พุทธศาสนสุภาษิต

สำหรับวิชากระทู้ธรรม — บาลี คำแปล คัมภีร์ที่มา และคำอธิบายความหมาย เพื่อใช้ศึกษาและเป็นแบบอย่างในการแต่งกระทู้ธรรม

คำอธิบายเป็นเพียงตัวอย่างการตีความ ไม่ใช่เฉลย — ใช้เป็นแนวทางเบื้องต้น และควรศึกษาเพิ่มเติมจากพระไตรปิฎกและคัมภีร์อื่น ๆ

ธรรมศึกษา (ต่างประเทศ)
ธรรมศึกษาชั้นโท (ต่างประเทศ) · หลักสูตรฉบับปรับปรุง ๒๕๕๗ · ๓๒ บท · มีคำอธิบายแล้ว ๓๒ บท
เสวนาวรรค — หมวดคบหา
เสวนาวรรค — หมวดคบหา · ธรรมศึกษาชั้นโท (ต่างประเทศ)
บาลี (อักษรไทย)
ปาปมิตฺเต วิวชฺเชตฺวาภเชยฺยุตฺตมปุคฺคเล
โอวาเท จสฺส ติฏฺเฐยฺยปตฺเถนฺโต อจลํ สุขํ.
Pāli (Roman) ถอดอัตโนมัติ
Pāpamitte vivajjetvāBhajeyyuttamapuggale
Ovāde cassa tiṭṭheyyaPatthento acalaṃ sukhaṃ.
คัมภีร์ที่มา : ขุ. เถร. ๒๖/๓๐๙.
คำแปล : ผู้ปรารถนาความสุขที่มั่นคง พึงเว้นมิตรชั่วเสีย คบแต่บุคคลสูงสุด และพึงตั้งอยู่ในโอวาทของท่าน.
คำแปลทุกภาษา / All languages (9)
ไทยผู้ปรารถนาความสุขที่มั่นคง พึงเว้นมิตรชั่วเสีย คบแต่บุคคลสูงสุด และพึงตั้งอยู่ในโอวาทของท่าน.
EnglishOne who desires lasting happiness should shun evil friends, associate only with the highest persons, and abide by their counsel.
IndonesiaOrang yang mendambakan kebahagiaan yang kokoh hendaknya menjauhi sahabat jahat, bergaul hanya dengan orang-orang mulia, dan berpegang pada nasihat mereka.
中文欲求安稳之乐者,应远离恶友,唯亲近最上之人,并安住于其教诲。
DeutschWer beständiges Glück begehrt, meide schlechte Freunde, verkehre nur mit den Besten und halte sich an deren Rat.
DanskDen, der ønsker varig lykke, bør sky dårlige venner, kun omgås de bedste mennesker og holde sig til deres råd.
हिन्दीजो स्थिर सुख चाहता है, वह पापमित्रों को त्याग दे, केवल उत्तम पुरुषों का संग करे और उनके उपदेश में स्थित रहे।
日本語揺るぎない楽を望む者は、悪友を避け、最上の人々とのみ交わり、その教誡にとどまるべきである。
नेपालीस्थिर सुख चाहनेले पापमित्र त्यागोस्, उत्तम पुरुषहरूको मात्र संगत गरोस् र उनीहरूको उपदेशमा रहोस्।

คำอธิบาย
คำอธิบายนี้เป็นเพียงตัวอย่างการตีความพุทธศาสนสุภาษิต ไม่ใช่เฉลย ผู้ศึกษาควรใช้เป็นแนวทางเบื้องต้นเท่านั้น หากต้องการความพิสดาร ควรศึกษาเพิ่มเติมจากพระไตรปิฎกและคัมภีร์อื่น ๆ ประกอบด้วย

พุทธศาสนสุภาษิตที่ว่า “ปาปมิตฺเต วิวชฺเชตฺวา ภเชยฺยุตฺตมปุคฺคเล โอวาเท จสฺส ติฏฺเฐยฺย ปตฺเถนฺโต อจลํ สุขํ” แปลว่า “ผู้ปรารถนาความสุขที่มั่นคง พึงเว้นมิตรชั่วเสีย คบแต่บุคคลสูงสุด และพึงตั้งอยู่ในโอวาทของท่าน” สุภาษิตนี้แสดงขั้นตอนของการเลือกคบคนอย่างครบถ้วน ตั้งแต่การหลีกเลี่ยงมิตรชั่ว การเข้าหาคนดี จนถึงการนำคำแนะนำของคนดีมาปฏิบัติ

สุภาษิตนี้มีสามขั้นตอนที่ต่อเนื่องกัน ขั้นแรก เว้นมิตรชั่ว คือหลีกห่างจากผู้ที่ชักนำไปในทางเสื่อม ขั้นที่สอง คบบุคคลสูงสุด คือเข้าหาผู้ที่มีคุณธรรม มีปัญญา และเป็นแบบอย่างที่ดี ขั้นที่สาม ตั้งอยู่ในโอวาทของท่าน คือรับฟังคำแนะนำและนำไปปฏิบัติจริง ขั้นที่สามนี้สำคัญมาก เพราะการเข้าใกล้คนดีโดยไม่ปฏิบัติตามคำแนะนำ ย่อมไม่ได้ประโยชน์เต็มที่

คำว่า “ความสุขที่มั่นคง” หมายถึงความสุขที่ไม่หวั่นไหว ไม่ขึ้นลงตามสิ่งภายนอก ในทางธรรมขั้นสูงหมายถึงความสุขจากการหลุดพ้น ในชีวิตประจำวันหมายถึงความสุขที่เกิดจากการดำเนินชีวิตถูกต้อง ไม่มีเรื่องเดือดร้อนตามมา ความสุขเช่นนี้เกิดได้ง่ายขึ้นเมื่อมีกัลยาณมิตรคอยชี้แนะ

ในชีวิตประจำวัน ผู้ที่เคยติดอบายมุข เมื่อตัดสินใจลดละการคบเพื่อนกลุ่มเดิม หันมาปรึกษาผู้ที่มีประสบการณ์และปฏิบัติตามคำแนะนำ ย่อมมีโอกาสสร้างชีวิตใหม่ได้ นักเรียนที่เลือกครูที่ปรึกษาที่ดีและตั้งใจทำตามคำแนะนำ ย่อมพัฒนาได้เร็ว ผู้ที่เริ่มต้นธุรกิจ หากมีที่ปรึกษาที่ซื่อสัตย์และรับฟังคำแนะนำอย่างจริงจัง ย่อมหลีกเลี่ยงความผิดพลาดได้มาก

ผู้ที่ปรารถนาความสุขที่มั่นคงจึงควรเลือกคบคนอย่างมีหลัก เว้นมิตรชั่ว คบคนดี และนำคำสอนของคนดีมาปฏิบัติอย่างจริงจัง สมดังพุทธศาสนสุภาษิตที่ว่า “ผู้ปรารถนาความสุขที่มั่นคง พึงเว้นมิตรชั่วเสีย คบแต่บุคคลสูงสุด และพึงตั้งอยู่ในโอวาทของท่าน”

« บทก่อนหน้า บทถัดไป »
สุภาษิตในวรรคเดียวกัน — เลือกใช้เป็นกระทู้เชื่อมได้
อสนฺเต นูปเสเวยฺย สนฺเต เสเวยฺย ปณฺฑิโต / อสนฺโต นิรยํ เนนฺติ สนฺโต ปาเปนฺติ สุคตึ.
บัณฑิตไม่พึงคบอสัตบุรุษ พึงคบสัตบุรุษ เพราะอสัตบุรุษย่อมนำไปสู่นรก สัตบุรุษย่อมให้ถึงสุคติ.
ขุ. ชา. วีสติ. ๒๗/๔๓๗.
ตครํ ว ปลาเสน โย นโร อุปนยฺหติ / ปตฺตาปิ สุรภี วายนฺติ เอวํ ธีรูปเสวนา.
คนห่อกฤษณาด้วยใบไม้ แม้ใบไม้ก็หอมไปด้วยฉันใด การคบกับนักปราชญ์ก็ฉันนั้น.
ขุ. ชา. วีสติ. ๒๗/๔๓๗.
น ปาปชนสํเสวี อจฺจนฺตสุขเมธติ / โคธากุลํ กกณฺฏาว กลึ ปาเปติ อตฺตนํ.
ผู้คบคนชั่ว ย่อมถึงความสุขโดยส่วนเดียวไม่ได้ เขาย่อมยังตนให้ประสบโทษ เหมือนกิ้งก่าเข้าฝูงเหี้ยฉะนั้น.
ขุ. ชา. เอก. ๒๗/๔๖.
ปูติมจฺฉํ กุสคฺเคน โย นโร อุปนยฺหติ / กุสาปิ ปูติ วายนฺติ เอวํ พาลูปเสวนา.
คนห่อปลาเน่าด้วยใบหญ้าคา แม้หญ้าคาก็พลอยเหม็นเน่าไปด้วยฉันใด การคบกับคนพาลก็ฉันนั้น.
ขุ. ชา. มหา. ๒๘/๓๐๓.
ยาทิสํ กุรุเต มิตฺตํ ยาทิสญฺจูปเสวติ, / โสปิ ตาทิสโก โหติ สหวาโส หิ ตาทิโส.
คบคนเช่นใดเป็นมิตร และสมคบคนเช่นใด เขาก็เป็นคนเช่นนั้น เพราะการอยู่ร่วมกัน ย่อมเป็นเช่นนั้น.
ขุ. ชา. วีสติ. ๒๗/๔๓๗.
สทฺเธน จ เปสเลน จ / ปญฺญวตา พหุสฺสุเตน จ / สขิตํ หิ กเรยฺย ปณฺฑิโต / ภทฺโท สปฺปุริเสหิ สงฺคโม.
บัณฑิต พึงทำความเป็นเพื่อนกับคนมีศรัทธา มีศีลเป็นที่รัก มีปัญญาและเป็นพหูสูต เพราะการสมาคมกับคนดี เป็นความเจริญ.
ขุ. เถร. ๒๖/๔๐๕.
บาลีอักษรโรมันถอดจากอักษรไทยโดยอัตโนมัติ · คำอธิบายแสดงเฉพาะบทที่ผ่านการตรวจทานแล้ว
ฝึกแต่งกระทู้ธรรม แบบฝึกท่องจำ ปัญหาธรรมศึกษาย้อนหลัง หน้าหลัก