการความพิสดาร ควรศึกษาเพิ่มเติมจากพระไตรปิฎกและคัมภีร์อื่น ๆ ประกอบด้วย

พุทธศาสนสุภาษิตที่ว่า “อสนฺเต นูปเสเวยฺย สนฺเต เสเวยฺย ปณฺฑิโต อสนฺโต นิรยํ เนนฺติ สนฺโต ปาเปนฺติ สุคตึ” แปลว่า “บัณฑิตไม่พึงคบอสัตบุรุษ พึงคบสัตบุรุษ เพราะอสัตบุรุษย่อมนำไปสู่นรก สัตบุรุษย่อมให้ถึงสุคติ” คำว่า “สัตบุรุษ” หมายถึงคนดี คนที่ประพฤติชอบ ส่วน “อสัตบุรุษ” หมายถึงคนที่ไม่ดี ประพฤติผิดธรรม สุภาษิตนี้สอนหลักสำคัญในการเลือกคบคน เพราะคนที่เราคบย่อมมีอิทธิพลต่อทิศทางชีวิตของเรา

ที่กล่าวว่าอสัตบุรุษนำไปสู่นรก หมายความว่า คนไม่ดีมักชักชวนให้ทำความชั่ว เช่น การพนัน สิ่งเสพติด การลักขโมย หรือการทำร้ายผู้อื่น เมื่อทำตามก็ย่อมได้รับผลเป็นความทุกข์เดือดร้อน ทั้งในชีวิตนี้และชีวิตหน้า ส่วนสัตบุรุษย่อมแนะนำในทางที่ดี ชักชวนให้ทำความดี เป็นแบบอย่างที่ดี และเตือนเมื่อเราหลงผิด การคบสัตบุรุษจึงนำไปสู่สุคติ คือความเจริญและความสุข

การเลือกคบคนไม่ได้หมายถึงการดูถูกหรือเกลียดชังผู้ที่ประพฤติไม่ดี เรายังมีเมตตาและปรารถนาดีต่อเขาได้ แต่ไม่ควรสนิทสนมจนถูกชักจูงไปในทางที่ผิด โดยเฉพาะผู้ที่ยังมีใจไม่มั่นคงพอ นอกจากนี้ การพิจารณาว่าใครเป็นสัตบุรุษ ควรดูที่ความประพฤติ มิใช่ดูที่ฐานะหรือรูปลักษณ์ภายนอก

ในชีวิตประจำวัน วัยรุ่นที่คบเพื่อนที่ชอบมั่วสุม อาจถูกชักชวนให้ลองสิ่งเสพติดจนชีวิตเสียหาย ส่วนผู้ที่คบเพื่อนที่ตั้งใจเรียนและมีเป้าหมาย ย่อมได้รับแรงบันดาลใจและกำลังใจในการพัฒนาตน ผู้ทำธุรกิจที่เลือกคบหุ้นส่วนที่ซื่อสัตย์ ย่อมทำธุรกิจได้อย่างมั่นคง ส่วนผู้ที่ร่วมมือกับผู้ทุจริต มักพลอยเดือดร้อนไปด้วย

ผู้ที่ปรารถนาความเจริญจึงควรพิจารณาเลือกคบคนอย่างรอบคอบ คบหาผู้ที่ประพฤติดี และรักษาระยะห่างจากผู้ที่ชักนำไปในทางเสื่อม สมดังพุทธศาสนสุภาษิตที่ว่า “บัณฑิตไม่พึงคบอสัตบุรุษ พึงคบสัตบุรุษ เพราะอสัตบุรุษย่อมนำไปสู่นรก สัตบุรุษย่อมให้ถึงสุคติ”

บทถัดไป »
สุภาษิตในวรรคเดียวกัน — เลือกใช้เป็นกระทู้เชื่อมได้
ตครํ ว ปลาเสน โย นโร อุปนยฺหติ / ปตฺตาปิ สุรภี วายนฺติ เอวํ ธีรูปเสวนา.
คนห่อกฤษณาด้วยใบไม้ แม้ใบไม้ก็หอมไปด้วยฉันใด การคบกับนักปราชญ์ก็ฉันนั้น.
ขุ. ชา. วีสติ. ๒๗/๔๓๗.
น ปาปชนสํเสวี อจฺจนฺตสุขเมธติ / โคธากุลํ กกณฺฏาว กลึ ปาเปติ อตฺตนํ.
ผู้คบคนชั่ว ย่อมถึงความสุขโดยส่วนเดียวไม่ได้ เขาย่อมยังตนให้ประสบโทษ เหมือนกิ้งก่าเข้าฝูงเหี้ยฉะนั้น.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๔๖.
ปาปมิตฺเต วิวชฺเชตฺวา ภเชยฺยุตฺตมปุคฺคเล / โอวาเท จสฺส ติฏฺเฐยฺย ปตฺเถนฺโต อจลํ สุขํ.
ผู้ปรารถนาความสุขที่มั่นคง พึงเว้นมิตรชั่วเสีย คบแต่บุคคลสูงสุด และพึงตั้งอยู่ในโอวาทของท่าน.
ขุ. เถร. ๒๖/๓๐๙.
ปูติมจฺฉํ กุสคฺเคน โย นโร อุปนยฺหติ / กุสาปิ ปูติ วายนฺติ เอวํ พาลูปเสวนา.
คนห่อปลาเน่าด้วยใบหญ้าคา แม้หญ้าคาก็พลอยเหม็นเน่าไปด้วยฉันใด การคบกับคนพาลก็ฉันนั้น.
ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๓๐๓.
ยาทิสํ กุรุเต มิตฺตํ ยาทิสญฺจูปเสวติ, / โสปิ ตาทิสโก โหติ สหวาโส หิ ตาทิโส.
คบคนเช่นใดเป็นมิตร และสมคบคนเช่นใด เขาก็เป็นคนเช่นนั้น เพราะการอยู่ร่วมกัน ย่อมเป็นเช่นนั้น.
ขุ. ชา. วีสติ. ๒๗/๔๓๗.
สทฺเธน จ เปสเลน จ / ปญฺญวตา พหุสฺสุเตน จ / สขิตํ หิ กเรยฺย ปณฺฑิโต / ภทฺโท สปฺปุริเสหิ สงฺคโม.
บัณฑิต พึงทำความเป็นเพื่อนกับคนมีศรัทธา มีศีลเป็นที่รัก มีปัญญาและเป็นพหูสูต เพราะการสมาคมกับคนดี เป็นความเจริญ.
ขุ. เถร. ๒๖/๔๐๕.
บาลีอักษรโรมันถอดจากอักษรไทยโดยอัตโนมัติ · คำอธิบายแสดงเฉพาะบทที่ผ่านการตรวจทานแล้ว
ฝึกแต่งกระทู้ธรรม แบบฝึกท่องจำ ปัญหาธรรมศึกษาย้อนหลัง หน้าหลัก