พุทธศาสนสุภาษิต

สำหรับวิชากระทู้ธรรม — บาลี คำแปล คัมภีร์ที่มา และคำอธิบายความหมาย เพื่อใช้ศึกษาและเป็นแบบอย่างในการแต่งกระทู้ธรรม

คำอธิบายเป็นเพียงตัวอย่างการตีความ ไม่ใช่เฉลย — ใช้เป็นแนวทางเบื้องต้น และควรศึกษาเพิ่มเติมจากพระไตรปิฎกและคัมภีร์อื่น ๆ

ธรรมศึกษา (ต่างประเทศ)
นักธรรมชั้นตรี · พุทธศาสนสุภาษิต เล่ม ๑ · ๕๐๐ บท · มีคำอธิบายแล้ว ๕๘ บท
ทานวรรค — หมวดทาน
ทานวรรค — หมวดทาน · นักธรรมชั้นตรี
บาลี (อักษรไทย)
เสฏฺฐนฺทโท เสฏฺฐมุเปติ ฐานํ.
Pāli (Roman) ถอดอัตโนมัติ
Seṭṭhandado seṭṭhamupeti ṭhānaṃ.
คัมภีร์ที่มา : องฺ. ปญฺจก. ๒๒/๕๖.
คำแปล : ผู้ให้สิ่งประเสริฐ ย่อมถึงฐานะที่ประเสริฐ.
คำแปลทุกภาษา / All languages (9)
ไทยผู้ให้สิ่งประเสริฐ ย่อมถึงฐานะที่ประเสริฐ.
EnglishOne who gives what is excellent attains an excellent state.
IndonesiaOrang yang memberi hal yang luhur akan mencapai kedudukan yang luhur.
中文施予殊胜之物者,达至殊胜之处。
DeutschWer Vortreffliches gibt, gelangt zu einem vortrefflichen Stand.
DanskDen, der giver det ypperste, når den ypperste stilling.
हिन्दीजो श्रेष्ठ वस्तु देता है, वह श्रेष्ठ पद को प्राप्त होता है।
日本語最上のものを施す者は最上の境地に至る。
नेपालीश्रेष्ठ वस्तु दिनेले श्रेष्ठ स्थान पाउँछ।

คำอธิบาย
คำอธิบายนี้เป็นเพียงตัวอย่างการตีความพุทธศาสนสุภาษิต ไม่ใช่เฉลย ผู้ศึกษาควรใช้เป็นแนวทางเบื้องต้นเท่านั้น หากต้องการความพิสดาร ควรศึกษาเพิ่มเติมจากพระไตรปิฎกและคัมภีร์อื่น ๆ ประกอบด้วย

พุทธศาสนสุภาษิตที่ว่า “เสฏฺฐนฺทโท เสฏฺฐมุเปติ ฐานํ” แปลว่า “ผู้ให้สิ่งประเสริฐ ย่อมถึงฐานะที่ประเสริฐ” คำว่า “สิ่งประเสริฐ” หมายถึงสิ่งที่ดีเยี่ยม มีคุณค่าสูง ส่วน “ฐานะที่ประเสริฐ” หมายถึงภาวะหรือตำแหน่งที่ดีงาม เป็นที่นับถือ และมีความสุข พุทธศาสนสุภาษิตนี้สอนว่า ผู้ที่ให้สิ่งที่ประเสริฐ ย่อมเข้าถึงฐานะที่ประเสริฐ กล่าวคือ คุณค่าของสิ่งที่ให้และความดีงามของใจผู้ให้ ย่อมยกฐานะของผู้ให้ให้สูงขึ้นตามไปด้วย

สิ่งประเสริฐที่ควรให้นั้นมีหลายระดับ ระดับแรกคือวัตถุสิ่งของที่ดีและมีประโยชน์ ระดับที่สูงขึ้นคือการให้ความรู้ การให้โอกาส และการให้อภัย ซึ่งช่วยยกระดับชีวิตของผู้รับ และระดับสูงสุดคือการให้ธรรม คือการชี้ทางที่ถูกต้องให้ผู้อื่นพ้นจากความทุกข์ ผู้ที่ให้สิ่งประเสริฐเช่นนี้ย่อมเป็นที่เคารพนับถือของผู้คน ได้รับความไว้วางใจให้อยู่ในฐานะที่สูง เพราะเขาได้พิสูจน์แล้วว่าเป็นผู้ที่คิดถึงประโยชน์ของผู้อื่นมากกว่าประโยชน์ของตน

ในชีวิตจริง ผู้ที่อุทิศตนเป็นครูสอนหนังสือแก่เด็กยากจนในถิ่นทุรกันดาร ได้ให้สิ่งประเสริฐคือความรู้และอนาคตแก่เด็ก ย่อมเป็นที่เคารพบูชาของชาวบ้านและศิษย์ตลอดไป ผู้ที่บริจาคโลหิตหรืออวัยวะเพื่อช่วยชีวิตผู้อื่น ได้ให้สิ่งที่มีค่ายิ่งกว่าทรัพย์ ย่อมได้รับการยกย่องสรรเสริญ ผู้นำที่ให้ความยุติธรรมและความปลอดภัยแก่ประชาชน ย่อมได้รับความจงรักภักดีและความนับถือจากประชาชนอย่างแท้จริง

ผู้ที่ปรารถนาความเจริญและฐานะอันดีงามในชีวิต จึงไม่ควรแสวงหาด้วยการแก่งแย่งชิงดีกับผู้อื่น แต่ควรเป็นผู้ให้สิ่งที่ดีที่สุดที่ตนมี ทั้งทรัพย์ ความรู้ แรงกาย และน้ำใจ เมื่อให้สิ่งประเสริฐแล้ว ฐานะที่ประเสริฐย่อมมาถึงเอง สมดังพุทธศาสนสุภาษิตที่ว่า “ผู้ให้สิ่งประเสริฐ ย่อมถึงฐานะที่ประเสริฐ”

« บทก่อนหน้า บทถัดไป »
สุภาษิตในวรรคเดียวกัน — เลือกใช้เป็นกระทู้เชื่อมได้
ทานญฺจ ยุทฺธญฺจ สมานมาหุ.
ท่านว่า ทานและการรบ เสมอกัน.
สํ. ส. ๑๕/๒๙. ขุ. ชา. อฏฺฐก. ๒๗/๒๔๙.
นตฺถิ จิตฺเต ปสนฺนมฺหิ อปฺปกา นาม ทกฺขิณา.
เมื่อจิตเลื่อมใสแล้ว ทักขิณาทานชื่อว่าน้อย ย่อมไม่มี.
ขุ. วิมาน. ๒๖/๘๒.
วิเจยฺย ทานํ สุคตปฺปสตฺถํ.
การเลือกให้ อันพระสุคตทรงสรรเสริญ.
สํ. ส. ๑๕/๓๐. ขุ. ชา. อฏฺฐก. ๒๗/๒๔๙. เปต. ๒๖/๑๙๗.
พาลา หเว นปฺปสํสนฺติ ทานํ.
คนพาลเท่านั้น ย่อมไม่สรรเสริญทาน.
ขุ. ธ. ๒๕/๓๘.
ททํ มิตฺตานิ คนฺถติ.
ผู้ให้ ย่อมผูกไมตรีไว้ได้.
สํ. ส. ๑๕/๓๑๖.
ททํ ปิโย โหติ ภชนฺติ นํ พหู.
ผู้ให้ ย่อมเป็นที่รัก คนหมู่มากย่อมคบเขา.
องฺ. ปญฺก. ๒๒/๔๓.
ททมาโน ปิโย โหติ.
ผู้ให้ ย่อมเป็นที่รัก.
องฺ. ปญฺจก. ๒๒/๔๔.
สุขสฺส ทาตา เมธาวี สุขํ โส อธิคจฺฉติ.
ปราชญ์ผู้ให้ความสุข ย่อมได้รับความสุข.
องฺ. ปญฺจก. ๒๒/๔๕.
มนาปทายี ลภเต มนาปํ.
ผู้ให้สิ่งที่ชอบใจ ย่อมได้สิ่งที่ชอบใจ.
องฺ. ปญฺจก. ๒๒/๕๕.
อคฺคสฺส ทาตา ลภเต ปุนคฺคํ.
ผู้ให้สิ่งที่เลิศ ย่อมได้สิ่งที่เลิศอีก.
องฺ. ปญฺจก. ๒๒/๕๖.
ททโต ปุญฺญํ ปวฑฺฒติ.
เมื่อให้ บุญก็เพิ่มขึ้น.
ที. มหา. ๑๐/๑๕๙. ขุ. อุ. ๒๕/๒๑๕.
ทเทยฺย ปุริโส ทานํ.
คนควรให้ของที่ควรให้.
ขุ. ชา. สตฺตก. ๒๗/๒๑๗.
บาลีอักษรโรมันถอดจากอักษรไทยโดยอัตโนมัติ · คำอธิบายแสดงเฉพาะบทที่ผ่านการตรวจทานแล้ว
ฝึกแต่งกระทู้ธรรม แบบฝึกท่องจำ ปัญหาธรรมศึกษาย้อนหลัง หน้าหลัก